Gastrostomia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Gastrostomia – przetoka między środowiskiem zewnętrznym a żołądkiem. Jest stosowana w celu podawania substancji odżywczych u osób z niedrożnym przełykiem, na przykład w wyniku nowotworu lub powikłań po oparzeniu. Gastrostomia zakładana jest również przy schorzeniach neurologicznych z zaburzonym aktem połykania i u osób w śpiączkach.

Endoskop – rodzaj wziernika z własnym źródłem światła, służący do wykonywania zabiegów endoskopowych. Używany jest w medycynie do oglądania wewnętrznych ścian narządów. Obraz jest przekazywany przez system soczewek lub – w przypadku fiberoskopu – włókien optycznych.Stomia (z gr. στόμα – usta, otwór; inne używane nazwy: przetoka jelitowa, przetoka moczowa, sztuczny odbyt, anus, brzuszny odbyt) – celowo wytworzone połączenie światła narządu wewnętrznego ze skórą. W przypadku połączeń między narządami powstałych wskutek patologii lub powikłań, używa się słowa przetoka.

W przypadkach nieoperacyjnych zmian w obrębie przełyku lub innych zmian powodujących jego czasową lub stałą niedrożność gastrostomię wykonuje się drogą laparotomii, lub w ostatnich kilkunastu latach również laparoskopii. Gastrostomia tak jak pozostałe stomie może być czasowa lub ostateczna. Gastrostomię czasową usuwa się po ustaniu przyczyny dla której została założona (np. udana operacja początkowo nieoperacyjnego raka przełyku, ustępowanie objawów neurologicznych, wybudzenie ze śpiączki).

Przezskórna gastrostomia endoskopowa , PEG (od ang. percutaneous endoscopic gastrostomy) – zabieg endoskopowy polegający na umieszczeniu w żołądku sondy poprzez ściany jamy brzusznej. Stosuje się go głównie w celu odżywiania pacjentów, którzy nie mogą przyjmować pokarmów drogą doustną.Jama brzuszna (łac. cavum abdominis) – jedna z jam tułowia, składająca się z jamy otrzewnej i przestrzeni zewnątrzotrzewnowej, którą ze względu na położenie dzieli się na:

W Polsce operacyjnie najczęściej wykonywana jest gastrostomia opisana przez krakowskiego chirurga Bronisława Kadera (1863–1937). Polega ona na otwarciu jamy brzusznej, nacięciu żołądka (gastrotomia) i umieszczeniu w tym otworze drenu Pezzera. Dren zabezpiecza się szwem kapciuchowym a ścianę żołądka podszywa do ściany jamy brzusznej. Dren wyprowadza się poprzez wykonany w powłokach brzusznych otwór. Pewną modyfikacją zabiegu Kadera jest gastrostomia Witzela, opracowana przez niemieckiego chirurga Friedricha Oskara Witzela (1856–1925). W tym zabiegu wprowadzony do żołądka dren (zazwyczaj cieńszy) przed wyprowadzeniem przez powłoki pokrywany jest na odcinku kilku centymetrów „mufką” powstałą ze ściany żołądka. Ma to zapobiegać nieszczelności i bezpośredniemu kontaktowi otworu w żołądku z otworem w powłokach brzucha. Istnieją również inne rodzaje gastrostomii, na przykład Janawaya, polegająca na wytworzeniu z części żołądka „rurki” i wszyciu jej w ścianę brzucha, czy też połączenia żołądka ze ścianą brzucha za pomocą wstawek z jelita (perystaltyka skierowana jest do żołądka).

Przełyk (łac. esophagus, oesophagus, nosiciel pokarmów) – przewód mięśniowo-błoniasty o podłużnym przebiegu; łączy gardło z żołądkiem. Czynność przełyku polega na transporcie pokarmu z gardła do żołądka. Ściana przełyku nie ma zdolności wchłaniania pokarmu ani trawienia.Śpiączka, koma (z gr. κῶμα koma, znaczy głęboki sen, łac. coma) – ilościowe zaburzenie świadomości. Często jest wynikiem uszkodzenia tworu siatkowatego. Może to być uszkodzenie pierwotne lub wtórne, powstałe w sposób pośredni wskutek np. procesu ekspansywnego lub uszkodzenia pochodzenia naczyniowego.

W ostatnich latach gastrostomie wykonywane są metodami laparoskopowymi (mniejsze cięcie, mniejszy uraz chirurgiczny).

Jeżeli przełyk jest drożny, istnieje możliwość wykonania przezskórnej gastrostomii endoskopowej. Zabieg polega na wprowadzeniu endoskopu do żołądka, a następnie wkłuciu, poprzez powłoki, do żołądka igły, którą wsuwa się sznurek prowadzący. Endoskopista przechwytuje sznurek kleszczykami i wyprowadza przez usta wraz z gastroskopem. Do sznurka przymocowuje się tubę odżywczą i, pociągając koniec sznurka znajdującego się poza powłokami brzusznymi pod kontrolą gastroskopu (drugie wprowadzenie), umieszcza się częściowo w żołądku, zaś część wyprowadza przez powłoki. Założenie specjalnego zacisku mocującego kończy zabieg.

Oparzenia przełyku – ubytki błony śluzowej przełyku powstałe w wyniku celowego bądź przypadkowego spożycia substancji żrących (najczęściej) – oparzenie chemiczne lub w wyniku wypicia wrzątku – oparzenie termiczne.Rak przełyku (łac. carcinoma oesophagi) – nowotwór złośliwy przełyku, wywodzący się z nabłonka płaskiego – rak płaskonabłonkowy (carcinoma planoepitheliale), lub gruczołowego – rak gruczołowy (adenocarcinoma). Jego najczęstszym objawem jest dysfagia. Rozpoznanie stawia się na podstawie badania wycinków pobranych podczas endoskopii. Leczenie opiera się głównie na chirurgii (w przypadku zaawansowanych nowotworów również chemioterapii i radioterapii). Rokowanie jest złe.

Przez gastrostomię podaje się gotowe mieszaniny odżywcze lub zmiksowany pokarm. Do powikłań zaliczamy przede wszystkim zmiany skórne wokół stomii związane z obecnością kwasu solnego w żołądku. Występują również zapchania drenu oraz jego wypadanie.

Star of life.svg Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.

Bronisław Edward Andrzej Kader(-Kaderas) (ur. 23 kwietnia [5 maja] 1863 w Wilnie, zm. 24 października 1937 w Krakowie) – polski chirurg.




Reklama