Klasztor w Alvastrze

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Klasztor w Alvastra)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
.mw-parser-output .infobox.klasztor-eparchia .naglowek{color:black;background:#C0C0C0}.mw-parser-output .infobox.klasztor-zakon .naglowek{color:black;background:#EEE8AA}.mw-parser-output .infobox.klasztor-default .naglowek{color:black;background:#F5F5DC}

Klasztor w Alvastrzeklasztor cysterski w Alvastrze w południowej Szwecji, w prowincji Östergötland, założony w XII w., zniesiony w XVI w., nekropolia królów szwedzkich. Obecnie w ruinie.

Sztuka romańska (styl romański, romanizm, romańszczyzna) – styl w sztukach plastycznych XI-XIII wieku, ukształtowany w Europie zachodniej (na zachód od Renu), na terenach zajmowanych obecnie przez dzisiejsze północne Włochy, Francję i zachodnie Niemcy. Wkrótce zasięgiem nowego stylu objęte zostały kolejne tereny Europy i wraz z prowadzonymi wyprawami krzyżowymi przeniknął na Bliski Wschód. Czas trwania sztuki romańskiej był niejednolity; występowały także różnice w stylu między poszczególnymi regionami. Sztuka ta wyrosła na bazie antyku oraz doświadczeń sztuki karolińskiej i ottońskiej, także bizantyńskiej. Romanizm związany był przede wszystkim z Kościołem i stąd obecny był przede wszystkim w sztuce sakralnej.Östergötland to jeden z 21 szwedzkich regionów terytorialnych (szw. län). Graniczy z regionami Jönköping, Kalmar, Västra Götaland, Örebro, Södermanland a także z Morzem Bałtyckim. Siedzibą jego władz (residensstad) jest Linköping.

Klasztor w Alvastrze ma status zabytku sakralnego według rozdz. 4 Kulturminneslagen (pol. Prawo o pamiątkach kultury) ponieważ został wzniesiony do końca 1939 (3 §).

Historia[ | edytuj kod]

Klasztor w Alvastrze jako pierwszy w Szwecji klasztor cystersów został założony w 1143 (przybyli tutaj mnisi z Clairvaux). Jego fundatorem był Swerker I Starszy, pierwszy król Szwecji z dynastii Swerkerydów, i jego żona Ulfhilda (być może jeszcze przed fundacją klasztoru planowali tu budowę kościoła, czego dowodem mają być pozostałości wcześniejszej krypty pod ruinami klasztornego kościoła). Klasztor był związany z dynastią przez cały okres jej panowania w Szwecji. Zostali w nim pochowani jej członkowie (pochowana tutaj została też Piastówna, Ryksa, córka Bolesława Krzywoustego).

Wapień – skała osadowa (chemogeniczna lub organogeniczna) zbudowana głównie z węglanu wapnia, przede wszystkim w postaci kalcytu.Bolesław III Krzywousty (ur. 20 sierpnia 1086, zm. 28 października 1138) – książę małopolski, śląski i sandomierski w latach 1102–1107, książę Polski w latach 1107–1138. Pochodził z dynastii Piastów, był synem Władysława I Hermana i Judyty czeskiej, córki króla Czech Wratysława II, oraz ojcem książąt: Władysława II Wygnańca, Bolesława IV Kędzierzawego, Mieszka III Starego, Henryka Sandomierskiego i Kazimierza II Sprawiedliwego.

W okresie swojego istnienia klasztor stanowił ważne centrum kulturalne i religijne; już jeden z pierwszych przybyłych tu mnichów, Stefan, został w 1164 pierwszym arcybiskupem Uppsali. Z klasztorem związana była św. Brygida, której mąż Ulf zmarł w klasztorze w 1344, a ona sama mieszkała przy klasztorze od tego momentu aż do swego wyjazdu do Rzymu.

