Intrepid Sea-Air-Space Museum

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
USS "Intrepid" przy nabrzeżu 86 w Nowym Jorku
Widok na USS "Intrepid" z rzeki Hudson
Widok z pokładu na eksponaty

Intrepid Sea-Air-Space Museumamerykańskie muzeum, w którego skład wchodzą lotniskowiec USS "Intrepid" (CV-11) i okręt podwodny USS "Growler" (SSG-577), do 2004 roku częścią muzeum był również niszczyciel USS "Edson" (DD-946).

Manhattan – najmniejsza, a zarazem najgęściej zaludniona dzielnica (ang. borough) Nowego Jorku, położona na wyspie o tej samej nazwie. Ponadto hrabstwo (ang. county) w stanie Nowy Jork, w którego skład poza samą wyspą Manhattan wchodzi kilka mniejszych wysepek: Roosevelt Island, Randall’s Island, Wards Island, Governors Island, Liberty Island, Ellis Island, Mill Rock oraz U Thant Island. Do hrabstwa należy również Marble Hill, jedyna część położona bezpośrednio na stałym lądzie.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

Historia[ | edytuj kod]

Dziennikarz Michael Stern oraz filantrop i nowojorski inwestor budowlany Zachary Fisher w 1978 roku założyli fundację Intrepid Museum Foundation, której celem miało być uratowanie lotniskowca "Intrepid" od pocięcia na złom i utworzenie z niego muzeum. To dzięki ich staraniom i grupie wspomagających ich entuzjastów w 1982 roku przy nabrzeżu 86 na Manhattanie w Nowym Jorku otwarto Intrepid Sea-Air-Space Museum. W 1986 roku USS "Intrepid" został uznany za Narodowy Pomnik Historyczny USA (National Historic Landmark). Muzeum jest całkowicie prywatną inicjatywą niezwiązaną z organizacjami rządowymi.

Piasecki H-21 Shawnee/Workhorse (znany też jako CH-21) – amerykański dwuwirnikowy śmigłowiec transportowy zaprezentowany w 1949 roku przez przedsiębiorstwo Piasecki Helicopter. Śmigłowiec z powodu charakterystycznego wyglądu określany był mianem "latającego banana".Grumman F-14 Tomcat (ang. Kocur) – amerykański naddźwiękowy myśliwiec pokładowy Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych o zmiennej geometrii skrzydeł zaprojektowany przez wytwórnię Grumman. F-14 Tomcat był samolotem obrony floty, przewagi powietrznej i rozpoznania taktycznego, później poprzez dodanie możliwości przenoszenia bomb przystosowany do zadań bliskiego wsparcia. Samolot ten został zaprojektowany po zakończeniu programu myśliwca obrony floty F-111B i był pierwszym myśliwcem czwartej generacji opracowanym w oparciu o doświadczenia bojowe w walce z MiG-ami wyniesione z wojny w Wietnamie.

Na górnym pokładzie lotniskowca eksponowane są samoloty i śmigłowce, wśród nich znajduje się polski MiG-21PFM o numerze bocznym 4105. Samolot swoją służbę zaczął 5 sierpnia 1966 roku w 41. Pułku Lotnictwa Myśliwskiego (PLM) w Malborku, latał również w 11. i 62. Pułku Lotnictwa Myśliwskiego, a ostatnie dwa lata służby spędził w 10. PLM w Łasku. Samolot po wylataniu 1340 godzin, 20 czerwca 1991 roku został wycofany z aktywnej służby, a 27 lutego 1992 roku sprzedany do USA. Innym "polskim" nabytkiem muzeum jest pochodzący z Polski MiG-17.

Filantropia (stgr. φιλανθρωπία philanthrōpia – dobroczynność, życzliwość; φιλάνθρωπος philánthrōpos – kochający ludzkość) to działalność osób bądź instytucji, polegająca na bezinteresownym udzielaniu pomocy finansowej lub materialnej potrzebującym.Samolot-pocisk (pocisk skrzydlaty) – samolot, którego ładunek użyteczny stanowi głowica bojowa. Są to pociski charakteryzujące się posiadaniem powierzchni nośnych służących do wytwarzania siły nośnej w locie i w odróżnieniu od skrzydlatych pocisków rakietowych, napędzane silnikami odrzutowymi przelotowymi (początkowo rzadziej silnikami tłokowymi). Termin samolot-pocisk jest obecnie rzadko używany, na korzyść terminu: pocisk manewrujący.

