• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Metro w Helsinkach



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Itäkeskus (szw. Östra centrum, tłum. centrum wschodnie) – naziemna stacja metra helsińskiego obsługująca okolice centrum handlowego Itis we wschodnich Helsinkach. Jest jedną z najstarszych stacji; została oddana do użytku 1 czerwca 1982 roku. Zaprojektowali ją Jaakko Ylinen i Jarmo Maunula.Trolejbus – pasażerski pojazd drogowy zaprojektowany do przewozu więcej niż dziewięciu osób (wliczając kierowcę), napędzany energią elektryczną pobieraną z sieci trakcyjnej i nie poruszający się po szynach. Ma dwa odbieraki prądu połączone z zawieszoną nad jezdnią parą przewodów. Stąd nazwa od angielskiego słowa „trolley” i końcówki „bus” od omnibus (po łacinie – dla wszystkich). W Polsce trolejbusy korzystają z prądu stałego o napięciu 600 V.
    .mw-parser-output table.transport-autobus td.naglowek{color:white!important;background:#007c06!important}.mw-parser-output table.transport-trolejbus td.naglowek{color:white!important;background:#0432c8!important}.mw-parser-output table.transport-tramwaj td.naglowek{color:white!important;background:#c80404!important}.mw-parser-output table.transport-metro td.naglowek{color:black!important;background:#7d7d7d!important}.mw-parser-output table.transport-kolej td.naglowek{color:white!important;background:green!important}.mw-parser-output table.transport-wodny td.naglowek{color:white!important;background:blue!important}
    Plan metra w Helsinkach 2007
    Pociąg serii M100 na stacji Kulosaari
    Wnętrze wagonu serii M200

    Metro helsińskie (fin. Helsingin metro, szw. Helsingfors metro) – system kolei podziemnej w Helsinkach - stolicy Finlandii. Jest to jedyne metro w Finlandii, a także najbardziej na północ wysunięty system kolei podziemnej na świecie. System składa się z jednej rozwidlonej linii o długości 21 km z 25 stacjami (16 podziemnymi i 9 naziemnymi). Pociągi kursują od stacji Matinkylä (Mattby) do Mellunmäki (Mellungsbacka) lub od Tapiola (Hagalund) do Vuosaari (Nordsjö), a tory rozwidlają się w Itäkeskus (Östra Centrum). Nazwy stacji podawane są w języku fińskim i szwedzkim.

    Herttoniemi (szw. Hertonäs) – naziemna stacja metra helsińskiego obsługująca dzielnicę Herttoniemi we wschodnich Helsinkach. Jest jedną z najstarszych stacji; została oddana do użytku 1 czerwca 1982 roku. Zaprojektowali ją Jaakko Ylinen i Jarmo Maunula.Bombardier Transportation – przedsiębiorstwo należące do kanadyjskiego koncernu Bombardier, specjalizujące się w produkcji elektrycznych zespołów trakcyjnych, lokomotyw, wagonów kolejowych, tramwajów i pociągów metra, ale również urządzeń sterowania ruchem kolejowym i transportu miejskiego. Filie transportowe przedsiębiorstwa są zlokalizowane w 39 państwach na świecie w tym w Polsce.

    Metro zostało otwarte w 1982 roku. Zarządza nim Helsingin kaupungin liikennelaitos (HKL - Helsińskie przedsiębiorstwo transportu miejskiego).

    Historia[ | edytuj kod]

    Pierwsze plany budowy nowego systemu transportu szynowego w Helsinkach pojawiły się we wrześniu 1955 roku. Powołano wówczas Komitet Transportu Podmiejskiego (fiń. esikaupunkiliikennekomitea) pod kierownictwem Reino Castréna. Po czterech latach prac komitet zaprezentował wyniki radzie miejskiej. Po raz pierwszy padło wtedy słowo "metro", choć nie było jednoznacznego wskazania, czy ma chodzić rzeczywiście o kolej podziemną, tramwaje czy trolejbusy - wszystkie opcje były brane pod uwagę. Raport Komitetu został przyjęty raczej negatywnie, a kilku radnych przyznało w prasie, że niewiele z prezentacji Castrena zrozumieli.

