Kecz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kecz gaflowy klasy DZ
Kecz bermudzki klasy S-Z

Kecz – typ osprzętu żaglowego oraz współczesny typ żaglowca noszącego ten osprzęt.

Maszt – pionowe drzewce stałe, ustawione przeważnie w osi jednostki pływającej o napędzie żaglowym, którego podstawowym zadaniem jest utrzymywanie żagli i przenoszenie siły aerodynamicznej na kadłub jednostki. Jednostka może być wyposażona w jeden maszt lub więcej ustawionych jeden za drugim. Czasem na katamaranach każdy kadłub ma własny maszt (maszty występują obok siebie), natomiast maszty niesymetrycznie umieszcza się na przykład na jednostkach z jednym pływakiem bocznym (proa).Jol – typ dwumasztowego ożaglowania stosowanego przeważnie na jachtach żaglowych średniej wielkości (o długości kadłuba 10 - 20 m). Żaglowiec posiadający główny maszt w pobliżu środka wyporu jednostki, oraz dodatkowo szczątkowy, bardzo mały maszt wysokości ok. 1/3 głównego, posadowiony daleko na rufie. Z powodu dużej różnicy masztów, tego typu jednostkę określa się również gwarowo jako "półtoramasztowiec".

Żaglowiec dwumasztowy (z grotmasztem i bezanmasztem), o pierwszym maszcie wyższym, noszący na wszystkich masztach ożaglowanie skośne; tylny maszt usytuowany w obrębie konstrukcyjnej linii wodnej.

Podobne typy to:

  • jol – z bezanmasztem znajdującym się poza konstrukcyjną linią wodną, czyli na nawisie rufowym;
  • szkuner – z przednim masztem mniejszym lub równym tylnemu.
  • 24-metrowy kecz holenderski Esther Jensen

  • HF 231

    Sztaksle – są to żagle rozpinane na sztagach żaglowca. W przeważającej większości przypadków są to żagle trójkątne. Na jednym sztagu wisi zazwyczaj tylko jeden sztaksel. Zazwyczaj sztaksle nie posiadają własnych drzewc.Moździerz – rodzaj prostego działa strzelającego stromotorowo. W większości, z wyjątkiem największych rodzajów, nie stosuje się oporopowrotnika. Ponieważ rolę ciężkich moździerzy oblężniczych przejęło lotnictwo, obecnie często definiuje się moździerz jako działo nie mające oporopowrotnika. Bywa także utożsamiany z moździerzem piechoty, nazywanym moździerzem właściwym. W starszej literaturze można spotkać nazwę miotacz lub miotacz min.
  • RV Atlantis

  • Kecz z XVIII-XIX wieku[ | edytuj kod]

    Historyczny kecz na dawnej rycinie

    Żaglowiec powstały z trzymasztowego pełnorejowca przez usunięcie fokmasztu zastąpionego długim bukszprytem i bardzo dużymi sztakslami przednimi. Konfiguracje żagli zmieniały się w zależności od czasu i regionu. Klasyczny kecz z XVIII wieku posiadał na grotmaszcie jeden żagiel gaflowy i dwa rejowe, a na bezanmaszcie – jeden gaflowy i jeden rejowy. Większa przestrzeń powstała po usunięciu fokmasztu pozwalała na zamontowanie w dziobowej części pokładu moździerzy dużego kalibru – tak powstały kecze bombowe używane w niektórych marynarkach wojennych (np. brytyjskiej).

    Bukszpryt (dziobak) – drzewce wystające do przodu z dziobu jednostce żaglowej, wyjątkowo mechanicznej (pancernik Potiomkin). Bukszpryt zorientowany jest poziomo, lub lekko wznosząco, najczęściej w linii wzniosu pokładu. Jego wynalezienie datuje się na XV w. a od XVII w. zaczęto go przedłużać stengą (nazywaną bomstengą lub bukszpirem) oraz bramstengą.Ożaglowanie skośne (suche) – rodzaj ożaglowania, gdzie przednia krawędź żagli przymasztowych usytuowana jest w pobliżu płaszczyzny symetrii jachtu. W najpopularniejszych typach (ożaglowanie bermudzkie, gaflowe) jest ona przymocowana do masztu, ale w mniej popularnych może być przyczepiona do rejki (np. łacińskie), lub może pozostawać wolna (np. lugrowe). Żagle te mogą być wychylane po około 90° na każdą burtę. Mogą też być wybierane nieomal równolegle do diametralnej jednostki i przekraczać ją. Zdecydowanie odmiennym systemem ożaglowania jest ożaglowanie rejowe.


    Uwagi[ | edytuj kod]

    1. W starszej literaturze fachowej, kecz od jola odróżnia się umiejscowieniem bezanmasztu względem urządzenia sterowego – w keczu ster znajduje się za bezanmasztem.




    Warto wiedzieć że... beta

    Kaliber broni - najmniejsza średnica przewodu lufy broni palnej. Pod uwagę nie bierze się zakończenia lufy, które, np. w garłaczu, może rozszerzać się lejkowato. W przypadku luf gwintowanych kaliber broni oznacza średnicę lufy mierzoną na polach gwintu.
    Ożaglowanie gaflowe – rodzaj ożaglowania skośnego z czworokątnym żaglem rozpiętym pomiędzy masztem, biegnącym skośnie drzewcem - gaflem i opcjonalnie bomem. Żagiel do masztu przymocowany jest w sposób umożliwiający jego swobodne przesuwanie, podczas stawiania lub zrzucania, np. segarsami. Rezygnacja z bomu umożliwia pracę żagla z dłuższym likiem dolnym niż odległość między masztami.
    Konstrukcyjna linia wodna, w skrócie KLW – linia teoretyczna wyznaczona na powierzchni kadłuba jednostki pływającej. Położona jest w całości na poziomej płaszczyźnie nazywanej płaszczyzną wodnicy konstrukcyjnej odpowiadającej powierzchni spokojnej wody. Wyznaczona jest ona już w planach budowy jednostki i odpowiada przewidywanemu obciążeniu jednostki, czyli jej typowemu zanurzeniu. Płaszczyzna konstrukcyjnej linii wodnej dzieli jednostkę na jej część nawodną i podwodną. KLW jest jedną z wodnic, stąd jej alternatywna nazwa wodnica konstrukcyjna, w skrócie WK.
    Szkuner – typ osprzętu żaglowego lub żaglowiec noszący ten typ osprzętu. Ma dwa lub więcej masztów o ożaglowaniu skośnym. Przy dwóch masztach pierwszy jest niższy lub równy drugiemu.

    Reklama