Julius Nyerere

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Julius Kambarage Nyerere (ur. 13 kwietnia 1922 w Butiamie, zm. 14 października 1999 w Londynie) – polityk tanzański, w latach 1964–1985 prezydent Tanzanii, a wcześniej prezydent Tanganiki w latach 1962–1964. Twórca państwa tanzańskiego, ideolog koncepcji afrykańskiego socjalizmu, Sługa Boży Kościoła katolickiego.

Wojna rodezyjska, sh. Druga Chimurenga — wojna domowa toczona od lipca 1964 do grudnia 1979 roku w nieuznawanym przez społeczność międzynarodową państwie o nazwie Rodezja (później Zimbabwe-Rodezja). Kraj ten – dzisiejsze Zimbabwe – kilkakrotnie zmieniał nazwę. Rząd Rodezji Południowej zapowiedział w październiku 1964 roku, gdy Rodezja Północna stała się Zambią, że przyjmuje krótszą nazwę Rodezja, ale Wielka Brytania odmówiła uznania tej decyzji twierdząc, że zmiana nazwy kraju wykracza poza uprawnienia władz kolonii. Rząd kolonii mimo to używał skróconej nazwy, ogłaszając niepodległość jako Rodezja i używając tej nazwy aż do przekształcenia w Zimbabwe-Rodezję w czerwcu 1979 roku.Robert Gabriel Mugabe (wymowa shona [muɡaɓe], wymowa angielska [muˈɡɑbi]; ur. 21 lutego 1924 w Salisbury, zm. 6 września 2019 w Singapurze) – zimbabweński polityk, premier Zimbabwe w latach 1980–1987, prezydent Zimbabwe w latach 1987–2017. Od 30 stycznia 2015 do 30 stycznia 2016 sprawował funkcję przewodniczącego Unii Afrykańskiej.

Życiorys[ | edytuj kod]

Wczesne życie i działalność niepodległościowa[ | edytuj kod]

Urodził się w Butiamie w ówczesnej Tanganice. Był synem wodza niewielkiej grupy etnicznej Zanaki. Naukę rozpoczął w wieku dwunastu lat, trafił wtedy do szkoły podstawowej w Musomie. Edukację od 1937 roku kontynuował w Tabora Secondary School a następnie w Uniwersytecie Makarere w ugandyjskiej Kampali. W 1943 roku został ochrzczony w Kościele katolickim i przyjął chrześcijańskie imię. W 1947 roku otrzymał dyplom nauczyciela. Uczył w kilku kościelnych szkołach. W 1949 roku dzięki rządowemu stypendium udał się na studia na Uniwersytecie w Edynburgu. Był on pierwszym studentem brytyjskiego uniwersytetu pochodzącym z Tanganiki. W Edynburgu spotkał się z ideami Towarzystwa Fabiańskiego i zaczął rozwijać łączenia socjalizmu z afrykańskimi ideami kolektywistycznymi.

Afrykański Kongres Narodowy (The African National Congress, ANC) – centrolewicowa partia polityczna rządząca RPA od 1994 roku, wcześniej do 1989 organizacja narodowowyzwoleńcza czarnej ludności w RPA działająca metodami politycznymi i militarnymi na rzecz likwidacji reżimu apartheidu. Obecnym przewodniczącym partii jest Jacob Zuma, wiceprzewodniczącym Kgalema Motlanthe, a sekretarzem generalnym Gwede Mantashe.Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.

W 1952 roku zdobył tytuł magistra z zakresu ekonomii i historii, po czym powrócił do Tanganiki, gdzie kontynuował karierę nauczyciela. W trakcie pracy zaangażował się w politykę. Dołączył do Afrykańskiego Towarzystwa Tanganiki, którego prezesem został w 1953 roku. W 1954 roku przekształcił organizację w Afrykański Narodowy Związek Tanganiki. Pod przewodnictwem Nyerere, organizacja forsowała pokojowe metody walki o niepodległość, postulowała również harmonię rasową, równość społeczną, odrzucenie plemienności i wszelkich form dyskryminacji rasowej czy etnicznej. W 1955 i 1956 roku wygłosił przemowy przez zgromadzeniem ONZ w Nowym Jorku. Administracja brytyjska odrzucała jego niepodległościowe żądania, jednak Nyerere stał się dzięki nim rozpoznawalny i został najbardziej wybitnym politykiem niepodległościowym Tanganiki.

