Juan de Nova

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Juan de Nova (fr. Île Juan de Nova) – tropikalna wysepka położona w Kanale Mozambickim, w połowie drogi między Madagaskarem a wybrzeżem Mozambiku. Należy do Francji, wchodzi w skład Francuskich Terytoriów Południowych i Antarktycznych.

Rzewnia, kazuaryna (Casuarina L.) – rodzaj drzew lub krzewów z rodziny rzewniowatych Casuarinaceae. Występuje w południowo-wschodniej Azji i Australii. Gatunkiem typowym jest Casuarina equisetifolia (Poir.) Nutt..Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.
Juan de Nova i otaczająca rafa z Międzynarodowej Stacji Kosmicznej

Wybrzeża wyspy Juan de Nova otacza szeroka laguna i rafa barierowa. Powierzchnia wyspy została przeobrażona przez ludzką działalność, obejmującą głównie eksploatację pokładów guano i powstałych z niego fosforanów; porastają ją palmy kokosowe i kazuaryna, sprowadzone przez człowieka. Obecnie wyspa stanowi rezerwat przyrody. Fauna wyspy jest bogata, żyje na niej największa kolonia rybitw czarnogrzbietych na Oceanie Indyjskim i jedna z największych na świecie.

Rybitwa czarnogrzbieta (Onychoprion fuscatus) – gatunek ptaka z rodziny mew (Laridae), spotykany na oceanach świata w strefie tropikalnej.Madagaskar (malg. Madagasikara, fr. Madagascar), oficjalnie Republika Madagaskaru (malg. Repoblikan’I Madagasikara, fr. République de Madagascar) – państwo wyspiarskie położone na Madagaskarze w zachodniej części Oceanu Indyjskiego, u południowo-wschodnich wybrzeży Afryki. Madagaskar jest czwartą co do wielkości wyspą na świecie i pierwszą w Afryce. Po rozpadzie superkontynentu Gondwana około 88 mln lat temu Madagaskar oddzielił się od subkontynentu indyjskiego, co pozwoliło rodzimej faunie i florze ewoluować we względnej izolacji. W związku z tym Madagaskar ma bardzo bogaty ekosystem; ponad 90% malgaskiej dzikiej przyrody nie występuje w żadnym innym miejscu na Ziemi. Lokalna przyroda jest jednak zagrożona przez dynamicznie wzrastającą populację ludzi, rozwijającą się infrastrukturę i przemysł oraz przez zmiany klimatu.

Historia[ | edytuj kod]

Juan de Nova została odkryta dla Europejczyków w 1501 roku, jej odkrycie przypisuje się admirałowi Juanowi de Nova. Wyspa była różnorodnie nazywana przez kartografów, oprócz różnych form obecnej nazwy (Johan da Nova, Joa da Nova) pojawiała się także nazwa „San-Christophoro” lub „Saint-Christophe”, na cześć św. Krzysztofa. Wyspa została formalnie przyłączona do Francji w 1897 r., gdy Madagaskar był pod władzą francuską. Wydobycie guana i fosforanów rozpoczęło się na początku XX wieku.

Święty Krzysztof, gr. Χριστόφορος, cs. Muczenik Christofor (ur. prawdopodobnie w Licji, zm. ok. 250 tamże) – męczennik, święty Kościoła katolickiego i prawosławnego, jeden z Czternastu Świętych Wspomożycieli. Kokos właściwy, palma kokosowa (Cocos nucifera L.) – jedyny gatunek z monotypowego rodzaju kokos (Cocos L.), należącego do rodziny arekowatych.

Obecnie wyspa jest bezludna, okresowo przebywają na niej ekspedycje badawcze. Na wyspie znajduje się lądowisko oraz stacja meteorologiczna, otwarta w 1973 roku.

Do wyspy Juan de Nova, podobnie jak i do innych francuskich wysp w Kanale Mozambickim, pretensje zgłasza Madagaskar.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Madagascar (ang.). W: World Factbook [on-line]. CIA. [dostęp 2013-12-13].

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • L’île Juan De Nova (fr.). Terres australes et antarctiques françaises. [dostęp 2013-12-13].
  • Rafa – skała podwodna, w formie wału albo grzbietu, której górna część znajduje się tuż pod albo tuż nad powierzchnią wody. Rafy stanowią zagrożenie dla żeglugi.Francuskie Terytoria Południowe i Antarktyczne (fr. Terres australes et antarctiques françaises – TAAF) – francuskie terytorium zależne obejmujące antarktyczne wyspy wulkaniczne, położone w południowej części Oceanu Indyjskiego. Położone są one częściowo u wybrzeży Afryki, a część leży niemal w równej odległości od kontynentów Afryki, Australii i Antarktydy, w pobliżu 43°S i 67°E. W ich skład wchodzi również sektor Antarktydy obejmujący Ziemię Adeli, przy czym niektóre z państw nie uznaje roszczeń terytorialnych wobec Ziemi Adeli.




    Warto wiedzieć że... beta

    Ziemia (łac. Terra) − trzecia, licząc od Słońca, a piąta co do wielkości planeta Układu Słonecznego. Pod względem średnicy, masy i gęstości jest to największa planeta skalista Układu Słonecznego.
    Fosforany (nazwa systematyczna: tetraoksydofosforany(3−); w systemie Stocka: ortofosforany(V)) – związki chemiczne, pochodne kwasu fosforowego. Nazwa obejmuje zarówno sole, jak i estry kwasu fosforowego. W ogólniejszym ujęciu nazwa "fosforany" może dotyczyć także pochodnych innych kwasów fosforowych, m.in. metafosforanów i pirofosforanów.
    Francja (fr. France, IPA: /fʁɑ̃s/), Republika Francuska (fr. République française /ʁe.py.blik fʁɑ̃.sɛz/) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach. Francja metropolitalna rozciąga się od Morza Śródziemnego na południu do kanału La Manche i Morza Północnego na północy, oraz od Renu na wschodzie do Zatoki Biskajskiej na zachodzie. Francuzi często nazywają swój kraj l’Hexagone (sześciokąt) – pochodzi to od kształtu Francji metropolitalnej.
    Ocean Indyjski (Indyk) – trzeci pod względem wielkości zbiornik wodny na świecie, zajmujący około 20% powierzchni Wszechoceanu. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi Ocean Indyjski.
    Lądowisko – teren (łąka, pole, wydzielona część akwenu) o rozmiarach i właściwościach umożliwiających bezpieczny start i lądowanie statków powietrznych, zwłaszcza samolotów lekkich (sportowych, łącznikowych lub sanitarnych), niemający żadnych obiektów ani urządzeń stałych. Lądowiska dzielą się na

    Reklama