Konstandinos Zapas

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Portret Konstandinosa Zapasa

Konstandinos Zapas (gr. Κωνσταντίνος Ζάππας, Kōnstantínos Záppas; ur. 1814, zm. 1892) – grecki przedsiębiorca i filantrop. Wraz ze swoim kuzynem Ewangelosem Zapasem odegrał znaczącą rolę w odrodzeniu się Igrzysk olimpijskich.

Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.Grecja (gr. Ελλάδα Elláda, IPA: [e̞ˈlaða] lub Ελλάς Ellás, IPA: [e̞ˈlas]), Republika Grecka (Ελληνική Δημοκρατία Ellinikí Dimokratía, IPA: [e̞ˌliniˈci ðimo̞kraˈtiˌa]) – kraj położony w południowo-wschodniej części Europy, na południowym krańcu Półwyspu Bałkańskiego. Graniczy z czterema państwami: Albanią, Macedonią Północną i Bułgarią od północy oraz Turcją od wschodu. Ma dostęp do czterech mórz: Egejskiego i Kreteńskiego od wschodu, Jońskiego od zachodu oraz Śródziemnego od południa. Grecja ma dziesiątą pod względem długości linię brzegową na świecie, o długości 14880 km. Poza częścią kontynentalną, w skład Grecji wchodzi około 2500 wysp, w tym 165 zamieszkałych. Najważniejsze to Kreta, Dodekanez, Cyklady i Wyspy Jońskie. Najwyższym szczytem jest wysoki na 2918 m n.p.m. Mitikas w masywie Olimpu.

Zapas urodził się w 1814 w miejscowości Labovë e Madhe, między Gjirokastratą i Tepeleną, w dzisiejszej Albanii. Po śmierci kuzyna kontynuował jego spuściznę i działania na rzecz wznowienia igrzysk. Został mianowany dyrektorem Komitetu Olimpijskiego (inaczej Komisji Zapasa), który zorganizował w latach 1859, 1870, 1875, 19881889 zawody będące prekursorami nowożytnej międzynarodowej olimpiady.

Gjirokastra (wym. Dzirokastra, alb. Gjirokastёr, Gjirokastra, gr. Αργυρόκαστρο, Arjirókastro, pol. rzadko: Dżirokastra) – miasto w południowej Albanii w okręgu Gjirokastra, miejsce urodzin byłego albańskiego prezydenta Envera Hodży. Miasto jest jednym z dwóch albańskich (oprócz Beratu) miast-muzeów. Zawdzięcza to między innymi kamiennym domkom starówki, które są pokryte szarymi łupkami. Liczne uliczki są bardzo strome, dlatego też Gjirokastra zwana jest "Miastem Tysiąca Schodów". W 2005 roku miasto zostało wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. W 2008 roku wpis rozszerzono o miasto Berat.Zappeion, Zappio (gr.: Ζάππειο, katharewusa: Ζάππειον) – budynek w ateńskich Ogrodach Narodowych (dawniejsze Ogrody Królewskie), wybudowany w latach 1874-1888 według projektu duńskiego architekta Theophila Hansena, z inicjatywy greckiego patrioty i filantropa Ewangelisa Zappasa, sformułowanej jeszcze w latach 50. XIX wieku.

W 1881 roku kupił pola w Tesalii i wraz z kuzynem wybudowali w Atenach tzw. Zappeion, który został oficjalnie otwarty 28 października 1888. Z jego finansowego wsparcia zostało wybudowanych wiele placówek oświatowych, w tym szkół żeńskich w Konstantynopolu i Labovë, a także w wielu miastach Epiru (Tepelena, Delvina) i Tesalii. Wiele osób skorzystało z jego stypendiów dla studiów podyplomowych w Europie Zachodniej (głównie w dziedzinach naukowych rolnictwa).

Mantes-la-Jolie – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Île-de-France, w departamencie Yvelines. Przez miejscowość przepływa Sekwana.Epir (grecki Ήπειρος – Ipiros, co po polsku oznacza kontynent lub wnętrze dużego lądu) – górzysta kraina położona w północno-zachodniej części Grecji, nad Morzem Jońskim, na północy graniczy z Albanią, na wschodzie z Tesalią, a na południu z Etolią i Akarnanią. Ponadto istnieje także Epir Północny, czyli zamieszkały przez Albańczykow, Greków i Wołochów obszar, położony po albańskiej stronie granicy.

Zmarł w 1892 roku w Mantes-la-Jolie, we Francji. W dniu jego śmierci rumuński rząd przejął wszystkie jego wpływy z aktywów i kapitałów, które były jeszcze w Rumunii. Bliski przyjaciel Konstandinosa baron Pierre de Coubertin i A. Mercatise zachęcili rząd grecki do sfinansowania z jego pieniędzy letnich igrzysk olimpijskich w 1896 roku.

