Latynosi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Latynos)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Latynosi

Latynosi – zbiorcze określenie narodów zamieszkujących Amerykę Łacińską i ich potomków na całym świecie. Czasami nazwa ta może się odwoływać do pochodzenia społecznego czy przynależności rasowej (w tym znaczeniu jest używana w krajach Ameryki Centralnej). W USA określenie Latino opisuje wszystkie osoby pochodzące z rejonu Ameryki Łacińskiej. Bywa mylnie stosowany zamiennie z terminem hispanic, który określa wyłącznie osoby pochodzące z krajów hiszpańskojęzycznych.

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.Kubańczycy − to wieloetniczny naród pochodzenia głównie europejskiego i afrykańskiego, jednak obecnie liczni są mieszańcy obu tych grup - mulaci. Posługują się oni językiem hiszpańskim. Kubańczyków jest ponad 13 mln. Poza Kubą (11 mln) zamieszkują licznie także Stany Zjednoczone (2 mln). Dominującym wśród nich wyznaniem jest katolicyzm.

Językiem ojczystym Latynosów jest hiszpański lub portugalski. Osoba pochodzenia latynoskiego może być dowolnej rasy lub koloru skóry, ponieważ kategoria ta odnosi się jedynie do pochodzenia i przodków osoby.

Latynosi tradycyjnie są zazwyczaj wyznawcami Kościoła katolickiego. Kultura latynoska cechuje się bardzo dużą różnorodnością. Jako jej przykładowe elementy można wymienić m.in. popularne tańce: tango, samba czy rumba. Charakterystyczna jest też latynoska muzyka.

Stany Zjednoczone[ | edytuj kod]

Odsetek ludności według hrabstw, którzy samodzielnie identyfikują się jako Latynosi, na podstawie spisu ludności z 2010 r.

W latach 2000–2010 liczba osób pochodzenia latynoskiego i hiszpańskiego w Stanach Zjednoczonych przekroczyła 50 mln (16% populacji) i z powodu imigracji była jedną z najszybciej rosnących grup ludności. Meksykanie stanowili 63% całej populacji Latynosów i byli zdecydowanie największą grupą Latynosów w Stanach Zjednoczonych.

Katolicyzm – doktryna Kościoła chrześcijańskiego – jedna z dwóch grup Kościołów, obok Kościoła prawosławnego, powstałych w wyniku rozłamu w Kościele chrześcijańskim w 1054 (tzw. schizmy wschodniej). Jedna z największych grup wyznań chrześcijańskich, obok prawosławia i protestantyzmu oraz ogół zasad wiary i życia religijnego do których odwołuje się Kościół Kościół katolicki wraz z Kościołami wschodnimi pozostającymi z nim w pełnej jedności, wspólnoty tradycjonalistyczne, starokatolickie oraz część anglikańskich, liberalnych i niezależnych.Muzyka latynoamerykańska (także Muzyka Ameryki Łacińskiej) – wspólne określenie tańców, rytmów i stylów muzycznych charakterystycznych dla krajów Ameryki Łacińskiej. Za korzenie muzyki latynoamerykańskiej uważa się najczęściej formy muzyczne pochodzące z Kuby, czyli mieszankę hiszpańskich elementów melodycznych i afrykańskich wpływów rytmicznych.

Do innych większych grup należeli Portorykańczycy (4,6 mln), Kubańczycy (1,8 mln), Salwadorczycy (1,6 miliona), Dominikańczycy (1,4 mln) i Gwatemalczycy (ponad 1 milion). Prawie połowa całej populacji Latynosów zamieszkiwała stany Kalifornia i Teksas, gdzie stanowili ponad jedną trzecią populacji. Stanem z największym odsetkiem Latynosów jest Nowy Meksyk.

Protestantyzm – jedna z głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok katolicyzmu i prawosławia, na którą składają się wyznania religijne powstałe na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych wystąpieniem Marcina Lutra w XVI wieku oraz ruchów przebudzeniowych w łonie macierzystych wyznań protestanckich w kolejnych stuleciach.Hiszpańskie imperium kolonialne – istniejące od XV do końca XIX wieku imperium kolonialne, w skład którego wchodziły należące do Królestwa Hiszpanii terytoria i kolonie w Europie, obu Amerykach, Afryce, Azji oraz Oceanii. U szczytu swej potęgi było jednym z największych państw w dziejach świata i zyskało miano ”imperium, nad którym nigdy nie zachodzi słońce”.