Szwecja, Królestwo Szwecji (Sverige, Konungariket Sverige) – państwo w Europie Północnej, zaliczane do państw skandynawskich. Szwecja jest członkiem Unii Europejskiej od 1995 roku. Graniczy z Norwegią, Finlandią i Danią.Gotyk – styl w architekturze i innych dziedzinach sztuk plastycznych (rzeźbie, malarstwie i sztuce sepulkralnej), który powstał i rozwinął się w połowie XII wieku we Francji (Anglosasi uważają, że w Anglii) i swoim zasięgiem objął zachodniochrześcijańską Europę.

Klasztor został rozwiązany w XVI w., gdy królowie szwedzcy przyjęli luteranizm, jego majątek został zsekularyzowany. Obecnie widoczne są jedynie ruiny zbudowanego z wapienia założenia klasztornego. Kościół ukończono w latach 80. XII w., został zbudowany w stylu romańskim, ale widoczne są już tu pierwsze ślady wpływów gotyku.

Uppsala – miasto we wschodniej części Szwecji położone ok. 70 km na północ od Sztokholmu. Jest czwartym co do wielkości miastem Szwecji i centrum administracyjnym regionu Uppsala (Uppsala län).Piastowie – pierwsza historyczna dynastia panująca w Polsce od ok. 960 do 1370 roku. Za jej protoplastę uchodzi legendarny Piast, syn Chościska, rataj spod Gniezna. Według legendy syn Piasta – Siemowit został pierwszym księciem Polan. Kolejnymi byli Lestek i Siemomysł. Pierwszym władcą z dynastii Piastów, którego historyczność nie jest kwestionowana, był Mieszko I.


Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Ryksa (ur. w 1116, zm. po 25 grudnia 1155) – księżniczka polska, królowa szwedzka, księżna nowogrodzka z dynastii Piastów.
Zakon Cystersów (łac. Ordo Cisterciensis, skrót OCist. lub OCSO (Ordo Cisterciensis Strictioris Observantiae) dla trapistów) – katolicki zakon monastyczny reformowany, posługujący się regułą benedyktyńską , założony w 1098 r. przez św. Roberta z Molesme, pierwszego opata z Cîteaux (z łac. Cistercium) (obecnie Saint-Nicolas-lès-Cîteaux) we Francji. Pierwsze klasztory powstały w La Ferté (1113), Pontigny (1114), Clairvaux (1115) i Morimond (1115). Do Polski cystersi przybyli w połowie XII w.
Brygida Szwedzka O.SS.S (ur. 1303, zm. 23 lipca 1373 w Rzymie) – szwedzka zakonnica katolicka, matka ośmiorga dzieci, pisarka, teolog, założycielka Brygidek, tercjarka franciszkańska, święta Kościoła katolickiego i patronka Europy. Urodziła się jako Birgitta Birgersdotter w rodzinie głównego sędziego w Upplandzie Birgera Perssona oraz Ingeborg Bengtsdotter, która należała do rodu Folkungów.
Sekularyzacja (inaczej: zeświecczenie) – zmniejszenie roli religii dla społeczeństwa. Termin pochodzi od łacińskiego saecularis (świecki); do języka polskiego przeszedł z francuskiego sécularisation. Termin ten ma także znaczenie historyczne, oznaczające przejęcie majątku, urzędów lub innych sfer życia publicznego spod władzy lub kontroli kościelnej na rzecz władz świeckich. Używa się także terminu kasata, np. klasztorów.
Ziemia (łac. Terra) − trzecia, licząc od Słońca, a piąta co do wielkości planeta Układu Słonecznego. Pod względem średnicy, masy i gęstości jest to największa planeta skalista Układu Słonecznego.
Luteranizm – doktryna teologiczna i chrześcijański ruch reformacyjny, zapoczątkowany przez Marcina Lutra w XVI wieku (za datę jego rozpoczęcia uważa się rok 1517). Stanowi jeden z nurtów protestantyzmu i ewangelicyzmu.
Nekropola również nekropolia (gr. νεκρόπολις, nekropolis −− miasto umarłych) – starożytny lub wczesnochrześcijański cmentarz usytuowany w pobliżu miasta, lub też inny stary cmentarz o dużej powierzchni, zwłaszcza taki, na którym pochowani są członkowie znanych rodów i ludzie sławni.

Reklama