Jan Wajduta

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Jan Wajduta (ur. 1365, zm. między 8 marca a 1 maja 1402 w Krakowie) – syn księcia na Drohiczynie Butawda Henryka i jego nieznanej z imienia żony.

Karmelici (pełna nazwa po łac. Ordo fratrum Beatae Virginis Mariae de monte Carmel) – katolicki zakon kontemplacyjny Marii Panny z góry Karmel o surowej regule.Państwo zakonu krzyżackiego [w Prusach] (niem. Deutschordensland in Preußen albo Deutschordensstaat in Preußen) – suwerenne państwo niemieckiego zakonu krzyżackiego założone około 1226 roku. Państwo zakonne było państwem, które przez setki lat obejmowało nie tylko ziemie Prusów, ale także Łotwę i Estonię. Na mocy postanowień II pokoju toruńskiego z 1466 roku Zakon oddał Polsce Pomorze Gdańskie, ziemię chełmińską i michałowską, a także Warmię i stolicę Malbork, które nazwano Prusami Królewskimi, a pozostałe pod władzą krzyżacką ziemie określano odtąd jako Prusy Zakonne.

Życiorys[ | edytuj kod]

Zgodnie z przekazem Annalisty toruńskiego, 3 lutego 1381 Wajduta przybył do Prabut w Prusach z zamiarem podążenia do Wacława IV i przyjęcia chrztu. Najprawdopodobniej po przyjęciu chrztu w Pradze pod imieniem Jan, książę rozpoczął naukę na tamtejszym uniwersytecie, zapewne na wydziale teologii. Prawdopodobnie przyjął również święcenia kapłańskie. Od 1389 Jan występował w źródłach jako kustosz krakowski. Przypuszcza się, że wyższe godności kościelne w Krakowie i Sandomierzu, Wajduta zawdzięczał protekcji króla polskiego Władysława Jagiełły. W 1401 Jan został drugim rektorem odnowionego Uniwersytetu Krakowskiego.

Księstwo Warszawskie (fr. Duché de Varsovie, niem. Herzogtum Warschau) – istniejące w latach 1807–1815, formalnie niepodległe, jednak w rzeczywistości podporządkowane napoleońskiej Francji państwo, było namiastką państwa polskiego. Władcą suwerennym Księstwa był król Królestwa Saksonii, które wchodziło w skład Związku Reńskiego, będącego protektoratem pierwszego Cesarstwa Francuskiego.Władcy Polski – lista obejmuje książąt i królów Polski. Pierwszą dynastią panującą w Polsce byli Piastowie, którzy rządzili od powstania państwa polskiego (około 900) do 1370, z krótką przerwą na panowanie Przemyślidów (1291–1306). W latach 1138–1320 miało miejsce rozbicie dzielnicowe, kiedy władza nad ziemiami polskimi należała równocześnie do wielu niezależnych książąt piastowskich. Od 1370 do 1399 panowali dwaj monarchowie z dynastii Andegawenów, zaś od 1386 do 1572 monarchowie z dynastii Jagiellonów.

Książę zmarł rok po objęciu godności i został pochowany w kościele katedralnym w Krakowie. Jan Wajduta miał w posiadaniu ogrody w Krakowie, które po jego śmierci przeszły w ręce karmelitów krakowskich.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Tęgowski Jan, Pierwsze pokolenia Giedyminowiczów, Wydawnictwo Historyczne, Poznań - Wrocław 1999, ​ISBN 83-913563-1-0​, s. 205–206.
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Agnieszka Pechta: Jan Wajduta Butawtowicz -zapomniany książę litewski w oświetleniu historiografii polskiej. Piotrkowskie Zeszyty Historyczne 5.
  • Uniwersytet Jagielloński (historyczne nazwy: Akademia Krakowska, Szkoła Główna Koronna, Szkoła Główna Krakowska, Uniwersytet Krakowski; łac. Universitas Jagellonica Cracoviensis) – najstarsza polska szkoła wyższa, jeden z najstarszych uniwersytetów na świecie, mieszczący się w Krakowie.Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.




    Warto wiedzieć że... beta

    Drohiczyn – miasto w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Drohiczyn. Leży na Wysoczyźnie Drohiczyńskiej, nad Bugiem. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. białostockiego.
    Wacław IV Luksemburski (ur. 26 lutego 1361, zm. 16 sierpnia 1419) – król niemiecki 1378-1400 i czeski 1378-1419, książę Luksemburga 1383–1419. Syn Karola IV Luksemburskiego.
    Butawd Henryk (ur. ok. 1346/1347, zm. po lutym 1381) – najstarszy syn wielkiego księcia litewskiego Kiejstuta i jego żony Biruty.
    Rektorzy Uniwersytetu Jagiellońskiego – poczet rektorów Akademii Krakowskiej, Uniwersytetu Krakowskiego, Szkoły Głównej Koronnej i Uniwersytetu Jagiellońskiego. Lista chronologiczna od 1400 roku czyli od momentu odnowienia Akademii Krakowskiej z inicjatywy królowej Jadwigi i króla Władysława Jagiełły.
    Prabuty (niem. Riesenburg) – miasto we wschodniej części województwa pomorskiego w powiecie kwidzyńskim, nad jeziorem Liwieniec. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Prabuty. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. elbląskiego.

    Reklama