Mama Cocha

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Mama Cocha (kecz. Matka Morze) – inkaska bogini morza i ryb, opiekunka żeglarzy i rybaków, małżonka boga stwórcy Wirakoczy, matka boga słońca, Inti i bogini księżyca, Mamy Quilli. W niektórych regionach imperium wierzono, że była boginią wszystkich zbiorników wodnych, w tym jezior, rzek, źródeł, a nawet stworzonych przez człowieka kanałów wodnych. Mama Cocha była ważniejsza dla ludzi zamieszkujących regiony przybrzeżne, ze względu na ich bliskość i zależność od morza. Wierzenia Inków w boginię Mama Cocha i inne bóstwa wodne wskazują, że rozumieli oni podstawy cyklu hydrologicznego; wiedzieli, że woda z morza napędzała deszcz, który następnie spadał na ziemię.

Wirakocza, Viracocha, Apu Qun Tiqsi Wiraqutra (ajm., kecz. Człowiek z Morskiej Piany) - ajmarski bóg stwórca świata, nauczyciel, prawodawca, ojciec Słońca i Księżyca, nazywany Wielkim, Wszechwiedzącym, Potężnym, Starcem Niebios, wyobrażany pod postacią brodatego, białego człowieka, utożsamiany z bogiem Pacha Kamaqiem oraz Kon- Tiki. Jego małżonką była bogini morza Mama Cocha. Po podboju Ajmarów przez Inków przyjęty również do panteonu inkaskiego i z nim powszechnie kojarzony.Mama Quilla, Mama Killa, Mama Kilja (kecz. Matka Księżyc, zwana również Złotą Matką) - inkaska bogini księżyca, córka boga stwórcy Wirakoczy i bogini morza, Mamy Cochy, siostra i małżonka najwyższego w inkaskim panteonie boga słońca Inti, czczona jako dysk księżycowy z kobiecą twarzą. Zgodnie z legendą matka pierwszego króla inkaskiego Manco Capaca i jego żony- siostry, Mamy Ocllo (czczonej jako bogini płodności). Po włączeniu do panteonu inkaskiego boga ludu Huari, Pacha Kamaqa (utożsamianego z Wirakoczą) czczona jako jego matka. Zgodnie z legendą łzami Mamy Qulli, które spadło na ziemię jest srebro. Ziemską reprezentantką bogini była coya, królowa i pierwsza małżonka Syna Słońca, władcy Inków. Centralnym miejscem kultu Mamy Quilli była jej świątynia w kompleksie Coricanchy w Cuzco, gdzie znajdowała się nekropolia królowych inkaskich (po śmierci mumifikowanych i składanych na srebrnych tronach w sanktuarium bogini). Ku czci bogini Mamy Quilli obchodzi się we wrześniu wielkie święto Quya Raymi (kecz. Święto Królowej).

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Micah Issitt, Carlyn Main: Hidden Religion: The Greatest Mysteries and Symbols of the World's Religious Beliefs. Santa Barbara, California: ABC-CLIO, 2014, s. 390. ISBN 978-1-61069-477-3.
  2. Greg Roza: Incan Mythology and Other Myths of the Andes. New York: Rosen Publishing Group, 2008, s. 29-31. ISBN 978-1-4042-0739-4.
Język keczua, kiczua (runa simi; hiszp. quechua) – język z rodziny keczua, którym posługują się Indianie Keczua. Był językiem urzędowym imperium inkaskiego aż do jego upadku, a po konkwiście do jego rozpowszechnienia przyczynili się misjonarze, przyjmując go za oficjalny język ewangelizacji. Obecnie językiem keczua posługuje się ok. 11 mln osób, głównie w Andach, od Argentyny, przez Ekwador aż po Kolumbię, a w Peru oraz Boliwii jest jednym z języków urzędowych (obok hiszpańskiego). Z języka keczua wywodzą się takie polskie wyrazy, jak inka, lama, puma, kauczuk, kondor czy guano.




Reklama