Wojna o niepodległość Angoli – konflikt trwający od 1961 do 1974 w Angoli, zakończony wyparciem Portugalczyków, oraz niepodległością Angoli. Z wojskami portugalskimi starły się przede wszystkim trzy największe grupy partyzanckie - Ludowy Ruch Wyzwolenia Angoli, UNITA i Narodowy Front Wyzwolenia Angoli. Rebelianci poparci zostali przez kraje takie jak Kuba, Kongo, Jugosławia, Bułgaria, Libia, Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, Stany Zjednoczone Ameryki, Jugosławia, Zair, Algieria, Tanzania, Zambia, Tunezja, Chiny i Szwecja.Biblioteka Narodowa Korei – biblioteka narodowa Korei Południowej znajdująca się w Seulu. Powstała w 1945 roku. Jej zbiory liczą ponad 11 milionów woluminów (2018), w tym ponad milion zagranicznych książek.

Po uzyskaniu niepodległości[ | edytuj kod]

Administracja brytyjska mianowała go członkiem Rady Legislacyjnej Tanganiki. Zrezygnował z uczestnictwa w niej w 1957 roku w proteście przeciwko spowolnieniu procesu niepodległościowego. W wyborach w 1958–59 jego ugrupowanie zdobyło dużą liczbę miejsc w Radzie Legislacyjnej. W kolejnych wyborach w sierpniu 1960 roku, jego organizacja zdobyła 70 z 71 miejsc w Zgromadzeniu Ustawodawczym Tanganiki. We wrześniu 1960 roku Tanganika uzyskała samorząd, a Nyerere został premierem. Niepodległość kraju została nadana przez Brytyjczyków 9 grudnia 1961 roku, Nyerere pozostał na stanowisku premiera. Ze stanowiska zrezygnował już w następnym miesiącu. Czas poświęcił na pisanie prac na temat jedności afrykańskiej i ustroju. Jego najważniejszą pracą był dokument o nazwie Ujamaa – podstawa afrykańskiego socjalizmu, w którym przedstawił zarys swojej ideologii politycznej. W 1962 roku, gdy Tanganika stała się republiką, został wybrany na prezydenta.

Uniwersytet Edynburski (ang. University of Edinburgh) – publiczna uczelnia założona w Edynburgu w 1582 roku. W latach 1941–1949 w uczelni działał Polski Wydział Lekarski kształcący kadry medyczne dla potrzeb Polskich Sił Zbrojnych w Wielkiej Brytanii. Burundi (buˈɾundi), oficjalnie Republika Burundi (rundi Republika y’Uburundi; fr. République du Burundi) – państwo śródlądowe położone w Afryce Wschodniej. Graniczy z Rwandą od północy, Tanzanią od wschodu i południa, oraz z Demokratyczną Republiką Kongo od zachodu.

W 1964 roku doprowadził do zjednoczenia Tanganiki i Zanzibaru. Na skutek zjednoczenia doszło do utworzenia Tanzanii, w której to równocześnie został prezydentem i premierem. Od 1977 roku pozostawał również liderem rządzącej Partii Rewolucji powstałej na skutek połączenia Afrykańskiego Narodowego Związku Tanganiki i Partii Afroszyrazyjskiej z Zanzibaru. Od chwili utworzenia partii Tanzania pozostawała państwem jednopartyjnym.

Uniwersytet Makerere (ang. Makerere University, MAK) – najstarsza i największa ugandyjska uczelnia wyższa. Założony w 1922 jako szkoła techniczna (technical school). W 1963 stał się częścią Uniwersytetu Wschodniej Afryki (University of East Africa). Samodzielną uczelnią, pod obecną nazwą, został w 1970.Time – amerykański tygodnik społeczno-polityczny wydawany od 1923 w Nowym Jorku. Ma największy nakład spośród amerykańskich tygodników.

W 1967 roku proklamowano Deklarację z Arushy która opierała się na opracowanej przez niego zasadzie Ujamma. W deklaracji rząd zapowiedział budowę egalitarnego społeczeństwa socjalistycznego. W ramach realizacji tej koncepcji, Nyerere przeprowadził proces kolektywizacji wsi, budowy wiosek socjalistycznych czy nacjonalizacji (banków, towarzystw ubezpieczeniowych, większych przedsiębiorstw handlowych i przemysłowych, należących głównie do kapitału zagranicznego). Reformom towarzyszyły masowe kampanie nauki czytania i pisania. Celem tych działań miało być doprowadzenie do ekonomicznej samowystarczalności.

Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu. Kościół katolicki jest jednym z trzech głównych nurtów chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.Ludowy Ruch Wyzwolenia Angoli - Partia Pracy (Movimento Popular de Libertação de Angola - Partido do Trabalho) – partia polityczna w Angoli.

Jako jeden z rzeczników ruchu panafrykańskiego, był w 1963 roku jednym z założycieli Organizacji Jedności Afrykańskiej. Uczestnik koalicji tzw. afrykańskich państw frontowych które popierały obalenie rządów białej mniejszości w Rodezji (obecne Zimbabwe), RPA i Namibii. W trakcie wojny rodezyjskiej armia tanzańska szkoliła żołnierzy Afrykańskiej Armii Narodowego Wyzwolenia Zimbabwe a Nyerere osobiście próbował skłonić organizacje zimbabweńskiego ruchu oporu do zawarcia ze sobą sojuszu organizując spotkanie z Joshuą Nkomo i Robertem Mugabe. Gościł na terenie kraju przedstawicieli Afrykańskiego Kongresu Narodowego. W trakcie angolskiej wojny o niepodległość Tanzania wsparła Ludowy Ruch Wyzwolenia Angoli (MPLA) a poparcie dla tegoż ruchu kontynuowała w okresie wojny domowej w tymże kraju. MPLA dzięki wstawiennictwu Nyerere uzyskało też wsparcie w Chinach, które udzielały pomocy MPLA do 1973 roku (potem rozpoczęły wspieranie konkurencyjnej FNLA). Podobną politykę Tanzania prowadziła w Mozambiku, gdzie w trakcie wojny o niepodległość zaopatrywała Front Wyzwolenia Mozambiku, a następnie kontynuowała poparcie dla grupy w trakcie wojny domowej. W 1977 roku prezydent wsparł zamach stanu na Seszelach, w wyniku którego obalono prezydenta Jamesa Manchama.

Rodezja – nazwa terytorium utworzonego w latach 1890-95 przez Brytyjską Kompanię Południowoafrykańską (BSAC) kierowaną przez Cecila Rhodesa. To na jego cześć nadano nowemu terytorium nazwę Rodezja. W 1911 podzielono je na Rodezję Północną i Południową, które w latach 20. XX wieku zostały wykupione przez rząd brytyjski i otrzymały status kolonii brytyjskich. W 1953 rząd brytyjski z samorządnej kolonii Rodezji Południowej i dwóch protektoratów brytyjskich Rodezji Północnej i Niasy utworzył Federację Rodezji i Niasy. W 1963 wobec konfliktów targających poszczególnymi częściami składowymi i pod wpływem postępującej w Afryce dekolonizacji Federacja została rozwiązana. W 1964 Rodezja Północna uzyskała niepodległość jako Zambia natomiast Niasa jako Malawi. W obydwu krajach władzę objęli czarni politycy. Na początku lat 60. w Rodezji Południowej mieszkało 270 tysięcy białych i ponad 4 miliony czarnych. Istniejące partie i organizacje walczące o równe prawa czarnej ludności były systematycznie delegalizowane, ich liderzy i członkowie aresztowani i prześladowani. W 1964 nowy rząd kolonii utworzyła rasistowska partia Front Rodezyjski kierowana przez Iana Douglasa Smitha. W dniu 11 XI 1965 rząd Smitha przeciwstawiając się planom rządu brytyjskiego przekazania władzy czarnej większości ogłosił jednostronnie niepodległość Rodezji. Społeczność międzynarodowa nie uznała tego faktu i prawie wszystkie kraje dalej traktowały Rodezję jako kolonię brytyjską. Londyn od samego początku rozpoczął długotrwałe próby rozwiązania konfliktu rodezyjskiego poprzez nakłonienie miejscowego rządu do równouprawnienia czarnej ludności. ONZ uznając ogłoszenie niepodległości za nielegalne wezwała do bojkotu tego kraju (natomiast nie wzywała do bojkotu krajów komunistycznych prześladujących własnych obywateli). W 1970 Rodezja została proklamowana Republiką. W latach siedemdziesiątych przybrała na sile walka dwóch ugrupowań walczących o wyzwolenie czarnej ludności (ZANU i ZAPU), które prowadziły walkę zbrojną z rządem Iana Douglasa Smitha (Wojna w buszu albo Druga Chimurenga). Pod wpływem nacisków zagranicznych oraz intensyfikacji działań zbrojnych ZANU i ZAPU doszło do negocjacji pomiędzy rządem Smitha i czarną opozycją, w wyniku których utworzono w 1979 przejściowy rząd Zimbabwe-Rodezji z czarnoskórym umiarkowanym politykiem arcybiskupem Abelem Muzorewą. W 1980 w wyniku demokratycznych wyborów zwycięstwo odniosła komunistyczna organizacja ZANU kierowana przez Roberta Mugabe. W dniu 18 IV 1980 nastąpiło proklamowanie nowego państwa noszącego nazwę Zimbabwe, co ostatecznie położyło kres istnieniu Rodezji.Wojna ugandyjsko-tanzańska (znana w Ugandzie pod nazwą „Wojny wyzwoleńczej”) – konflikt pomiędzy Ugandą a Tanzanią, toczący się w latach 1978-1979. Konsekwencją przegranej przez Ugandę wojny było obalenie reżimu Idi Amina.