W 2013 roku Centrum Badawcze Pew ustaliło, że 55% amerykańskich Latynosów identyfikowało się jako katolicy, około 22% wyznawało protestantyzm, a 18% to były osoby niepowiązane religijnie.

Zobacz też[ | edytuj kod]

  • hiszpańskie imperium kolonialne
  • portugalskie imperium kolonialne
  • Hispanidad & CPLP
  • Hispanoameryka
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. What’s the Difference Between Hispanic and Latino?, Encyclopedia Britannica [dostęp 2021-03-16] (ang.).
    2. Hispanics in the United States: The U.S. Census of 2010, Encyclopedia Britannica [dostęp 2021-03-16] (ang.).
    3. The Shifting Religious Identity of Latinos in the United States, Pew Research Center's Religion & Public Life Project, 7 maja 2014 [dostęp 2021-03-16] (ang.).
    Ameryka Łacińska, Iberoameryka – termin obejmujący 20 krajów i 9 autonomii Ameryki Południowej i Ameryki Środkowej, w których mówi się językami romańskimi, tj. po hiszpańsku, portugalsku lub francusku.Język hiszpański (hiszp. idioma español, castellano) – język należący do rodziny romańskiej języków indoeuropejskich. Współczesne standardy literackie (z Hiszpanii i Ameryki hiszpańskojęzycznej) wywodzą się ze średniowiecznego języka kastylijskiego. Jeszcze dziś język hiszpański bywa nazywany kastylijskim, dla odróżnienia go od innych języków używanych w Hiszpanii (zob. niżej).




    Warto wiedzieć że... beta

    Państwo – organizacja posiadająca monopol na stanowienie i wykonywanie prawa na określonym terytorium. Posiada zdolność do nawiązywania i utrzymywania stosunków dyplomatycznych z innymi państwami. Państwo jest często mylone z narodem i krajem.
    Tango – taniec towarzyski pochodzący z Buenos Aires w Argentynie i Montevideo w Urugwaju. Tango jest także rodzajem muzyki. Obecnie istnieje wiele form tanga, zarówno muzycznych jak i tańca – tango argentyńskie (i jego odmiany tango vals, tango nuevo, milonga), tango amerykańskie, tango fińskie, tango międzynarodowe.
    Język portugalski (port. língua portuguesa, português) – język z grupy romańskiej języków indoeuropejskich, którym posługuje się ponad 210 mln osób, zamieszkujących Portugalię oraz byłe kolonie portugalskie: Brazylię, Mozambik, Angolę, Gwineę Bissau, Gwineę Równikową, Wyspy Świętego Tomasza i Książęcą, Republikę Zielonego Przylądka oraz Timor Wschodni. We wszystkich tych krajach jest on językiem urzędowym.
    Centrum Badawcze Pew (ang. Pew Research Center) – amerykański ośrodek badawczy informujący opinię publiczną o problemach, poglądach i tendencjach kształtujących społeczeństwa na całym świecie. Centrum utrzymuje, że jest instytucją bezstronną i nie zajmuje stanowiska politycznego.
    Zstępny – pojęcie używane w prawie oraz genealogii, oznaczające każdego kolejnego potomka tej samej osoby: jej dziecko, wnuka, prawnuka, praprawnuka itd. Stosunek faktyczny pomiędzy czyimś zstępnym a daną osobą polega na tym, że ten pierwszy pochodzi od tej drugiej. Osoby te są spokrewnione ze sobą w linii prostej. Wspólni zstępni to zstępni tej samej pary, pochodzący z tego samego związku kobiety i mężczyzny (nie tylko z małżeństwa).
    Typologia antropologiczna – dział antropologii mający na celu opisanie zróżnicowania systematycznego wewnątrz gatunku Homo sapiens. Należy odróżniać klasyfikację rasy geograficznej od indywidualnych typów rasowych, najbliższym pojęciem dla rasy geograficznej z typologii indywidualnej jest formacja antropologiczna (pokrywające się granice przestrzenne).
    Wspólnota Państw Portugalskojęzycznych (port. Comunidade dos Países de Língua Portuguesa, skrót: CPLP) – forum współpracy między państwami, w których język portugalski jest językiem urzędowym.

    Reklama