Gero (margrabia Marchii Wschodniej)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Marchia Wschodnia ok. 1000

Gero, Geron (zm. 20 maja 965) – margrabia Marchii Wschodniej w latach 937-965, wcześniej również aktywnie działający na rzecz niemieckiego podboju Połabia. Opanował m.in. tereny słowiańskie między Soławą a Odrą, podporządkowując je wpływom króla niemieckiego Ottona Wielkiego.

Redarowie – średniowieczne plemię słowiańskie z grupy plemion lechickich, należące do wieleckiej grupy plemion – Związku wieleckiego – często w nim dominowali. Uznane przez kronikarzy germańskich za najbardziej wojownicze spośród plemion wieleckich.Połabie – kraina historyczna położona pomiędzy rzekami Łabą i Soławą na zachodzie, Odrą na wschodzie, Morzem Bałtyckim na północy i Rudawami na południu.

Podboje Gerona[ | edytuj kod]

Wolne Połabie stało się problemem dla państwa niemieckiego w początkach X wieku, w obliczu najazdów węgierskich. Wieleci i Obodryci sprzymierzali się bowiem z Węgrami dokonując skoordynowanych napaści na Saksonię. Stąd pierwszy saski król niemiecki, Henryk I Ptasznik, za jeden ze swoich priorytetów uważał poskromienie Połabia. Głównymi wykonawcami jego woli byli możnowładcy sascy, między innymi Gero. W 928 namówił on pieniędzmi syna księcia stodorańskiego, Tęgomira do zdrady własnego plemienia. Tęgomir udając niemieckiego zbiega został przyjęty przez swoich rodaków i ogłoszony księciem, po czym zamordował jedynego poza nim członka dynastii i oddał swe księstwo ze stolicą w Brennie pod władzę niemiecką. Ułatwiło to znacznie zaplanowany przez króla Henryka I Ptasznika pierwszy etap podboju Połabia. W 939 Gero zorganizował ucztę, na którą zaprosił 30 naczelników plemion łużyckich i serbskich, a następnie otruł ich. Zdrada Gerona oczywiście wywołała odzew zbrojny Słowian. Jednak po kampanii zakończonej zwycięską dla Sasów bitwą pod Łączynem zarówno Wieleci jak i Obodryci uznali niemieckie zwierzchnictwo, zachowując jednak znaczną autonomię. Był to początek niemieckiej kolonizacji Połabia.

Radogoszcz (Retra) wymieniana również jako Radegost, Riedigost (niem. Redigast, Radigast, Rethra) – główny ośrodek polityczny Redarów oraz centrum kultu Radogosta-Swarożyca. Zrównana z ziemią po podbiciu Wieletów przez cesarstwo niemieckie.Lubusz (niem. Lebus) – miasto w Niemczech, w Brandenburgii, nad Odrą, w powiecie Märkisch-Oderland, siedziba Związku Gmin Lubusz (Amt Lebus); historyczna stolica Ziemi Lubuskiej.

Kolejny akt militarny podboju Połabia nastąpił w 955 roku, po wielkim i ostatecznym zwycięstwie armii cesarza Ottona I nad Węgrami nad rzeką Lech. W czasie działań wojennych (955) Gero zorganizował wsparcie Ranów dla sił niemieckich, co umożliwiło ich przełomowe zwycięstwo w bitwie z siłami Wieletów i Obodrytów w bitwie nad Raksą (Rzeknicą).