W 1978 roku doszło do wybuchu wojny z sąsiednią Ugandą. Spór państw rozpoczął się w 1971 roku, gdy w Ugandzie doszło do zamachu stanu, w którym armia na czele z Idi Aminem obaliła prezydenta Miltona Obote. Nyerere zaoferował azyl polityczny obalonemu prezydentowi. Do byłego prezydenta dołączyło 20 tys. osób prześladowanych przez juntę z powodów politycznych. Rok później grupa uchodźców przy wsparciu Tanzanii próbowała bezskutecznie obalić Amina. Junta oskarżyła Nyerere o przygotowanie zamachu, a dodatkowo zaczęła wspierać wrogów politycznych urzędującego prezydenta Tanzanii. Gdy Mustafa Adrisi, wiceprezydent Ugandy został ranny w podejrzanym wypadku samochodowym w 1978 roku, żołnierze lojalni wobec Adrisiego zbuntowali się, a część z nich przekroczyła granicę Tanzanii, gdzie znalazła schronienie – spowodowało to bezpośrednią interwencję wojsk ugandyjskich przeciw Tanzanii. Konsekwencją przegranej przez Ugandę wojny był upadek junty ugandyjskiej i powrót do władzy Obote w 1980 roku.

Sługa Boży (łac. Servus Dei) – określenie stosowane w Kościele katolickim oznaczające osobę zmarłą, wobec której rozpoczęto proces beatyfikacyjny.Zanzibar (zwana także jako Unguja) – wyspa na Oceanie Indyjskim. Jest największą wyspą Archipelagu Zanzibar. Należy w całości do Tanzanii i wchodzi w skład jej autonomicznej części, Zanzibaru. Powierzchnia wyspy wynosi 1 658 km², co czyni ją największą wyspą tanzańską. Największym miastem na wyspie jest Zanzibar.

Choć był przyjmowany przez rodaków entuzjastycznie i konsekwentnie wspierany przez państwa Europy Zachodniej, jego polityka nie przyczyniła się do pobudzenia gospodarki. W chwili ustąpienia Nyerere z urzędu w 1985 roku, Tanzania w dalszej mierze pozostawała krajem ubogim, niemniej jednak prezydentowi udało się osiągnąć jedne z najwyższych wskaźników alfabetyzacji w Afryce, wyeliminować nierówności oraz zapewnić stabilność polityczną. Po ustąpieniu z urzędu prezydenta, pozostawał przewodniczącym Partii Rewolucji. Z funkcji zrezygnował w 1990 roku. Od tamtej pory nie angażował się politycznie, pełnił funkcję męża stanu i regularnie uczestniczył jako arbiter w rozwiązywaniu międzynarodowych kryzysów (m.in. w Burundi i Rwandzie). Zmarł w 1999 roku.

