Konstytucja ZSRR z 1977

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Konstytucja ZSRR z 1977 roku (znana również jako Konstytucja Rozwiniętego Socjalizmu lub Konstytucja Breżniewowska) – ustawa zasadnicza uchwalona w ZSRR 7 października 1977 roku. Zastąpiła konstytucję z 1936 roku. Była ostatnią ustawą zasadniczą ZSRR. Przestała obowiązywać wraz z jego rozpadem.

Konstytucja (od łac. constituo, -ere – urządzać, ustanawiać, regulować) – akt prawny, określany także jako ustawa zasadnicza, która zazwyczaj ma najwyższą moc prawną w systemie źródeł prawa w państwie.Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, Związek Radziecki, ZSRR (ros. Советский Союз, Союз Советских Социалистических Республик [СССР], trb. Sowietskij Sojuz, Sojuz Sowietskich Socyalisticzeskich Riespublik, [SSSR]) – historyczne państwo socjalistyczne w Europie północnej i wschodniej oraz Azji północnej i środkowej.
Okolicznościowy znaczek (bloczek) wydany przez pocztę ZSRR z okazji uchwalenia konstytucji

Historia powstania[ | edytuj kod]

Prace nad nową konstytucją rozpoczęto w ZSRR jeszcze w 1962 roku. 25 kwietnia tego roku Rada Najwyższa ZSRR podjęła decyzję o opracowaniu projektu nowej konstytucji ZSRR i powołała Komisję Konstytucyjną w składzie 97 członków. Jej przewodniczącym został I sekretarz KC KPZR Nikita Chruszczow. 15 czerwca 1962 roku na posiedzeniu Komisji Konstytucyjnej powołano 9 podkomisji z zadaniem opracowania głównych założeń tekstu ustawy. W sierpniu 1964 roku Komisja zakończyła prace nad projektem nowej konstytucji. Składał się on z 276 artykułów. Ostatecznie nie został zatwierdzony, a dalsze prace przeciągnęły się na skutek zmian na szczytach władzy ZSRR – na stanowisku generalnego sekretarza KPZR, Chruszczowa zastąpił w wyniku cichego przewrotu Leonid Breżniew. Wymienił on, oficjalnie decyzją Rady Najwyższej, 33 członków komisji konstytucyjnej. W dniach 4-6 października 1977, na posiedzeniach obu izb Rady Najwyższej zwołanej na nadzwyczajnej sesji, odbyło się czytanie tekstu nowej ustawy. 7 października, na wspólnym posiedzeniu obu izb Rady Najwyższej odbyło się ostateczne czytanie ustawy, po którym jej poszczególne rozdziały, a następnie cały tekst został oficjalnie uchwalony. W tym samym dniu Rada Najwyższa uchwaliła 7 października świętem państwowym – Dniem Konstytucji. Dzień później tekst konstytucji został opublikowany we wszystkich dziennikach ZSRR.

Boris Nikołajewicz Ponomariow (ros. Бори́с Никола́евич Пономарёв, ur. 17 stycznia 1905 w Zarajsku, zm. 21 grudnia 1995 w Moskwie) - radziecki polityk, członek KC KPZR (1956-1989), sekretarz KC KPZR (1961-1986), Bohater Pracy Socjalistycznej (1975).Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego (KPZR, ros. Коммунистическая партия Советского Союза – КПСС) – ostatnia nazwa założonej w 1903 partii komunistycznej, rządzącej w RFSRR i ZSRR od 1917 do 1991 (1903-1912 SDPRR, Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza Rosji, frakcja bolszewików; 1912-1918 SDPRR(b), Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza Rosji (bolszewików); 1918-1925 RPK(b), Rosyjska Partia Komunistyczna (bolszewików); 1925-1952 WKP(b), Wszechzwiązkowa Partia Komunistyczna (bolszewików)). Formalnie centralną instancją partii był Komitet Centralny (KC), największą zaś realną władzę posiadało jego Biuro Polityczne i Sekretariat Komitetu Centralnego na czele z sekretarzem generalnym. Generalny sekretarz KC był przywódcą całej partii. Sekretariatowi KC podlegały wydziały Komitetu Centralnego, oparte na zasadzie funkcjonalnej i pełniące funkcje ministerstw. W okresie istnienia ZSRR partia miała też swoje republikańskie sekcje (komunistyczne partie republik związkowych ZSRR) z wyjątkiem (do 1990) Rosji. Kontrolowała też większość innych partii komunistycznych na świecie, zarówno formalnie poprzez organizacje międzynarodowe (np. Komintern, Kominform), jak i nieformalnie w wyniku faktycznego zwierzchnictwa ZSRR nad częścią z państw oraz sponsorowania i utrzymywania kontaktów w pozostałych przez Wydział Zagraniczny Komitetu Centralnego i radziecki wywiad (INO NKWD i GRU).

Grupą roboczą nad pracami nad nową ustawą kierowali kolejno: Leonid Iliczew (od 1962), Aleksandr Jakowlew (od 1968), Boris Ponomariow (od 1973).

Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

Preambuła (łac. praeambulum, od praeambulare, iść wcześniej) – wstęp do aktu prawnego, zwykle o istotnym znaczeniu politycznym (umowy międzynarodowe, konstytucje, rzadziej ustawy i akty niższego rzędu), opisujący okoliczności wydania aktu oraz określający cele, jakim powinien on służyć.
Referendum (głosowanie ludowe) – forma głosowania o charakterze powszechnym, najbliższa ideałowi demokracji bezpośredniej, w której udział mogą brać wszyscy obywatele uprawnieni do głosowania (tj. mający czynne prawo wyborcze). W czasie referendum obywatele całego państwa lub jego części wyrażają swoją opinię w kwestii poddawanej głosowaniu.
Prezydent Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich - głowa państwa w ostatnim okresie istnienia Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich (1990-1991). Funkcję tę pełniła tylko jedna osoba - Michaił Siergiejewicz Gorbaczow.
Rada Najwyższa ZSRR (ros. Верховный Совет СССР) – najwyższy organ władzy ustawodawczej ZSRR, a w latach 1939-1991, najwyższa władza ustawodawcza w okresach pomiędzy sesjami Zjazdu Rad. Do 1936 jej funkcje pełnił Ogólnorosyjski Centralny Komitet Wykonawczy Rad.
Rozpad Związku Radzieckiego – proces trwający w latach 1988-1991, podczas którego wszystkie republiki związkowe uzyskały autonomię w obrębie państwa radzieckiego, a następnie oderwały się od ZSRR i stały się niepodległymi państwami. W ten sposób Związek Radziecki zniknął z mapy świata, a za datę jego upadku oficjalnie uważa się 26 grudnia 1991 roku.
Leonid Iljicz Breżniew (ros. Леонид Ильич Брежнев; ur. 19 grudnia 1906/1 stycznia 1907 w Kamienskiem (ob. Dnieprodzierżyńsk), zm. 10 listopada 1982 w Moskwie) – działacz Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego i polityk ZSRR.
Układ białowieski − nazwa nadawana porozumieniu o utworzeniu Wspólnoty Niepodległych Państw zawartemu przez prezydentów Rosji, Białorusi i Ukrainy 8 grudnia 1991 roku na spotkaniu w Wiskulach w Puszczy Białowieskiej oraz w pobliskim Brześciu nad Bugiem.

Reklama