    Finlandia, Republika Finlandii (fiń. Suomi, Suomen Tasavalta; szw. Finland, Republiken Finland) – państwo w Europie Północnej, powstałe po odłączeniu od Rosji w 1917. Członek Unii Europejskiej. Graniczy od zachodu ze Szwecją, od północy z Norwegią i od wschodu z Rosją. Od zachodu ma ponadto dostęp do Morza Bałtyckiego.Kopenhaga (duń. København [kʰøb̥m̩ˈhɑʊ̯ˀn], łac. Hafnia) – stolica i największe miasto Królestwa Danii. W 2014 r. odbył się tu 59 Festiwal Muzyki Europejskiej Eurowizja.

    Mimo tego oraz mimo niewielkich środków przyznanych na dalsze badania, Komitet kontynuował pracę. W 1963 zaprezentował projekt szybkiego tramwaju z odcinkami podziemnymi na głębokości do 14 metrów (obecnie tunele metra znajdują się na 30 metrach poniżej gruntu) oraz stosunkowo gęstym rozmieszczeniu przystanków. System miał powstać w pięciu fazach - pierwsza miała zostać zakończona w 1969 roku, natomiast ostatnia w 2000. Sieć miała mieć wtedy łączną długość 86,5 km i posiadać 108 przystanków. Projekt jednak został odrzucony.

    Espoo (szw. Esbo, ros. Э́споо) – miasto w południowej Finlandii, na wschodzie graniczące bezpośrednio z miastem stołecznym Helsinki; drugi pod względem wielkości ośrodek miejski w Finlandii; wraz z miastami Helsinki, Vantaa i Kauniainen tworzy zespół miejski Helsinek.Roihupelto (fiń. Roihupellon metrovarikko, szw. Kasåkers metrodepå) – zajezdnia metra helsińskiego, znajdująca się na osiedlu Roihupellon teollisuusalue. Do sieci metra przyłączona jest pomiędzy stacjami Siilitie i Itäkeskus. Połączona jest też z siecią kolejową odcinkiem do stacji Oulunkylä. Oprócz budynków warsztatowych znajduje się w niej również tor testowy, gdzie pociągi mogą rozwijać prędkość ponad 100 km/h.

    W 1964 miasto powołało ekspertów z Hamburga, Sztokholmu i Kopenhagi w celu oceny sytuacji i projektu. Ich werdykt głosił, że metro jest potrzebne, a pierwszy odcinek powinien zostać otwarty w 1970 roku.

    W 1967 roku Castrén wyjechał na pół roku do Kalkuty, gdzie został zaproszony jako ekspert w dziedzinie transportu publicznego. Pod jego nieobecność Komitetem miał kierować Unto Valtonen, jednak nim Castrén wrócił, Valtonen uzyskał stanowisko na stałe i ogłosił, że plany jego poprzednika są przestarzałe. Zaproponował też zwykłe metro jeżdżące w tunelach wykutych w podłożu skalnym. Po dwóch latach przedstawił swój projekt radzie miasta, gdzie został on zaakceptowany. Pierwszy odcinek miał powstać do 1977 roku.

    Kulosaari (szw. Brändö) - wyspa w Finlandii w Helsinkach nad Zatoką Fińską a także 42. dzielnica miasta, położona na wschód od centrum stolicy. Uważana za jedną z ekskluzywnych części miasta.Metro (fr. métro) – miejski system elektrycznego transportu pasażerskiego o dużej przepustowości i wysokiej częstotliwości kursów, który jest całkowicie niezależny od innych środków transportu oraz bezkolizyjny, ponieważ jeździ na oddzielnych torach i posiada specjalną sygnalizację.

    Konstrukcję testowego odcinka z zajezdni w Roihupelto do Herttoniemi (2,8 km długości) rozpoczęto w 1969 i zakończono w 1970. Pierwsze dwa testowe składy, M1 i M2, przybyły z fabryki Valmet w Tampere 10 listopada 1971 roku. Następnego roku dostarczono kolejne cztery składy (M3 - M6). 27 stycznia 1973 roku M1 spłonął w zajezdni.