Pierre de Coubertin ​[pjɛʁ də kubɛʁtɛ̃], właśc. Pierre de Fredy, baron de Coubertin (ur. 1 stycznia 1863 w Paryżu, zm. 2 września 1937 w Genewie) – francuski baron, historyk i pedagog, uważany za ojca nowożytnego ruchu olimpijskiego. Założyciel i drugi przewodniczący (1896–1925) Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego (MKOl).Tesalia (gr. Θεσσαλία - trl. Thessalía) – kraina historyczna i region administracyjny współczesnej Grecji położona nad Morzem Egejskim na południe od Macedonii.

Posągi Konstandinosa i jego kuzyna Ewangelosa położone są naprzeciwko Zappeionu.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Encyclopedia of the modern Olympic movement. John E. Findling, Kimberly D. Pelle. John E. Findling, Kimberly D. Pelle. Greenwood Publishing Group, 2004. ​ISBN 0-313-32278-3
  2. David Miller: Historia igrzysk olimpijskich i MKOl Od Aten do Pekinu 1894 – 2008. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis, 2008, s. 41-42. ISBN 978-83-7510-279-6.
  3. Albanian historical folksongs, 1716–1943: A Survey of Oral Epic Poetry from Southern Albania, with Original Texts. Pyrrhus J. Ruches. Argonaut, 1967
  4. The Modern Olympics, A Struggle for Revival by David C. Young. Johns Hopkins, 1996, p. 117. ​ISBN 0-8018-5374-5
  5. Memoire sure le conflit entre la Grece et la Roumanie concernant l'affaire Zappa – Athens 1893, by F. Martens
  6. L'affaire Zappa – Paris 1894, by G. Streit
28 października jest 301. (w latach przestępnych 302.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 64 dni.Albania (alb. Shqipëria), Republika Albanii (alb. Republika e Shqipërise) – państwo w południowo-wschodniej Europie na Bałkanach. Albania na zachodzie ma dostęp do Morza Adriatyckiego, a na południowym zachodzie do Morza Jońskiego. Od Włoch oddziela ją cieśnina Otranto o szerokości ok. 72 km. Łączna długość granic lądowych wynosi 720 km, natomiast wybrzeża morskiego – 362 km. Graniczy z:




Warto wiedzieć że... beta

Francja (fr. France, IPA: /fʁɑ̃s/), Republika Francuska (fr. République française /ʁe.py.blik fʁɑ̃.sɛz/) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach. Francja metropolitalna rozciąga się od Morza Śródziemnego na południu do kanału La Manche i Morza Północnego na północy, oraz od Renu na wschodzie do Zatoki Biskajskiej na zachodzie. Francuzi często nazywają swój kraj l’Hexagone (sześciokąt) – pochodzi to od kształtu Francji metropolitalnej.
Tepelena (starożytna Anticonia, alb. Tepelenë, Tepelena, tur. Tepedelen) – miasto w Albanii, stolica okręgu Tepelena w obwodzie Gjirokastra. Liczba mieszkańców wynosi 12 tys. (2006).
Ateny (nowogr. Αθήνα = Athina, st.gr. Ἀθῆναι = Athenai, łac. Athenae) – stolica i największe miasto Grecji. Jeden z najważniejszych ośrodków turystycznych Europy z zabytkami kultury antycznej.
Letnie Igrzyska Olimpijskie 1896, oficjalnie znane jako Igrzyska I Olimpiady – wielosportowe zawody, które miały miejsce w Atenach od 6 do 15 kwietnia 1896 roku. Oficjalnego otwarcia dokonał król Grecji Jerzy. Były to pierwsze igrzyska olimpijskie od czasów starożytnych (cesarz Teodozjusz I Wielki w 393 roku wydał zakaz organizowania igrzysk, m.in. przez szerzące się wówczas pogaństwo). Ateny wybrano na gospodarza igrzysk podczas kongresu zorganizowanego w czerwcu 1894 roku w Paryżu przez francuskiego historyka i pedagoga Pierre’a de Coubertina, pomysłodawcy nowożytnej idei olimpijskiej. Na tym samym kongresie utworzono również Międzynarodowy Komitet Olimpijski, którego pierwszym przewodniczącym został Grek Dimitrios Wikielas.
Konstantynopol – nazwa Bizancjum nadana miastu przez Konstantyna Wielkiego, który wybrał je na swoją siedzibę; w latach 330–395 stolica cesarstwa rzymskiego; w latach 395–1453 stolica Cesarstwa Bizantyńskiego i Cesarstwa Łacińskiego (1204–1261); stolica państwa osmańskiego w latach 1453–1922.

Reklama