Lofotrochorowce

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Lofotrochorowce, lofotrochoforowce, lofotrochowce (Lophotrochozoa) – jedna z głównych grup zwierząt dwubocznie symetrycznych (Bilateria), obejmująca m.in.: mięczaki, pierścienice i ramienionogi. Nazwa Lophotrochozoa została wprowadzona w 1995 roku przez Halanycha i współpracowników, którzy zdefiniowali ją jako odnoszącą się do kladu obejmującego ostatniego wspólnego przodka lofoforowców (ramienionogów, mszywiołów i kryzelnic), mięczaków i pierścienic oraz wszystkich jego potomków. Lofoforowce długo uznawano za bliżej spokrewnione z wtóroustymi, jednak analizy molekularne sugerują ich bliższe pokrewieństwo ze zwierzętami, u których występuje trochofora, takimi jak mięczaki i pierścienice, co wspiera koncepcję Lophotrochozoa.

Plezjomorfia, cecha plezjomorficzna – cecha występująca u przedstawicieli danej linii ewolucyjnej obecna również u jej przodków, będąca przeciwieństwem apomorfii. Plezjomorfia występująca w kilku liniach ewolucyjnych nazywana jest symplezjomorfią. Według ściśle kladystycznego podejścia do przetestowania hipotezy filogenetycznej wykorzystać można jedynie apomorfie (a wśród nich tylko synapomorfie). Mark Wilkinson stwierdził, że w niektórych przypadkach również plezjomorfie mogą wskazywać na monofiletyczny charakter taksonów, jednak poglądu tego nie podziela większość naukowców. Koncepcja plezjomorfii została wprowadzona przez Williego Henniga w pracy Grundzüge einer Theorie der Phylogenetischen Systematik z 1950 roku. Początkowo termin ten odnosił się nie do cech, lecz do taksonów. Hennig wspomniał jednak, że w przypadku „krzyżowań specjalizacji” dotyczy on wyłącznie cech. Przypisano go do cech w 1952 roku, tym samym umożliwiając po raz pierwszy zrekonstruowanie powiązań filogenetycznych.Spiralia – jeden z głównych kladów zwierząt pierwoustych obejmujących szereg spośród tradycyjnie wyróżnianych typów, z których największe pod względem liczby opisanych gatunków, to: mięczaki (Mollusca), płazińce (Platyhelminthes), pierścienice (Annelida), mszywioły (Bryozoa) i wrotki (Rotifera). Nazwa tej grupy odnosi się do postulowanej synapomorfii Spiralia – bruzdkowania spiralnego.

Ze względu na dużą liczbę typów należących do Lophotrochozoa pokrewieństwa wewnątrz tej grupy pozostają niejasne. W analizie filogenomicznej przeprowadzonej przez Dunna i współpracowników (2008) drzewo filogenetyczne lofotrochorowców jest znacznie lepiej rozwikłane, jednak kosztem tego było usunięcie z analizy niektórych kluczowych taksonów, takich jak wrotki, mszywioły, brzuchorzęski. Prawdopodobnie Lophotrochozoa dzielą się na dwie główne grupy – Platyzoa i Trochozoa. Status pierwszej z nich jest kontrowersyjny – może ona nie być kladem, lecz parafiletyczną grupą bazalnych lofotrochorowców, a cechy uznawane za jej synapomorfie mogą być plezjomorfiami dla Lophotrochozoa. Ponadto pewne badania wykluczają z Lophotrochozoa niektóre typy tradycyjnie zaliczane do Platyzoa, jak np. płazińce, brzuchorzęski czy wrotki. W takim wypadku lofotrochorowce byłyby kladem wewnątrz Spiralia, które z kolei są siostrzane do wylinkowców (Ecdysozoa).

Wtórouste, wtórnogębowce (Deuterostomia) – klad zwierząt dwubocznie symetrycznych, u których w rozwoju embrionalnym z pragęby powstaje otwór odbytowy. Wtórouste są przeciwstawiane pierwoustym (Protostomia). Podział zwierząt zaliczanych do Bilateria na pierwouste i wtórouste wprowadził Karl Grobben w 1908 roku.Wrotki (Rotifera, zwane też wcześniej jako Rotatoria) – typ, małych (50-2000 µm), przezroczystych zwierząt bezkręgowych z charakterystycznym wieńcem rzęsków (aparatem wrotnym) od których pochodzi nazwa typu i o stałej dla gatunku liczbie komórek ciała (z tego względu, wzrost osobniczy odbywa się nie przez przyrost liczby komórek, tylko przez zwiększenie rozmiarów komórek ciała) . Zwierzęta te zamieszkują przede wszystkim wody słodkie, ale znane są też formy morskie, słonowodne i lądowe, żyjące na wilgotnych mchach, w glebie kielichach roślin i dziuplach z wodą, czy na torfowiskach lub w piasku w wodzie interstycjalnej . Żywią się martwą materią organiczną, bakteriami, glonami i pierwotniakami. W Polsce występują 554 gatunki, na świecie ponad 2000 .