    Hamburg (łac. Hammonia; dolnoniem. Hamborg [ˈhaˑmbɔːχ]), właściwie Wolne i Hanzeatyckie Miasto Hamburg (niem. Freie und Hansestadt Hamburg) – miasto w północnych Niemczech na prawach kraju związkowego niedaleko ujścia Łaby do Morza Północnego. Wolne miasto i zarazem związkowy kraj niemiecki (pow. 755 km², ludność 1,74 mln – drugie po Berlinie). Największy port morski kraju (75 mln ton przeładunku), wielki ośrodek przemysłowy (statki, elektrotechnika, przetwórstwo ropy, przemysł spożywczy) i finansowy. W 2011 roku miasto to otrzymało tytuł Europejskiej Stolicy Czystości.Glina – pod kątem genezy, jest to ilasta skała osadowa, powstała najczęściej w okresie czwartorzędu w wyniku nagromadzenia osadów morenowych (skały ilaste starsze niż czwartorzędowe nazywane są najczęściej iłami). Jest to zatem skała złożona z minerałów ilastych, kwarcu, skaleni, substancji koloidalnych, może zawierać okruchy innych skał oraz substancje organiczne (humus, korzenie, bituminy).

    Kucie tuneli rozpoczęto w czerwcu 1971 i zakończono w większości w 1976. Wyjątkiem był rejon Kluuvi, gdzie natrafiono na pokład gliny. Aby poradzić sobie z tym problemem, zastosowano nietypowy sposób: w glinę wbito rury z Freonem 22, który zamroził glinę. Po jej usunięciu położono żelazne tunele, by zapewnić trwałość konstrukcji. Konstrukcję stacji rozpoczęto w 1974. Stacja w Kulosaari została ukończona jako pierwsza w 1976.

    Kilometr (symbol: km) – powszechnie stosowana wielokrotność metra, podstawowej jednostki długości w układzie SI. Dokładniej, kilometr to 1000 metrów. Stowarzyszona i dość często używana jednostka powierzchni to kilometr kwadratowy (symbol: km²), a objętości – kilometr sześcienny (symbol: km³).Silnik elektryczny asynchroniczny, silnik indukcyjny - jest maszyną elektryczną zmieniającą energię elektryczną w energię mechaniczną, w której wirnik obraca się z poślizgiem w stosunku do wirującego pola magnetycznego wytworzonego przez uzwojenie stojana.

    W 1977 sprowadzono prototypy pociągów M100 (M1 do tego czasu stały się przestarzałe), które zamiast czerpać prąd z szyn, wyposażono w silniki asynchroniczne. M100 były pierwszymi maszynami wyposażonymi w tę technologię na świecie.

    Testy publiczne rozpoczęto 1 czerwca 1982 roku - pociągi woziły pasażerów na odcinku Itäkeskus - Hakaniemi w porannym i popołudniowym szczycie. Oficjalne otwarcie, z udziałem prezydenta Mauno Koivisto nastąpiło 2 sierpnia. W roku następnym oddano odcinek RautatientoriKamppi. W 1989 przedłużono linię do Mellunmäki, a w 1998 oddano odgałęzienie do Vuosaari.