Idi Amin Dada Oumee (ur. 17 maja 1925 w Koboko jako Idi Awo-Ongo Angoo, zm. 16 sierpnia 2003 w Dżuddzie) – polityk i feldmarszałek ugandyjski. Prezydent Ugandy w latach 1971-1979.Joshua Mqabuko Nyongolo Nkomo (1917-1999) - polityk Zimbabwe, aktywista ruchu wyzwoleńczego Rodezji. W 1961 r. był inicjatorem powstania Afrykańskiego Ludowego Związku Zimbabwe (ZAPU). W latach 1980–1981 był ministrem spraw wewnętrznych w rządzie Zimbabwe, w latach 1981–1982 ministrem bez teki, w 1982 r. usunięty z rządu. W latach 1989–1998 pełnił funkcję wiceprezydenta. W 1998 r. wycofał się z życia politycznego ze względu na problemy zdrowotne.

Proces beatyfikacyjny[ | edytuj kod]

W 2006 Watykan ogłosił początek procesu beatyfikacyjnego Nyerere. Zmarły prezydent był człowiekiem głęboko wierzącym i codziennym uczestnikiem mszy świętych.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. przypisach: Nieprawidłowy znacznik <ref>; nazwę „BIO” zdefiniowano więcej niż raz z różną zawartością
    BŁĄD PRZYPISÓW
    Błąd w przypisach: Nieprawidłowy znacznik <ref>; nazwę „BIO” zdefiniowano więcej niż raz z różną zawartością
    BŁĄD PRZYPISÓW
    Błąd w przypisach: Nieprawidłowy znacznik <ref>; nazwę „BIO” zdefiniowano więcej niż raz z różną zawartością
    BŁĄD PRZYPISÓW
  2. Simon, David (2006). Fifty key thinkers on development. Taylor & Francis. s. 193. ​ISBN 0-415-33790-9​.
  3. Clagett Taylor, James (1963). The political development of Tanganyika. Stanford University Press. s. 95. ​ISBN 0-8047-0147-4
  4. Lawrence, David (2009). Tanzania: The Land, Its People and Contemporary Life. Godfrey Mwakikagile. s. 58. ​ISBN 9987-9308-3-2
  5. Julius Nyerere (ang.). britannica.com.
  6. Kantowicz, Edward R. (2000). Coming Apart, Coming Together. Wm. B. Eerdmans Publishing. s. 258. ​ISBN 0-8028-4456-1
  7. Mwakikagile, Godfrey (2006). Nyerere and Africa: End of an Era. Godfrey Mwakikagile. s. 575. ​ISBN 0-9802534-1-1​.
  8. Cross, Colin (1969). The fall of the British Empire, 1918–1968. Coward-McCann. s. 306
  9. Adi, Hakim; Sherwood, Marika (2003). "Julius Kambarage Nyerere". Pan-African History: Political Figures from Africa and the Diaspora Since 1787. Routledge. s. 147. ​ISBN 0-203-41780-1​.
  10. van Dijk, Ruud (2008). Encyclopedia of the Cold War, t. 1. Taylor & Francis. s. 880. ​ISBN 0-415-97515-8​.
  11. Blumberg, Arnold (1995). Great Leaders, Great Tyrants?: Contemporary Views of World Rulers who Made History. Greenwood Publishing Group. s. 221–222. ​ISBN 0-313-28751-1​.
  12. Nyerere Julius Kambarage (pol.). portalwiedzy.onet.pl.
  13. W.M. Adams, T. Potkanski and J.E.G. Sutton (1994). "Indigenous Farmer-Managed Irrigation in Sonjo, Tanzania". The Geographical Journal. Vol. 160. No. 1 (marzec 1994). s. 17–32. Blackwell Publishing on behalf of The Royal Geographical Society
  14. From liberation movement to government: ZANU and the formulation of the foreign policy of Zimbabwe, 1990. s. 284
  15. Shelley Klein, Najgroźniejsi dyktatorzy w historii, Jolanta Sawicka (tłum.), Warszawa: Wyd. MUZA SA, 2008, s. 202, ISBN 978-83-7495-323-8, OCLC 749811259.
  16. Afrykański Kongres Narodowy (pol.).
  17. Angola-Ascendancy of the MPLA
  18. W. Martin James III (2011). A Political History of the Civil War in Angola 1974–1990. Piscataway: Transaction Publishers. s. 34.
  19. Laidi, Zaki. The Superpowers and Africa: The Constraints of a Rivalry:1960–1990. Chicago: Univ. Of Chicago, 1990.
  20. A History of FRELIMO, 1982. s.13
  21. Encyclopedia Americana: Sumatra to Trampoline, 2005. s. 275
  22. Cawthra, Gavin; Du Pisani, André; Omari, Abillah H. (2007). Security and Democracy in Southern Africa. IDRC. s. 143. ​ISBN 1-86814-453-4​.
  23. Leonard, Thomas M. (2006). Encyclopedia of the Developing World, Volume 1. Taylor & Francis. s. 1402. ​ISBN 0-415-97662-6​.
  24. Military power and politics in black Africa. Simon Baynham. s. 181
  25. EAST AFRICA: An Idi-otic Invasion (ang.). „Time”, 1978-10-13. [dostęp 2009-08-22].
  26. Idi Amin and Military Rule (ang.). Library of Congress Country Studies: Uganda. [dostęp 2009-08-22].
  27. Ze świata. niedziela.pl, 7/2006. [dostęp 2011-02-05]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-01-11)].
Biblioteka Narodowa Izraela (hebr. הספרייה הלאומית; dawniej: Żydowska Biblioteka Narodowa i Uniwersytecka, hebr. בית הספרים הלאומי והאוניברסיטאי) – izraelska biblioteka narodowa w Jerozolimie.Wojna domowa w Angoli – konflikt trwający od 1975 do 2002 w Angoli, zakończony zwycięstwem rządu MPLA. Z wojskami rządowymi starły grupy partyzanckie - UNITA i Narodowy Front Wyzwolenia Angoli a także regularna armia RPA i Zairu. Rebeliantów wsparły też Chiny oraz Stany Zjednoczone Ameryki.