Większość analiz wykorzystujących dane molekularne, w tym analiz filogenomicznych, jądrowych genów rybosomowych i wielogenowych, potwierdza monofiletyzm Lophotrochozoa. Analizy przy wykorzystaniu zegara molekularnego sugerują, że lofotrochorowce powstały około 800 mln lat temu, a główna dywergencja wewnątrz tego kladu miała miejsce około 700 mln lat temu. Z okresu tego nie są jednak znane żadne skamieniałości lofotrochorowców.

Ramienionogi (Brachiopoda, z gr. brachion – ramię + pous – noga) – typ drobnych morskich bezkręgowców, podobnych z wyglądu do małży. W zapisie kopalnym znane są z wczesnego kambru.Kryzelnice (Phoronida) – typ niewielkich morskich zwierząt bezkręgowych obejmujący dziesięć współcześnie żyjących, w większości kosmopolitycznych gatunków występujących gromadnie na szelfach w piasku, mule lub na skałach. Zwierzęta te wyposażone są w charakterystyczny fałd otaczający otwór gębowy, na którym znajdują się dwa rzędy czułków zwiniętych w kształt kryzy – stąd nazwa. Tego typu aparat czułkowy nazywa się również lofoforem. Za pomocą jego rytmicznych ruchów kryzelnice naganiają drobny morski plankton stanowiący ich pokarm. Są to dość powszechnie występujące zwierzęta oceaniczne, odgrywające jednak relatywnie niewielką rolę ekologiczną.

Kladogram Lophotrochozoa według:

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. KM Halanych, JD Bacheller, AM Aguinaldo, SM Liva, DM Hillis, JA Lake. Evidence from 18S ribosomal DNA that the lophophorates are protostome animals. „Science”. 267 (5204), s. 1641–1643, 1995. DOI: 10.1126/science.7886451 (ang.). 
  2. Martin Helmkampf, Iris Bruchhaus, Bernhard Hausdorf. Phylogenomic analyses of lophophorates (brachiopods, phoronids and bryozoans) confirm the Lophotrochozoa concept. „Proceedings of the Royal Society B”. 275 (1645), s. 1927–1933, 2008. DOI: 10.1098/rspb.2008.0372 (ang.). 
  3. Casey W. Dunn i inni. Broad phylogenomic sampling improves resolution of the animal tree of life. „Nature”. 452, s. 745–749, 2008. DOI: 10.1038/nature06614 (ang.). 
  4. Jordi Paps, Jaume Baguñà, Marta Riutort. Lophotrochozoa internal phylogeny: new insights from an up-to-date analysis of nuclear ribosomal genes. „Proceedings of the Royal Society B”. 276 (1660), s. 1245–1254, 2008. DOI: 10.1098/rspb.2008.1574 (ang.). 
  5. Gonzalo Giribet. Assembling the lophotrochozoan (=spiralian) tree of life. „Philosophical Transactions of the Royal Society B”. 363 (1496), s. 1513–1522, 2008. DOI: 10.1098/rstb.2007.2241 (ang.). 
  6. Christopher E. Laumer, Nicolas Bekkouche, Alexandra Kerbl, Freya Goetz, Ricardo C. Neves, Martin V. Sørensen, Reinhardt M. Kristensen, Andreas Hejnol, Casey W. Dunn, Gonzalo Giribet, Katrine Worsaae. Spiralian phylogeny informs the evolution of microscopic lineages. „Current Biology”. 25 (15), s. 2000–2006, 2015. DOI: 10.1016/j.cub.2015.06.068 (ang.). 
  7. Nicolas Lartillot, Hervé Philippe. Improvement of molecular phylogenetic inference and the phylogeny of Bilateria. „Philosophical Transactions of the Royal Society B”. 363 (1496), s. 1463–1472, 2008. DOI: 10.1098/rstb.2007.2236 (ang.). 
  8. Hervé Philippe, Nicolas Lartillot, Henner Brinkmann. Multigene analyses of bilaterian animals corroborate the monophyly of Ecdysozoa, Lophotrochozoa, and Protostomia. „Molecular Biology and Evolution”. 22 (5), s. 1246–1253, 2005. DOI: 10.1093/molbev/msi111 (ang.). 
  9. Jaime E. Blair: Animals (Metazoa). W: S. Blair Hedges, Sudhir Kumar (red.): The Timetree of Life. Oxford University Press, 2009, s. 223–230. ISBN 978-0-19-953503-3. (ang.)