    Kolkata lub Kalkuta (hindi कोलकाता, trl. Kolkātā, trb. Kolkata; bengali: কলকাতা, trl. Kolkatā, trb. Kolkata ang. Kolkata; do 2001 hindi कलकत्ता, trl. Kalkattā, trb. Kalkatta; ang. Calcutta – stare nazwy wciąż w powszechnym użyciu) – miasto w północno-wschodnich Indiach, w delcie Gangesu. 4 638 350 mieszkańców (2006); region metropolitalny 15,6 mln mieszkańców (2006). Stolica stanu Bengal Zachodni, wielki węzeł komunikacyjny i port morsko-rzeczny, wielki ośrodek przemysłowy, handlowy, naukowy i kulturalny w regionie. Liczne zabytki architektury pałacowej i świątynie hinduskie, a w leżącym w obrębie metropolii Howrah znajduje się najstarszy w Indiach ogród botaniczny. Czwarte co do wielkości miasto kraju.Tampere szw. Tammerfors, (ros. Тампере) – miasto w południowej Finlandii leżące między jeziorami Näsijärvi i Pyhäjärvi, w prowincji Häme. Różnica poziomów jezior wynosi 18 metrów, połączone są kaskadą Tammerkoski, na której się znajduje jedna z ważniejszych siłowni. Jeden z największych ośrodków przemysłowych w kraju, przez co bywa nazywane "Manchesterem Finlandii". Ludność: ponad 209 tys. mieszkańców, aglomeracja – 340 tys. W skład zespołu miejskiego wchodzą: Nokia, Pirkkala, Kangasala i Aito. W mieście znajduje się część koncernu Metso Automation (przemysł papierniczy, mineralny i automatyka przemysłowa). Uniwersytet założony w 1925 r., uniwersytet techniczny w 1972 r. W mieście działał także polski konsulat honorowy (obecnie nieaktywny).


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Język szwedzki (szw. svenska språket, svenska) – język północnogermański wschodni (wschodnioskandynawski), używany głównie w Szwecji i częściach Finlandii, przez ok. 9 mln ludzi. W Finlandii język szwedzki jest, obok fińskiego, językiem urzędowym, z uwagi na 5% szwedzkojęzycznych obywateli Finlandii zamieszkałych głównie na wybrzeżach tego kraju. Szwedzki jest dość dobrze zrozumiały dla Norwegów i w mniejszym stopniu także dla Duńczyków. Język standardowy w Szwecji, tzw. rikssvenska (szwedzki państwowy) oparty jest na dialektach regionu sztokholmskiego.
    Vuosaari (szw. Nordsjö) – naziemna stacja końcowa południowego odgałęzienia metra helsińskiego (Itäkeskus – Vuosaari), obsługująca dzielnicę Vuosaari we wschodnich Helsinkach. Została otwarta 31 sierpnia 1998 roku, a więc dużo później niż większość stacji w sieci. Projekt wykonało biuro architektoniczne Esa Piironen Oy.
    Rastila (szw. Rastböle) – naziemna stacja metra helsińskiego na jego południowym odgałęzieniu (Itäkeskus – Vuosaari), obsługująca obszary mieszkalne Rastila i Meri-Rastila dzielnicy Vuosaari we wschodnich Helsinkach. Została otwarta 31 sierpnia 1998 roku, a więc dużo później niż większość stacji w sieci. Projekt wykonali Irmeli Grundström i Juhani Vainio.
    Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w Helsinkach (fin Helsingin kaupungin liikennelaitos HKL, szw. Helsingfors stads trafikverk HST - przedsiębiorstwo będące własnością miasta Helsinki, operujące metrem, tramwajami oraz miejskim promem pasażerskim. Od 2005 komunikacja autobusowa została przejęta a od 2010 znajduje się w gestii spółki Helsingin seudun liikenne. HKL istnieje od roku 1945.
    Keilaniemi (szw. Kägeludden) – stacja metra helsińskiego znajdująca się w dzielnicy Keilaniemi, na terenie Espoo.
    Helsinki (fin. Helsinki, szw. Helsingfors, ros. Хе́льсинки, lap. Helsset) – stolica i największe miasto Finlandii oraz regionu Uusimaa. Liczba mieszkańców 591 306, aglomeracja – około 1,2 mln. W skład zespołu miejskiego wchodzą: Espoo, Vantaa i Kauniainen. Są głównym ośrodkiem przemysłu, kultury i administracji. Port nad Zatoką Fińską. Uniwersytet założony w 1828 roku. W aglomeracji znajduje się główny fiński port lotniczy Helsinki-Vantaa.
    Mauno Henrik Koivisto (ur. 25 listopada 1923 w Turku, zm. 12 maja 2017 w Helsinkach) – fiński polityk, działacz Socjaldemokratycznej Partii Finlandii, minister i wicepremier, w latach 1968–1970 i 1979–1982 premier Finlandii, od 1981 pełniący obowiązki, a od 1982 do 1994 prezydent Finlandii.

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.928 sek.