Ida z Bernicji

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Ida z Bernicji (data urodzenia nieznana; zm. ok. 559) – pierwszy znany król anglosaskiego królestwa Bernicji, rządzący od 547 do śmierci ok. 559 roku. Niewiele wiadomo o jego życiu, ale uważany jest za założyciela dynastii, która władała pograniczem dzisiejszej Anglii i Szkocji i ostatecznie założyła potężne królestwo Nortumbrii.

Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie. Anglosasi – tym mianem określa się rozmaite plemiona, wywodzące się z terenu obecnych Niemiec i Skandynawii, takie jak Anglowie, Sasi i Jutowie. Począwszy od V wieku plemiona te zasiedliły większą część Wysp Brytyjskich. Współczesny język angielski pochodzi od języka, którym Anglosasi posługiwali się 1500 lat temu.

Pochodzenie[ | edytuj kod]

Kronika anglosaska przy dacie A.D. 547 wymienia przodków Idy, aż do trzynastego pokolenia: Esa, Eoppa, Ingwy, Angenwit, Alloc, Bennoc, Brand, Balday, Woden, Fritholaf, Frithowulf, Finn, Godolph, Geata. Dynastia ta władała anglosaskim plemieniem, które osiedliło się na historycznym pograniczu Anglii i Szkocji.

Bernicja (staroang. Bernice lub Beornice; łac. Bernicia) - wczesnośredniowieczne państwo anglosaskie, obejmujące część wschodniego wybrzeża Wielkiej Brytanii (na historycznym pograniczu Anglii i Szkocji).Bearnoch z Bernicji (nieznana data urodzenia ani śmierci) — wymieniona w Historii Brytanii "jedyna żona" pierwszego władcy Bernicji - Idy i matka jego 12 synów.

Panowanie[ | edytuj kod]

Niewiele jest informacji dotyczących rządów Idy. Wiadomo, że w Historii Brytanii z ok. 830 roku, z jego imieniem po raz pierwszy wymieniona zostaje nazwa Bernicja lub Berneich. Dowiadujemy się z niej również, że żoną Idy była Bearnoch oraz że mieli 12 synów. Jeden z nich - Theodric, zasłynął z bohaterskiego oporu stawionego brytom pod wodzą Uriena. Z kolei Kronika anglosaska zawiera informację, że Ida rządził przez 12 lat i był budowniczym stolicy Bernicji i znajdującej się w niej twierdzy Bamburgh Castle.

Deira (staroang. Derenrice, Dere) — jedno z mniejszych królestw anglosaskich, założonych w VI wieku przez germańskie plemię Sasów na podbitych terenach Brytanii. W późniejszym okresie Deira połączyła się z sąsiednim królestwem - Bernicją, tworząc Nortumbrię, jedno z państw tzw. heptarchii anglosaskiej.Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.

Za rządów Idy terytorium Bernicji ograniczało się do wybrzeża, o czym świadczy brak anglosaskich znalezisk archeologicznych z tamtego okresu w głębi lądu. Zmieniło się to dopiero za czasów jego potomka Etelfryda, który poszerzył królestwo Bernicji na zachód i podporządkował sobie sąsiednią Deirę.

Gemeinsame Normdatei (GND) – kartoteka wzorcowa, stanowiąca element centralnego katalogu Niemieckiej Biblioteki Narodowej (DNB), utrzymywanego wspólnie przez niemieckie i austriackie sieci biblioteczne.Etelfryd, Ethelfrith, Aethelfrith, Aedilfrid, Æðelfrið, Æþelfrið, Æþelferð, Æþelferþ, Æðelferð, Æðelferþ (zm. 616) - władca średniowiecznego anglosaskiego królestwa Bernicji w latach 593-616. W 604 roku opanował sąsiednią Deirę i doprowadził oba kraje do unii pod swoimi rządami . W późniejszych czasach stworzyły one zalążek Nortumbrii.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Barbara Yorke: Królowie i królestwa Anglii w czasach Anglosasów. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 125. ISBN 978-83-01-16169-9.
  2. red. James H. Ford: The Anglo-Saxon Chronicle. Special Edition Books, 2005, s. 29. ISBN 0-9760726-3-7.
  3. Tłumaczenie Historia Brittonum (ang.). Fordham University. [dostęp 2011-09-19].


Królestwo Nortumbrii powstało na skutek scalenia w jedno dwóch anglosaskich królestw: Bernicji i Deiry, oraz przez wchłonięcie kilku małych państw celtyckich. Najcenniejszym źródłem informacji o Nortumbrii i starciach rywalizujących dynastii na jej tronie jest dzieło Bedy Czcigodnego Historia ecclesiastica gentis Anglorum.




Reklama