Formacja (geologia)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Formacja – podstawowa formalna jednostka litostratygraficzna wydzielana wyłącznie na podstawie cech litologicznych.

Litostratygrafia - dziedzina stratygrafii oparta na kryteriach litologicznych. Polega na wydzielaniu w profilach geologicznych jednostek stratygraficznych różniących się od siebie rodzajem skał i korelacją tych jednostek w różnych profilach między sobą.Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.

Formacja jest bazalnym wydzieleniem litostratygraficznym, co oznacza, że wszystkie inne jednostki (np. ogniwo, grupa) mogą być wyróżnione tylko pod warunkiem wcześniejszego ustanowienia formacji i muszą się do niej odnosić. Do formacji zalicza się zespół skał o podobnej litologii i bez większych niezgodności. Minimalna miąższość formacji nie jest określona, jednak formacja musi mieć miąższość umożliwiającą jej wykartowanie na mapie w skali 1 : 50 000. Do formalnego wydzielenia formacji konieczne jest podanie jej stratotypu i hipostratotypów, zdefiniowanie granicy dolnej i górnej oraz opublikowanie w prasie naukowej. Nazwa formacji musi zawierać dwa człony: słowo „formacja” oraz człon geograficzny, związany zwykle z lokalizacją stratotypu lub obszaru wzorcowego. W nazwie może też być człon określający dominujący typ litologiczny skały. Przykładowe nazwy formacji: formacja piaskowców z Wiśniówki, formacja górażdżańska.

Niezgodność – termin geologiczny określający sposób styku warstw skalnych, oddzielonych od siebie powierzchnią graniczną, mającą równocześnie charakter luki erozyjnej lub luki sedymentacyjnej. Powierzchnia ta odpowiada pewnemu okresowi, który w danym miejscu nie jest reprezentowany przez osady. Warstwy powyżej i poniżej niezgodności mogą mieć inne kąty nachylenia i wtedy niezgodność jest łatwa do rozpoznania w odsłonięciu geologicznym.Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.

W starszej literaturze geologicznej używa się też terminu formacja w sensie nieformalnej jednostki litostratygraficznej, na określenie różnych pakietów skał, czasami wydzielenie takich formacji dokonywano na bazie np. skamieniałości.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • G. Racki & M. Narkiewicz (red.): Polskie zasady stratygrafii, Wyd. PIG, Warszawa 2006




  • Reklama