Warto wiedzieć że... beta

Partia Rewolucji (język suahili Chama cha Mapinduzi) – partia rządząca Tanzanią od uzyskania niepodległości przez to państwo.
Watykan, Państwo Watykańskie (wł. Città del Vaticano, Stato della Città del Vaticano, łac. Status Civitatis Vaticanæ) – miasto-państwo europejskie, enklawa w Rzymie. Najmniejsze państwo świata pod względem powierzchni.
Dictionary of National Biography (DNB) – słownik biograficzny stanowiący standardowy punkt odniesienia w dziedzinie biografii znanych postaci brytyjskiej historii, publikowany od 1885. W 1996 Uniwersytet Londyński opublikował wolumin korekcji zebranych na podstawie Biuletynu Instytutu Badań Historycznych. Zaktualizowany Oxford Dictionary of National Biography (ODNB) został opublikowany 23 września 2004 jako 60-tomowe wydawnictwo i publikacja on-line.
Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
Zamach stanu w Ugandzie w 1971 – wojskowy zamach stanu przeprowadzony 25 stycznia 1971 przez armię Ugandy pod przywództwem Idi Amina przeciwko rządom prezydenta Miltona Obote. Przejęcie władzy przez Idi Amina odbyło się podczas gdy Milton Obote przebywał w Singapurze na spotkanie szefów państw Wspólnoty Narodów.
Organizacja Narodów Zjednoczonych (ang. United Nations, UN, fr. Organisation des Nations Unies, hiszp. Organización de las Naciones Unidas, ros. Организация Объединенных Наций Organizacyja Objedinionnych Nacyj, arab. الأمم المتحدة al-Umam al-Muttahida, chiń. 联合国 Liánhéguó), ONZ – uniwersalna (z wyjątkiem narodów niereprezentowanych) organizacja międzynarodowa, z siedzibą w Nowym Jorku, powstała 24 października 1945 r. w wyniku wejścia w życie Karty Narodów Zjednoczonych. ONZ jest następczynią Ligi Narodów.
Namibia (Republika Namibii, ang. Republic of Namibia, afrik. Republiek van Namibië, niem. Republik Namibia) – państwo w południowo-zachodniej Afryce, leżące nad Oceanem Atlantyckim (długość wybrzeża – 1572 km). Graniczy z Angolą (długość granicy 1376 km), Botswaną (1360 km), RPA (967 km) oraz Zambią (233 km). Do 1968 Namibia funkcjonowała pod nazwą Afryka Południowo-Zachodnia.

Reklama