Z ciekawszych obiektów prezentowanych na lotniskowcu można wymienić Lockheed A-12, protoplastę samolotu Lockheed SR-71 Blackbird, brytyjski samolot Royal Navy Supermarine Scimitar, francuski Dassault Étendard IV. Obok samolotów prezentowane są również śmigłowce, między innymi Bell AH-1 Cobra, Bell UH-1 Huey czy Piasecki H-21.

USS Intrepid (CV-11) (następnie CVA-11 i CVS-11) – amerykański lotniskowiec z okresu II wojny światowej i wojny wietnamskiej. Po wycofaniu ze służby przekształcony w 1982 w okręt-muzeum.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

Pod pokładem umieszczono wiele eksponatów związanych z historią lotnictwa, prototyp samolotu Grumman F-14 Tomcat oraz sprzęt zdobyty podczas wojny w Zatoce Perskiej. Lotniskowiec w latach 2006–2008 przeszedł gruntowny remont.

W 1988 roku Intrepid Museum Foundation przejęło również prezentowany w Intrepid Sea-Air-Space Museum okręt podwodny USS "Growler", na jego pokładzie można oglądać pierwszy wprowadzony do czynnej służby amerykański samolot-pocisk SSM-N-8 Regulus I. Do 2004 roku częścią muzeum był niszczyciel typu Forrest Sherman USS "Edson". Od 2004 można również oglądać samolot pasażerski Concorde. We wrześniu 2001 roku na pokładzie USS "Intrepid" swoją kwaterę główną urządziło FBI, którego funkcjonariusze brali udział w śledztwie prowadzonym po zamachach na World Trade Center i Pentagon.

41 Pułk Lotnictwa Myśliwskiego (41 plm) – oddział lotnictwa myśliwskiego ludowego Wojska Polskiego i Sił Zbrojnych RP.Stanisław Skalski (ur. 27 listopada 1915 w Kodymie, zm. 12 listopada 2004 w Warszawie) – generał brygady pilot Wojska Polskiego, as myśliwski okresu II wojny światowej o najwyższej liczbie zestrzeleń wśród polskich pilotów. Odznaczony Krzyżem Złotym Orderu Wojennego Virtuti Militari. Po 1989 polityk, współzałożyciel partii Przymierze Samoobrona. Patron Gimnazjum nr 10 w Zielonej Górze w Zespole Szkół Akademickich (dawne Liceum Lotnicze).

Od 2012 roku na pokładzie lotniskowca zwiedzający mogą oglądać pierwszy amerykański prom kosmiczny, Enterprise. Aby zrobić miejsce na nowy eksponat, samoloty Douglas F3D Skyknight, Supermarine Scimitar i MiG-15 przeniesiono do Empire State Aerosciences Museum. Wahadłowiec prezentowany jest w specjalnie do tego celu przeznaczonym Space Shuttle Pavilion, zamkniętym pomieszczeniu ustawionym na pokładzie lotniskowca.

Francis Stanley "Gabby" Gabreski, pol. Franciszek Gabryszewski (ur. 28 stycznia 1919 w Oil City, Pensylwania, zm. 31 stycznia 2002 w Nowym Jorku) – amerykański pilot pochodzenia polskiego, as myśliwski, nazywany przez kolegów "Gabby", amerykański trzeci na liście asów USAF pilot II wojny światowej. Kawaler Krzyża Walecznych.Łask – miasto w woj. łódzkim, w powiecie łaskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Łask. Położone na Wysoczyźnie Łaskiej, nad Grabią.

