Kanalik proksymalny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Budowa nefronu – widoczny kanalik proksymalny

Kanalik proksymalny, kanalik bliższy, cewka proksymalna, cewka bliższa, kanalik I rzędu (łac. tubulus contortus proximalis) – pierwszy odcinek kanalika nerkowego, obejmujący kanalik kręty wychodzący z torebki kłębuszka nerkowego oraz gruby odcinek ramienia zstępującego pętli Henlego. Jest zbudowany z nabłonka pokrytego licznymi mikrokosmkami, zwiększającymi powierzchnię wchłaniania. Cały kanalik proksymalny opleciony jest przez tętniczkę odprowadzającą, do której w procesie resorpcji wchłaniane jest 65% moczu pierwotnego powstałego w wyniku filtracji w kłębuszku nerkowym (w ten sposób do krwi wraca 80% wody z przesączu).

Kanalik dystalny (kanalik dalszy, kanalik II rzędu, łac. Tubulus contortus distalis) – odcinek kanalika nerkowego między pętlą Henlego, a kanalikiem zbiorczym. Obejmuje on gruby odcinek ramienia wstępującego pętli Henlego oraz kanalik kręty. Jest zbudowany z nabłonka pokrytego licznymi mikrokosmkami, zwiększającymi powierzchnię wchłaniania. W komórkach tego nabłonka występuje duża liczba mitochondriów, zapewniających energię dla transportu aktywnego, zachodzącego w procesie resorpcji nieobowiązkowej. Cały kanalik jest opleciony przez tętniczkę odprowadzającą. W kanaliku dystalnym zachodzi również proces sekrecji, w którym do kanalika są wydzielane m.in. jony potasowe (K) oraz amonowe (NH+4).Układ moczowo-płciowy (łac. Systema urogenitale) wyższych kręgowców (w tym człowieka) składa się z dwóch części:

Czynności kanalika proksymalnego[ | edytuj kod]

  • resorpcja obligatoryjna – zwrotne wchłanianie (przez dyfuzję) wody i soli mineralnych, głównie chlorku sodu, oraz (przez transport aktywny) glukozy i aminokwasów z moczu pierwotnego do krwi
  • sekrecja (zachodząca równolegle do resorpcji obligatoryjnej) – wydzielanie z krwi do kanalika między innymi jonów amonowych (przez transport pasywny).
  • Zobacz też[ | edytuj kod]

  • kanalik dystalny
  • Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Tablice biologiczne. Witold Mizerski (red.). Wyd. IV. Warszawa: Wydawnictwo Adamantan, 2004, s. 243. ISBN 83-7350-059-6.
  • Barbara Bukała: BIOLOGIA - Fizjologia zwierząt z elementami fizjologii człowieka. Kraków: Wydawnictwo Szkolne OMEGA, 2005, s. 313. ISBN 83-7267-192-3.
  • BIOLOGIA, Vademecum maturalne 2011. Monika Balcerowicz (red.). Gdynia: Operon, 2010, s. 258-259. ISBN 978-83-7680-166-7.
  • Star of life.svg Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.

    Tkanka nabłonkowa, tkanka graniczna, nabłonek (łac. epithelium-nabłonek, textus epithelialis-tkanka nabłonkowa ) – tkanka zwierzęca. Zawiązki nabłonka pojawiają się już w stadium blastuli, ale może się on różnicować znacznie później z listków zarodkowych: ektodermy, entodermy, mezodermy, albo zależnie od grupy systematycznej zwierząt i narządu.Resorpcja w nerkach (wchłanianie zwrotne) - jest to drugi etap tworzenia się moczu. Z moczu pierwotnego do krwi powraca wiele ważnych i cennych substancji dla organizmu. Proces przebiega bardzo intensywnie, gdyż kanaliki nefronów otacza gęsta sieć włosowatych naczyń krwionośnych. Wchłanianiu zwrotnemu podlegają: znaczna część wody, soli mineralnych, witamin, glukoza, aminokwasy, jony niektórych pierwiastków i innych składników odżywczych zawartych w moczu pierwotnym. Dzięki temu zagęszcza się mocz oraz zmienia się jego skład. Ok. 1,5 litra moczu powstaje w wyniku wchłaniniania zwrotnego. Skład moczu ostatecznego to : znaczna część wody, ok. 95%. Związki organiczne (m.in. mocznik i barwniki moczu), ok. 2,5%. Sole mineralne ( w większości chlorek sodu), ok. 1,5%. Zachodzi w kanalikach nefronów.




    Warto wiedzieć że... beta

    Jon amonowy to jon powstający przez przyłączenie jonu wodorowego do cząsteczki amoniaku. Tworzy się w roztworze wodnym amoniaku:
    Anatomia człowieka, antropotomia (starogr. anthropos - człowiek) – nauka o budowie narządów i układów ciała człowieka, wchodzi w skład morfologii i posługuje się metodami na poziomie makroskopowym (np. obserwacji żywych organizmów i badań sekcyjnych zwłok). Jest to anatomia opisowa, zwana też anatomią klasyczną. Zajmuje się ona badaniem i opisaniem narządów, które spełniają wspólną funkcję, oraz poszczególnych części ustroju.
    Ramię zstępujące pętli Henlego – pierwszy odcinek pętli Henlego, będącej fragmentem kanalika nerkowego. Nabłonek, z którego jest zbudowane, jest przepuszczalny dla wody (która ulega resorpcji drogą osmozy), umiarkowanie przepuszczalny dla mocznika oraz nieprzepuszczalny dla jonów. Ramię zstępujące znajduje się między kanalikiem proksymalnym a cienkim ramieniem wstępującym pętli Henlego.
    Torebka kłębuszka nerkowego (inaczej: torebka Bowmana; łac. capsula glomeruli) jest częścią ciałka nerkowego (części nefronu) zbudowaną z nabłonka jednowarstwowego płaskiego otaczającą naczynia krwionośne kłębuszka nerkowego. Składa się ona z dwóch listków (warstw):
    Transport aktywny – rodzaj przenikania związków chemicznych przez błony komórkowe, który zachodzi z udziałem pewnych mechanizmów transportujących lub substancji przenośnikowych, ze środowiska o mniejszym stężeniu do środowiska o stężeniu większym, czyli wbrew gradientowi elektrochemicznemu. Taki transport wymaga dostarczenia energii chemicznej lub zmniejszenia entalpii swobodnej układu. Ich źródłami są odpowiednio:
    Mocz pierwotny – część osocza krwi, przesączonego podczas procesu filtracji w ciałku Malpighiego i zbierającego się w torebce Bowmana.
    Filtracja kłębuszkowa (kłębkowa), przesączanie kłębuszkowe (kłębkowe) – etap powstawania moczu zachodzący między kłębuszkiem nerkowym a wnętrzem torebki Bowmana.

    Reklama