Warto wiedzieć że... beta

Grupa siostrzana (ang. sister–group) – w systematyce kladystycznej grupa organizmów powstała z jednej linii ewolucyjnej (grupy macierzystej) po jej rozszczepieniu. Dwie grupy siostrzane wraz ze swym wspólnym przodkiem stanowią grupę monofiletyczną. Gatunki należące do grupy siostrzanej charakteryzują się pewnymi specyficznymi, wspólnymi cechami (synapomorfiami), które nie występują jednak w grupie macierzystej (są ewolucyjnie nowe).
Rybosom – kompleks białek z kwasami nukleinowymi służący do produkcji białek w procesie translacji. Rybosomy zbudowane są z rRNA i białek. Katalityczna aktywność rybosomu związana jest właśnie z zawartym w nim rRNA, natomiast białka budują strukturę rybosomu i działają jako kofaktory zwiększające wydajność translacji.
Czułkowce (Tentaculata = Molluscoidea), lofoforowce (Lophophorata) – hipotetyczny takson w randze nadtypu grupującego trzy typy morskich bezkręgowców: kryzelnice (Phoronida), mszywioły (Bryozoa) i ramienionogi (Brachiopoda). Cechą łączącą te zwierzęta jest obecność charakterystycznego aparatu czułkowego nazwanego lofoforem. Na tej podstawie autor koncepcji czułkowców Berthold Hatschek uznał, że zwierzęta te pochodzą od wspólnego przodka. Jego propozycja została bezdyskusyjnie przyjęta przez kilku innych badaczy (m.in. Hyman, 1959; Kaestner, 1963). W wyniku dalszych badań koncepcja Hatschka została odrzucona.
Zegar molekularny – metoda pozwalająca oszacować kolejność i czas oddzielania się różnych linii ewolucyjnych na podstawie liczby mutacji nagromadzonych u poszczególnych współczesnych form. Według hipotezy zegara molekularnego istnieje statystyczna proporcjonalność pomiędzy czasem, który upłynął od ostatniego wspólnego przodka dwóch homologicznych łańcuchów białek, a liczbą aminokwasów różniących się pomiędzy ich sekwencjami.
Królestwo (łac. regnum, l.mn. regna) – stosowana w systematyce organizmów kategoria systematyczna obejmująca spokrewnione typy (phylum) w zoologii, lub gromady (divisio) w botanice. Tradycyjnie, od czasów Karola Linneusza królestwo było uważane za kategorię systematyczną najwyższej rangi. Pod koniec XX w. systematycy wprowadzili wyższą od królestwa kategorię nazywaną domeną, nadkrólestwem lub cesarstwem. W nomenklaturze botanicznej i zoologicznej regulowanych przez Międzynarodowe Kodeksy Nomenklatury Botanicznej i Zoologicznej królestwo nadal jest uznawane za kategorię najwyższej rangi. Podkategorią królestwa jest podkrólestwo (subregnum). Natomiast stosowany czasem termin nadkrólestwo (superregnum), choć formalnie poprawny, używany jest w randze najwyższej kategorii systematycznej – domeny lub cesarstwa.
Zwierzęta (Animalia) – królestwo obejmujące wielokomórkowe organizmy cudzożywne o komórkach eukariotycznych, bez ściany komórkowej, w większości zdolne do aktywnego poruszania się. Są największym i najbardziej zróżnicowanym gatunkowo królestwem organizmów. Największą grupę zwierząt stanowią bezkręgowce, a wśród nich owady. Drugą, obok bezkręgowców, grupą zwierząt są kręgowce. Wśród nich tradycyjnie wyróżnia się ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki, do których należy również człowiek.
Filogenomika – dziedzina nauki będąca połączeniem wiedzy z ewolucji i genomiki. Termin ten był używany w wielu znaczeniach do określenia niektórych typów analiz z udziałem danych genomu i rekonstrukcji ewolucyjnych, zwłaszcza filogenezy. Przykłady różnych znaczeń filogenomiki:

Reklama