Na pokładzie lotniskowca organizowane są również okolicznościowe wystawy. W 1987 roku zapadła decyzja o organizacji serii wystaw poświęconych II wojnie światowej, wśród nich była ekspozycja zatytułowana "Poland Invaded 1939" prezentująca polski wysiłek wojenny. W otwarciu wystawy uczestniczyli między innymi słynni piloci: Stanisław Skalski, Witold Urbanowicz i Francis Gabreski.

Enterprise – pierwszy amerykański prom kosmiczny. Początkowo planowano nadać mu nazwę Constitution (Konstytucja). Jednak ponad 10 tysięcy miłośników serialu telewizyjnego Star Trek wystosowało petycję do prezydenta Forda, aby pierwszy wahadłowiec został nazwany tak, jak statek kosmiczny z serialu – Enterprise. W wyniku interwencji prezydenta NASA zmieniła decyzję. Jego budowę ukończono 17 września 1976 roku. Jest to prototyp, który nigdy nie osiągnął orbity – służył jedynie jako prom ćwiczebny, umożliwiający naukę lądowania bez silników i obserwacje zachowania orbitera w atmosferze. Wszystkie próby przeprowadzono w Dryden Plight Research Center w Kalifornii. Po katastrofie promu Columbia wycięty fragment ze skrzydła wahadłowca posłużył do ustalenia przyczyn wypadku. Do jego transportu używano zmodyfikowanego samolotu Boeing 747.National Historic Landmark (NHL) – budynek, miejsce, twór natury, a nawet określony obszar, uznany za takowy przez rząd Stanów Zjednoczonych ze względu na swe historyczne znaczenie. Wszystkie NHL są wymienione w Narodowym Rejestrze Pomników Historycznych, jednakże z ponad osiemdziesięciu tysięcy miejsc w USA uważanych za historyczne, na liście NHL znajduje się zaledwie 2430.


Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Mariusz Adamski, Pływające miasto, "Skrzydlata Polska", nr 4 (2001), s. 36-37, ISSN 0137-866X.
  • Juliusz Pęgiel, Polski wrzesień na lotniskowcu, "Skrzydlata Polska", nr 43 (1989), s. 4, ISSN 0137-866X.
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Oficjalna strona muzeum (ang.). [dostęp 31 października 2009].

  • Hudson - rzeka w północno-wschodniej części Stanów Zjednoczonych. Jej długość wynosi 492 km, a powierzchnia dorzecza 35 tys km. Rzeka Hudson wypływa z obszaru wyżynno-górskiego Adirondack, w pobliżu szczytu Marcy, następnie płynie głębokim obniżeniem przez północne pasma Appalachów, po czym uchodzi do zatoki Upper New York Bay, (Ocean Atlantycki). Rzeka Hudson posiada połączenia kanałowe z systemem Wielkich Jezior (New York State Barge Canal) i Rzeką Świętego Wawrzyńca (Champlain Canal)International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.




    Warto wiedzieć że... beta

    Okręt podwodny – wojskowa jednostka pływająca, konstrukcyjnie przystosowana do prowadzenia działań i operacji zarówno na powierzchni, jak i pod wodą; współcześnie jedna z głównych klas okrętów. Okręty podwodne zdolne są do samodzielnego zanurzenia i wynurzenia oraz kontrolowanego pływania pod wodą, a także do prowadzenia w tym środowisku walki oraz wykonywania zadań transportowych i rozpoznawczych.
    Douglas F3D Skyknight – amerykański, dwusilnikowy pokładowy myśliwiec nocny, wyprodukowany przez firmę McDonnell Aircraft Corporation.
    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Supermarine Scimitar – brytyjski odrzutowy poddźwiękowy pokładowy samolot myśliwsko-bombowy z lat 50. i 60., skonstruowany w wytwórni Supermarine.
    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    AH-1 Cobra, znany również jako "Huey Cobra", "Cobra", "Sea Cobra" i "Snake", jest helikopterem szturmowym zaprojektowanym przez Bell Helicopter Textron. Obecnie w siłach zbrojnych USA jest wykorzystywany tylko w korpusie piechoty morskiej, natomiast w armii USA został całkowicie zastąpiony w przez AH-64 Apache.

    Reklama