Gavialoidea

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Gavialoideaklad krokodyli. Według definicji filogenetycznej przedstawionej w 2003 roku przez Christophera Brochu obejmuje wszystkie krokodyle spokrewnione bliżej z gawialem gangesowym niż z krokodylem nilowym lub aligatorem amerykańskim. Wszystkie znane Gavialoidea miały długie pyski, a wiele cech diagnostycznych tej grupy jest związanych z obecnością długiego i wąskiego pyska. Do Gavialoidea może jednak należeć również grupa Tomistominae – co sugerują badania molekularne – której najstarsi przedstawiciele budową przypominali wczesne Crocodyloidea, takie jak Brachyuranochampsa. Najstarszymi znanymi gawialoidami są Thoracosaurus oraz formy pokrewne, żyjące w późnej kredzie i paleocenie. Były one często klasyfikowane w grupie Tomistominae, jednak cechy łączące je z Tomistomaplezjomorficzne, a analizy filogenetyczne sugerują ich bliższe pokrewieństwo z gawialem.

Tomistoma – rodzaj krokodyli z grupy Tomistominae. Należy do niego współczesny krokodyl gawialowy, do Tomistoma przypisywano również wiele gatunków wymarłych, takich jak T. lusitanicum, T. petrolicum, T. calaritanum, T. taiwanicum, T. lyceense, T. champsoides, T. gaudense, T. dowsoni, nienazwany dotąd formalnie „T. pengheunsis” oraz wiele gatunków z eocenu północnej Afryki. Przynależność większości z nich do rodzaju Tomistoma jest jednak wątpliwa – gatunek T. machikanense został przeniesiony do odrębnego rodzaju Toyotamaphimeia, a wiele pozostałych może w rzeczywistości należeć do innych rodzajów, takich jak Gavialosuchus, lub być synonimami innych gatunków. Rodzaj Tomistoma jest znany w zapisie kopalnym od miocenu, choć niektóre gatunki o wątpliwej przynależności do tego rodzaju żyły już w eocenie. Przypisywano do niego gatunki występujące niemal na całym świecie; jedyny współczesny przedstawiciel, T. schlegelii, żyje w Azji Południowo-Wschodniej.Filogeneza (gr. φυλη – gatunek, ród i γενεσις – pochodzenie) – droga rozwoju rodowego, pochodzenie i zmiany ewolucyjne grupy organizmów, zwykle gatunków. Termin wprowadzony w 1866 roku przez Ernsta Haeckla w Generelle Morphologie der Organismen.

Współczesny gawial jest zwierzęciem słodkowodnym, jednak szczątki Thoracosaurus i innych wczesnych Gavialoidea są często odnajdowane w osadach morskich, również dowody paleobiogeograficzne sugerują, że przedstawiciele tej grupy byli w stanie przekraczać bariery morskie – potwierdza to późnotrzeciorzędowe południowoamerykańskie skupisko Gavialoidea, których najbliższymi krewnymi są formy afrykańskie i azjatyckie. Ograniczenie Gavialoidea do ekosystemów słodkowodnych wydaje się być stosunkowo niedawnym zjawiskiem.

Ekosystem (gr. oikos – dom, mieszkanie, gospodarstwo; gr. systēmatikós – zestawiony od sýstēma – zestawienie, połączenie od synistánai – zestawiać) – dynamiczny układ ekologiczny, na który składa się zespół organizmów (biocenoza) połączonych relacjami troficznymi (tworzących sieć troficzną) wraz ze środowiskiem przezeń zajmowanym, czyli biotopem, w którym zachodzi przepływ energii i obieg materii. W skrócie zatem ekosystem to biocenoza wraz z biotopem. Ekosystemy wyodrębniane są na podstawie istnienia silniejszych powiązań w ich obrębie niżeli między ich składowymi a otoczeniem (biologicznie ważne pierwiastki chemiczne krążą intensywniej w obrębie poszczególnych ekosystemów niż pomiędzy nimi).Aligator amerykański, aligator missisipski (Alligator mississippiensis) – gatunek krokodyla z rodziny aligatorowatych.
Kladogram Gavialoidea według Brochu (2003)

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Christopher A. Brochu. Phylogenetic approaches toward crocodylian history. „Annual Review of Earth and Planetary Sciences”. 31, s. 357–397, 2003. DOI: 10.1146/annurev.earth.31.100901.141308 (ang.). 




Warto wiedzieć że... beta

Archozauromorfy (Archosauromorpha) – infragromada gadów z podgromady Diapsida. Definiowana jako klad obejmujący archozaury oraz wszystkich przedstawicieli kladu Sauria bliżej spokrewnionych z nimi niż z lepidozaurami, jako klad obejmujący ostatniego wspólnego przodka rodzajów Prolacerta, Trilophosaurus i Hyperodapedon oraz archozaurów i wszystkich jego potomków lub jako klad obejmujący rodzaj Protorosaurus i wszystkich przedstawicieli kladu Sauria bliżej spokrewnionych z rodzajem Protorosaurus niż z lepidozaurami.
Diapsydy (Diapsida, z gr. di – dwa + apsis – łuk) – grupa owodniowców z gromady zauropsydów (Sauropsida), w których czaszce rozwinęły się dwie pary otworów skroniowych (po dwa – górny i dolny – za każdym okiem), przez które przewleczone są silne mięśnie szczęk. Dzięki temu czaszka stała się lżejsza a szczęki bardziej ruchliwe. Choć część diapsydów wtórnie straciła jedną lub obie pary otworów skroniowych (m.in. węże), są nadal zaliczane do tej grupy, gdyż ich przodkowie mieli diapsydalną budowę czaszki.
Gawial gangesowy, gawial (Gavialis gangeticus) – gatunek krokodyla z rodziny gawialowatych (Gavialidae). Jest czczony przez hindusów jako zwierzę poświęcone bogu Wisznu.
Zwierzęta (Animalia) – królestwo obejmujące wielokomórkowe organizmy cudzożywne o komórkach eukariotycznych, bez ściany komórkowej, w większości zdolne do aktywnego poruszania się. Są największym i najbardziej zróżnicowanym gatunkowo królestwem organizmów. Największą grupę zwierząt stanowią bezkręgowce, a wśród nich owady. Drugą, obok bezkręgowców, grupą zwierząt są kręgowce. Wśród nich tradycyjnie wyróżnia się ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki, do których należy również człowiek.
Archozaury, gady naczelne (Archosauria – z gr. archos – władca + sauros – jaszczur) – takson diapsydalnych gadów obejmujący zaawansowane ewolucyjnie rzędy gadów.
Strunowce (Chordata, od gr. i łac. chorda – struna) – zwierzęta dwubocznie symetryczne, wtórouste, które na dowolnym z etapów rozwoju osobniczego mają następujące sześć charakterystycznych cech budowy:
Zauropsydy (Sauropsida) – jeden z dwóch głównych kladów owodniowców (obok synapsydów), który rozdzielił się na dwie główne linie ewolucyjne: anapsydy, charakteryzujące się czaszką pozbawioną otworów skroniowych, oraz diapsydy, w których czaszce rozwinęły się dwie pary otworów skroniowych (po dwa – górny i dolny – za każdym okiem), przez które przewleczone są silne mięśnie szczęk.

Reklama