Spirit (łazik)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z MER-A)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Spirit (oficjalna nazwa Mars Exploration Rover-A, w skrócie MER-A) – bezzałogowa misja na Marsa, której celem było przeprowadzenie badań geologicznych tej planety. Misja była realizowana przez laboratorium Jet Propulsion Laboratory będące częścią amerykańskiej agencji kosmicznej NASA. Równocześnie z misją Spirit, przeprowadzana była bliźniacza misja Opportunity, znana pod oficjalną nazwą Mars Exploration Rover-B, w skrócie MER-B.

NASA (National Aeronautics and Space Administration) (pl. Narodowa Agencja Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej) – agencja rządu Stanów Zjednoczonych odpowiedzialna za narodowy program lotów kosmicznych, ustanowiona 29 lipca 1958 r. na mocy National Aeronautics and Space Act, zastępując poprzednika – National Advisory Committee for Aeronautics. Jest wydziałem Departamentu Obrony USA i jest mu bezpośrednio podległa.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

Przebieg misji[ | edytuj kod]

Start pojazdu miał miejsce 10 czerwca 2003, o godzinie 17:58:47 czasu GMT. Sonda została wyniesiona w przestrzeń kosmiczną na pokładzie rakiety nośnej Delta II z platformy startowej 17-A w kompleksie startowym 17 w centrum Amerykańskich Sił Powietrznych na przylądku Canaveral na Florydzie.

Delta II - rakieta nośna należąca do rodziny rakiet Delta zaprojektowana i zbudowana przez wytwórnię lotniczą McDonnell Douglas, następnie produkowana przez Integrated Defense Systems - własność Boeinga. Rakiety te są w użyciu od 1989 roku. Za program Delta II od 1 grudnia 2006 roku odpowiedzialny jest United Launch Alliance. Jest dwuczłonowa. Do pierwszego członu doczepia się najczęściej 9 silników pomocniczych na stały materiał pędny. Jest średniej wysokości [około 40 metrów]. Wynosi sondy i satelity na niskie orbity stacjonarne i międzyplanetarne. Jest jednym z podstawowych środków transportu kosmicznego. Na ponad 300 startów 95% było udanych.Mars Exploration Rover-B (MER-B) (znana również pod nazwą "Opportunity" ) – bezzałogowa misja na Marsa, której celem jest przeprowadzenie badań geologicznych planety. Misja jest realizowana przez JPL NASA. Misja rozpoczęła się w dniu lądowania pojazdu na Marsie, czyli 25 stycznia 2004 roku i została zaplanowana na 90 marsjańskich dni. Została ona wielokrotnie przedłużona i trwa nadal. Do 19 marca 2013 roku pojazd spędził na powierzchni Marsa 3253 marsjańskie dni i przebył dystans 35 625,03 metra.
Wzgórza otaczające miejsce lądowania zostały nazwane na cześć załogi Apollo 1

Lądownik wylądował na powierzchni Marsa 4 stycznia 2004 roku w kraterze Gusiew. Miejsce lądowania sondy zostało nazwane Columbia Memorial Station na cześć astronautów, którzy zginęli w katastrofie wahadłowca kosmicznego Columbia. Podobnie, trzy wzgórza otaczające miejsce lądowania łazika zostały nazwane Grissom Hill, Chaffee Hill oraz White Hill na cześć załogi Apollo 1, która zginęła w wypadku podczas jednego z testów przedstartowych.

Formatowanie dysku – proces przygotowania dysku twardego, partycji lub innego nośnika danych do ponownego zapisu danych.Space Transportation System (STS) – System Transportu Kosmicznego – program załogowych lotów kosmicznych zrealizowany przez NASA odbywanych za pomocą wahadłowców kosmicznych (ang. Space Shuttles) rozpoczęty lotem promu Columbia 12 kwietnia 1981 roku, a zakończony 21 lipca 2011 roku lotem wahadłowca Atlantis w misji STS-135.