Wieleci, Wieletowie, Wilcy, Lucice, Lutycy – grupa plemienna Słowian połabskich, zamieszkujących od VI wieku tereny między dolną Odrą a Łabą, wywodząca się z Pomorza Przedodrzańskiego. W źródłach pisanych za czasów Karola Wielkiego nazywani również: Wiltzi, Vultzi, Welatabowie. Wieleci obok Obodrzyców i Serbów należeli do Słowian połabskich. Geograf Bawarski podaje, że na ziemiach Wieletów znajdowało się 95 grodów.Ranowie, inaczej Rugianie (z niem.) albo Rujanie, zachodniosłowiańskie plemię połabskie zamieszkujące we wczesnym średniowieczu wyspę Rugię (połabskie Rana) i pobliskie ziemie na stałym lądzie (obecnie Meklemburgia-Pomorze Przednie w Niemczech). Plemię posiadało dwie stolice: władyki świeckiego w Gardźcu (niem. Garz) oraz żercy kultu pogańskiego boga Świętowita (połabski Svątevit czytaj swantewit) w Arkonie – jednym z najznamienitszych sanktuariów słowiańszczyzny zachodniej.
 Osobny artykuł: Bitwa nad rzeką Reknicą.

W tym celu udał się do sanktuarium Świętowita w Arkonie udając przed kapłanami porzucenie chrześcijaństwa na rzecz miejscowego kultu. Oszustwo i łatwowierność Ranów zapewniło stronie niemieckiej zwycięstwo – choć nie bez znaczenia była tu na pewno ich silna rywalizacja handlowa (handel niewolnikami i piractwo) z Obodrytami i Wolinianami oraz religijna z redarskimi kapłanami Swarożyca z Radogoszczy. Celem dalszego skłócenia Połabian Gero następnie w "podziękowaniu" ofiarował duże nadania ziemskie Ranom kosztem pokonanych Wieletów, co wywołało kolejne bratobójcze walki. Po kilku latach Gero wkroczył z własnymi wojskami między walczące strony, tym razem eksterminując Ranów. Tym sposobem osłabił obie strony konfliktu.

Słowianie – gałąź ludów indoeuropejskich posługujących się językami słowiańskimi, o wspólnym pochodzeniu, podobnych zwyczajach, obrzędach i wierzeniach. Zamieszkują Europę wschodnią, środkową i południową oraz pas północnej Azji od Uralu po Ocean Spokojny. Stanowią najliczniejszą grupę ludności indoeuropejskiej w Europie.Otton I Wielki (ur. 23 listopada 912, zm. 7 maja 973 w Memleben) – książę Saksonii 936–961, król niemiecki od 936 i cesarz rzymsko-niemiecki od 962, z dynastii Ludolfingów.

W 962 Gero na krótko gościł Wichmana. Według jednej z hipotez to on wysłał Wichmana do Wieletów, żeby namówić ich do wojny z Polanami, podczas gdy Gero uderzy na Łużyczan. W 963 roku zorganizował wyprawę na Łużyczan, poddając ich władzy cesarza, w tym samym czasie Wichman z powodzeniem atakował państwo Polan.

Mieszko I (ur. 922-945, zm. 25 maja 992) – książę Polski z dynastii Piastów sprawujący władzę od ok. 960 r. Syn Siemomysła, wnuk Lestka. Ojciec Bolesława I Chrobrego, Świętosławy-Sygrydy, Mieszka, Lamberta i Świętopełka. Brat Czcibora. Po kądzieli dziadek Kanuta Wielkiego.WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.

W trakcie tej wyprawy nastąpiło pierwsze odnotowane źródłowo zetknięcie się sił niemieckich z państwem Mieszka, efektem czego ten miał zacząć "płacić cesarzowi trybut z kraju aż po rzekę Wartę". Historycy nie są pewni interpretacji tego zapisu, najbardziej prawdopodobna wersja to ta, że Mieszko w obliczu zagrożenia wieleckiego rzeczywiście zgodził się płacić trybut z ziemi lubuskiej, której stolica, Lubusz, leżała po zachodniej, łużyckiej, a więc podległej Geronowi stronie Odry. To był ostatni sukces Gerona. Prawdopodobnie od odniesionej w wyprawie rany zmarł w 965.

