Grzyby cyfelloidalne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Grzyby cyfelloidalne (ang. cyphelloid fungi) – nieformalna morfologiczno-biologiczna grupa podstawczaków wytwarzających owocniki o kształcie tarczkowatym, rurkowatym, kubkowatym lub miseczkowatym. Owocniki tych grzybów są siedzące lub łączą się z podłożem za pomocą trzoneczka. Wyglądem przypominają apotecja niektórych workowców. Zazwyczaj są drobne, o średnicy kilku mm (zdarzają się nawet poniżej 1 mm), ale są widoczne, gdyż wyrastają gromadnie. Są wśród nich jednak gatunki wytwarzające owocniki o dużych rozmiarach, osiągające masę do kilkudziesięciu kilogramów, jak np. żagiew wielogłowa.

Owocnik, twór grzybniowy – zbita część grzybni, wytwarzana przez nią w formie charakterystycznej dla każdego gatunku, tworząca na zewnątrz lub wewnątrz zarodniki. Owocniki występują u grzybów wyższych; workowców i podstawczaków, a ich zadaniem jest wytwarzanie zarodników. Zbudowane są z dwóch rodzajów grzybni: płonnej – plektenchymy, stanowiącej rusztowanie i zarodnionośnej – obłoczni, w której wytwarzane są zarodniki. Mogą mieć różną postać, np. kapelusza osadzonego na trzonie, kopyta, bulwy, miseczki, maczugi, krzaczka, różdżki, płaskiej skorupy i inne. Istnieje ogromna różnorodność kształtów i barw owocników. Niemal wszystkie wyrastają nad ziemią, ale istnieją też owocniki podziemne, np. u trufli.Grzyby afylloforoidalne – nieformalna morfologiczno-biologiczna grupa grzybów. Definiuje się ją jako grzyby wielkoowocnikowe tworzące jednokomórkowe podstawki, pozbawione osłony zupełnej lub częściowej od początku rozwoju owocnika, o różnych typach hymenoforu, z wyjątkiem typowo blaszkowego. U różnych gatunków grzybów afylloforoidalnych występują hymenofory gładkie, gruzełkowate, guzkowate, merulioidalne, kolczaste, rurkowe, irpikoidalne, oraz w postaci żyłek i wydłużonych porów podobnych do blaszek.

Nazwa grupy pochodzi od tego, że początkowo należały one do rodziny kielisznikowatych (Cyphellaceae). W wyniku dużych zmian, jakie zachodzą w taksonomii grzybów, obecnie należą one także do wielu innych jednostek taksonomicznych. Do grzybów cyfelloidalnych zalicza się m.in. takie rodzaje, jak: Calathella, Calyptella, Cyphella, Cyphellopsis, Flagelloscypha, Henningsomyces, Lachnella, Merismodes, Rectipilus, Plicaturopsis i Woldmaria.

Taksonomia (gr. taksis – układ, porządek + nomos – prawo) – poddyscyplina systematyki organizmów, nauka o zasadach i metodach klasyfikowania, w szczególności o tworzeniu i opisywaniu jednostek systematycznych (taksonów) i włączaniu ich w układ kategorii taksonomicznych.Plicaturopsis D.A. Reid (fałdówka) – rodzaj grzybów z rzędu pieczarkowców (przynależność do rodziny bliżej nieokreślona). Należą do niego tylko dwa gatunki. Polską nazwę podał Franciszek Błoński w 1889

Grzyby cyfelloidalne są jedną z podgrup grzybów afylloforoidalnych. Do 2015 roku liczba poznanych taksonów (gatunków i odmian) grzybów affyloroidalnych na terenie Polski wynosiła 802 taksony (gatunki i odmiany). Nie jest to jednak liczba ostateczna, mykobiota Polski nie jest bowiem jeszcze do końca przebadana i należy spodziewać się nowych znalezisk, zwłaszcza w grupie grzybów cyffeloidalnych, klawarioidalnych, kortycjoidalnych i hydnoidalnych o niewielkich owocnikach.

Askokarp (łac. ascoma, l.mn. ascomata) – owocnik grzybów workowych, spotykany też u porostów. Składa się z bardzo zbitych strzępek, i może zawierać miliony worków, z których każdy typowo zawiera osiem zarodników (askospor).Grzyby workowe (Ascomycota Caval.-Sm.) – typ grzybów z podkrólestwa Dikarya. Ich nazwa pochodzi od typu zarodni zwanej workiem (ascus), w której są wytwarzane zarodniki workowe (askospory).

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Two new species of cyphelloid fungi (Basidiomycota) from China. [dostęp 2017-10-30].
  2. Dariusz Karasiński. Grzyby afylloforoidalne Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Acta Botanica Cassubica Monographiae. Tom 1. Charakterystyka mykobioty. Gdańsk 2016
Takson – jednostka zdefiniowana w systematyce organizmów jako grupa organizmów (populacja lub grupa populacji) zwykle uznawanych za filogenetycznie spokrewnione, wyróżniających się konkretną cechą różniącą je od innych jednostek taksonomicznych. Takson obejmuje wszystkie zawarte w nim taksony niższego poziomu. Kryterium pokrewieństwa stosowane jest w systemach filogenetycznych, mimo że taksonem w zasadzie może być dowolna grupa organizmów.Mykobiota, mikobiota, funga (ang. Mycobiota) – ogół grzybów występujących na określonym obszarze. Dawniej wykaz taksonów grzybów dla określonego obszaru nazywano florą grzybów lub miko- lub mykoflorą, współczesny termin podkreśla brak pokrewieństwa grzybów i roślin.




Warto wiedzieć że... beta

Fałdówka kędzierzawa (Plicaturopsis crispa Pers.) D.A. Reid) – gatunek niejadalnych grzybów z rzędu pieczarkowców (przynależność do rodziny bliżej nieokreślona).
Rectipilus Agerer (puchareczek) – rodzaj grzybów z rodziny twardzioszkowatych (Marasmiaceae). W Polsce występuje jeden gatunek.
Żagiew wielogłowa (Polyporus umbellatus (Pers.) Fr.) – gatunek grzybów należący do rodziny żagwiowatych (Polyporaceae).
Woldmaria filicina (Peck) Knudsen – gatunek grzybów podstawkowych z rodziny Niaceae. Jedyny przedstawiciel rodzaju Woldmaria, nazywany dzbanuszkiem pióropusznikowym lub drobnomiską pióropusznikową.
Grzyby klawarioidalne (ang. clavarioid fungi) – nieformalna morfologiczno-biologiczna grupa grzybów z typu podstawczaków wytwarzająca owocniki pałeczkowate, maczugowate lub krzaczasto rozgałęzione. Pod względem trofizmu są to grzyby mikoryzowe lub saprotrofy.
Grzyby podstawkowe (Basidiomycota R.T. Moore) – typ grzybów (Fungi) należący do kladu Dikarya. W polskim piśmiennictwie stosowano też nazwę podstawczaki.

Reklama