Pierwotne założenia projektu przewidywały, że lądownik przetrwa na powierzchni Marsa 90 dni. Dnia 21 stycznia 2004, w 18 dni po udanym lądowaniu, inżynierowie zaczęli jednak mieć problemy w komunikacji z pojazdem. Kontrolerom na Ziemi udało się wysłać sygnał do pojazdu otrzymując jego potwierdzenie, jednak lądownik nie wysyłał żadnych spodziewanych danych naukowych i inżynierskich. W kilku kolejnych dniach inżynierom NASA udało się ustalić, że przyczyną kłopotów w komunikacji był błąd w oprogramowaniu systemu komputerowego łazika, który w ciągu trzech dni sześćdziesięciokrotnie ulegał restartowaniu. W tych dniach istniały uzasadnione obawy, że misja łazika może zakończyć się przedwcześnie niepowodzeniem. W ciągu kolejnych kilku dni, inżynierom udało się najpierw usunąć nadmierną ilość plików w pamięci pojazdu odpowiedzialną za jego awarię, a następnie sformatować pamięć typu flash oraz uaktualnić jego oprogramowanie. Wraz z upływem czasu łazik udało się doprowadzić do stanu pełnej funkcjonalności.

Czas uniwersalny (ang. universal time, UT; Greenwich Mean Time, GMT) – astronomiczny czas słoneczny średni na południku zerowym, za który przyjęto południk przechodzący przez obserwatorium astronomiczne w miejscowości Greenwich, (obecnie jest to dzielnica Londynu w Wielkiej Brytanii). Jest czasem strefowym pierwszej strefy czasowej, od którego liczy się czas pozostałych stref.Mars – czwarta według oddalenia od Słońca planeta Układu Słonecznego. Nazwa planety pochodzi od imienia rzymskiego boga wojny – Marsa. Zawdzięcza ją swej barwie, która przy obserwacji z Ziemi wydaje się być rdzawo-czerwona i kojarzyła się starożytnym z pożogą wojenną. Postrzegany odcień wynika stąd, że powierzchnia planety zawiera tlenki żelaza. Mars jest planetą wewnętrzną z cienką atmosferą, o powierzchni usianej kraterami uderzeniowymi, podobnie jak powierzchnia Księżyca. Występują tu także inne rodzaje terenu, podobne do ziemskich: wulkany, doliny, pustynie i polarne czapy lodowe. Okres obrotu wokół własnej osi jest niewiele dłuższy niż Ziemi i wynosi 24,6229 godziny (24h37min22s). Na Marsie znajduje się najwyższa góra w Układzie Słonecznym – Olympus Mons i największy kanion – Valles Marineris. Gładki obszar równinny Vastitas Borealis na półkuli północnej obejmuje 40% powierzchni planety i może być pozostałością ogromnego uderzenia. W przeciwieństwie do Ziemi, Mars jest geologicznie i tektonicznie nieaktywny.
Trasa przebyta przez łazik Spirit na powierzchni Marsa

Od roku 2004 misja lądownika ulegała wielokrotnemu przedłużeniu. Od lądowania do 30 kwietnia 2008 roku, Spirit przebywał na powierzchni Marsa 1538 dni i pokonał dystans 7 528 m, wykonując w tym czasie setki eksperymentów naukowych. Pod koniec stycznia 2009 ujawniono, że przez ostatnich kilka dni Spirit odmawiał posłuszeństwa i nie reagował na rozkazy z Ziemi. Pomimo tego udało się ponownie doprowadzić go do funkcjonalności. W maju 2009 łazik utknął na skrawku luźnego piasku (nazwanym później „Troją”), lecz mimo unieruchomienia prowadził badania nad jego strukturą. Prowadzone w kolejnych miesiącach próby uwolnienia łazika z marsjańskich piasków zakończyły się niepowodzeniem i 26 stycznia 2010 roku NASA zmieniła jego status na stacjonarną platformę badawczą. Od wylądowania łazik pokonał oficjalnie dystans 7730,50 m.

Canaveral (ang. Cape Canaveral, w latach 1963-1973 Przylądek Kennedy’ego, ang. Cape Kennedy) – przylądek znajdujący się na południowo-wschodnim wybrzeżu USA, we wschodniej części półwyspu Floryda. Znajduje się tu ośrodek lotów kosmicznych im. J. F. Kennedy’ego oraz Stacja Sił Powietrznych Cape Canaveral.Planeta (późnołac. planeta, od gr. πλανήτ- planét-, πλανής planés, nowogr. πλανήτης planétes; dosł. „wędrowiec” od πλανάσθαι planásthai, wędrować) – zgodnie z definicją Międzynarodowej Unii Astronomicznej – obiekt astronomiczny okrążający gwiazdę lub pozostałości gwiezdne, w którego wnętrzu nie zachodzą reakcje termojądrowe, wystarczająco duży, aby uzyskać prawie kulisty kształt oraz osiągnąć dominację w przestrzeni wokół swojej orbity. W odróżnieniu od gwiazd, świecących światłem własnym, planety świecą światłem odbitym.