Bitwa na Lechowym Polu (niem. Lechfeld) lub nad rzeką Lech – starcie zbrojne, które miało miejsce w dniach 10–12 sierpnia 955 roku koło Augsburga pomiędzy rycerstwem niemieckim pod wodzą króla niemieckiego Ottona I, posiłkowanym przez Czechów, a wojskami Węgrów. Jedna z najważniejszych bitew w dziejach Europy.Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.


Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Stodoranie – średniowieczne plemię słowiańskie zamieszkujące dorzecze Sprewy dolnej i Haweli, prawego dopływu Łaby. Do tej samej grupy plemiennej obok Stodoran zaliczano plemiona: Nieletyków, Doszan, Zamczyców i Płoniów. Prawdopodobnie współdziałali ze Związkiem Wieleckim w wojnach przeciwko Świętemu Cesarstwu Rzymskiemu.
Polanie – nazwa plemienia słowiańskiego zamieszkującego Pojezierze Wielkopolskie, które miało doprowadzić do powstania pierwszego państwa na ziemiach dzisiejszej Polski. Z plemienia Polan wywodziła się dynastia Piastów. Obecnie nazwa Polanie, nie do końca poświadczona na okres wczesnego średniowiecza, jest kwestionowana. Zamiast dużego związku plemiennego Polan archeolodzy wyznaczają w Wielkopolsce siedziby kilku bezimiennych plemion (grup etnicznych), nie rozstrzygając o drogach wzrostu władzy ponadplemiennej wśród nich.
Marchia Wschodnia (Marchia Saska) – marchia utworzona w 937 roku przez Ottona I na południowo-wschodnich rubieżach Saksonii obejmująca terytorium od gór Harz po rzeki Soławę i Muldę. Celem marchii był podbój graniczących z nią ziem słowiańskich. Po zajęciu Łużyc w 963 roku marchia ta graniczyła bezpośrednio z państwem polskim. Jej władcą był margrabia Gero (zm. 965). Po jego śmierci, w roku 966, cesarz Otton podzielił marchię na 6 części.
Wichman II Młodszy (ur. ~930 - zm. 22 września 967 roku) graf z rodu Billungów, z pochodzenia Niemiec, saski hrabia i banita, syn Wichmana Starszego. Wygnany z Saksonii, dostał się na służbę margrabiego Gero. Na czele pogańskich Redarów i Wolinian najeżdżał państwo Mieszka I. W 963 roku zadał mu klęskę, w bitwie tej poległ nieznany z imienia brat Mieszka. Pokonany w 967 roku przez połączone siły polsko-czeskie, Wichman zmarł na polu bitwy w wyniku odniesionych ran.
Brenna (później zwana także Brennabor, pol. hist. Branibór lub Branibórz), niem. Brandenburg) – słowiańska twierdza nad rzeką Hawelą w dzisiejszej Brandenburgii, centralny gród plemienia Stodoran. Osada powstała w VIII wieku, w IX wieku została otoczona wałem, regularnie była rozbudowana, stopniowo przekształcając się w ośrodek miejski.
Henryk I Ptasznik (niem. Heinrich der Vogler) (ur. 876, zm. 2 lipca 936) – książę Saksonii 912–936, król Niemiec 919–936; z saskiej dynastii Ludolfingów.
Bitwa nad rzeką Reknicą – starcie zbrojne pomiędzy wojskami słowiańskimi a siłami wschodniofrankijskiego (niemieckiego) króla Ottona I, które miało miejsce przypuszczalnie w pobliżu dzisiejszej miejscowości Pantlitz koło Ribnitz-Damgarten 16 października 955 roku. Według meklemburskiego historyka Wilhelma Gottlieba Beyera pole bitwy znajdowało się w rejonie położonym pomiędzy Plauer See oraz Lenzer Reke. Bitwa zakończyła się porażką wojsk słowiańskich Obodrytów dowodzonych przez Stoigniewa. Po bitwie nastąpił trwający blisko 30 lat okres pokoju ze Słowianami zakończony wybuchem wielkiego powstania Słowian połabskich w 983 roku.

Reklama