22 marca 2010 odebrano ostatnie dane z łazika. Baterie słoneczne dostarczały około 185 W/sol (trwała marsjańska zima, co skutkowało niższym położeniem Słońca nad horyzontem i krótszym dniem). Planowana sesja łączności 30 marca 2010 nie doszła do skutku – 2001 Mars Odyssey nie odebrał sygnału od łazika. Centrum Kontroli w Pasadenie podejrzewało, że z uwagi na zbyt małą ilość energii łazik wszedł w tryb hibernacji i pozostanie w nim do czasu, aż ilość energii pozwoli na ponowne nawiązanie cykli łączności. Zakładano, że może to zająć kilka tygodni lub miesięcy. 24 maja 2011 roku NASA ogłosiła koniec misji i zrezygnowała z prób skontaktowania się z sondą.

United States Air Force (USAF) – Siły Powietrzne Stanów Zjednoczonych, jeden z rodzajów Sił Zbrojnych Stanów Zjednoczonych, odpowiedzialny za pewną część działań w powietrzu (duża liczba samolotów i śmigłowców bojowych podlega także marynarce wojennej, wojskom lądowym i korpusowi piechoty morskiej). Utworzone zostały jako odrębny rodzaj sił zbrojnych na bazie lotnictwa armii amerykańskiej, 18 września 1947, poprzednikiem USAF były:IMAX (ang. Image Maximum) – jeden z alternatywnych systemów kinowych używanych w przemyśle filmowym. Taśma filmowa IMAX ma znacznie większą rozdzielczość niż tradycyjna – powierzchnia użytkowa ma szerokość 58,5 mm i wysokość 70 mm, stąd obraz ma proporcje 1,44:1. Kadr jest ustawiony poziomo, a nie pionowo jak na taśmie filmowej 35 mm.




Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Geologia (gr. gḗ ‘Ziemia’, lógos ‘słowo’, ‘nauka’) – jedna z nauk o Ziemi, zajmuje się budową, własnościami i historią Ziemi oraz procesami zachodzącymi w jej wnętrzu i na jej powierzchni, dzięki którym ulega ona przeobrażeniom. W szerszym znaczeniu geologia dotyczy również innych planet skalistych.
Pamięć flash (ang. flash memory) – rodzaj pamięci EEPROM, pozwalającej na zapisywanie lub kasowanie wielu komórek pamięci podczas jednej operacji programowania. Jest to pamięć trwała (nieulotna) – po odłączeniu zasilania nie traci zapisanych w niej danych.
Virgil Ivan „Gus” Grissom (ur. 3 kwietnia 1926 w Mitchell, zginął 27 stycznia 1967 na Przylądku Canaveral w pożarze kabiny statku Apollo 1) – amerykański astronauta, podpułkownik United States Air Force.
Edward Higgins White II (ur. 14 listopada 1930 w San Antonio, zm. 27 stycznia 1967 na Przylądku Canaveral) – amerykański astronauta, podpułkownik United States Air Force. Pierwszy Amerykanin, który dokonał wyjścia w otwartą przestrzeń kosmiczną.
Columbia – pierwszy wahadłowiec NASA, który odbył lot kosmiczny. Uległ zniszczeniu 1 lutego 2003, podczas powrotu z misji STS-107.
Apollo 1, misja oficjalnie oznaczona jako Apollo/Saturn-204 – była planowana jako pierwsza załogowa misja programu Apollo, której start ustalono na luty 1967 r. Będąc załogowym lotem próbnym, miała stanowić rozpoczęcie programu Apollo. W dniu 27 stycznia 1967 roku podczas jednego z testów przedstartowych umieszczony na wyrzutni moduł dowodzenia uległ zniszczeniu w wyniku pożaru, a cała 3-osobowa załoga zginęła. Tragiczną śmierć ponieśli Dowódca Pilot Virgil "Gus" Grissom, Senior Pilot Edward H. White i Pilot Roger B. Chaffee.
Ditlenek krzemu (nazwa Stocka: tlenek krzemu(IV); krzemionka), SiO2 – nieorganiczny związek chemiczny z grupy tlenków, w którym krzem występuje na IV stopniu utlenienia.

Reklama