Fokker

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Fokkerholenderskie przedsiębiorstwo zajmujące się produkcją samolotów, założone 22 lutego 1912 roku przez Antona Fokkera.

Airbus Group (dawniej European Aeronautic Defence and Space Company - EADS) – koncern lotniczo-zbrojeniowy, powstały w 2000 roku wyniku fuzji aktywów Francji, Niemiec i Hiszpanii. Głównymi spółkami powiązanymi EADS są Eurocopter Group, Airbus) i EADS Astrium. Koncern EADS przechodzi obecnie przez proces restrukturyzacji. W jego ramach, 31 lipca 2013 roku, spółka ogłosiła iż podjęła decyzję o scaleniu ze spółką powiązaną Airbus, i przyjęciu nowej nazwy Airbus Group. Termin połączenia spółek nie jest znany.Anton Herman Gerard (Anthony) Fokker (ur. 6 kwietnia 1890 r. w Blitar w Holenderskich Indiach Wschodnich, zm. 23 grudnia 1939 r. w Nowym Jorku w USA) – holenderski pionier lotnictwa, konstruktor i producent samolotów. W 1925 skonstruował pierwszy trójsilnikowy samolot pasażerski .

Historia[ | edytuj kod]

Spin – pierwszy samolot Fokkera

Przedsiębiorstwo Fokker zostało założone 22 lutego 1912 roku przez Holendra Antona Fokkera, jednego z pionierów lotnictwa. W wieku 20 lat Anton Fokker zbudował swój pierwszy samolot nazwany Spin (z hol. „Pająk”), który był pierwszą holenderską maszyną latającą. W 1912 założył w Berlinie firmę Fokker Aeroplanbau, którą później przeniósł do Schwerina.

Książę Bernhard (ur. 29 czerwca 1911 w Jenie, zm. 1 grudnia 2004 w Utrechcie) – niemiecki arystokrata, mąż królowej Holandii Juliany. Ojciec królowej Beatrycze.Fokker Dr.I – niemiecki jednomiejscowy samolot myśliwski, trójpłatowiec z okresu I wojny światowej który powstał w odpowiedzi na pojawienie się w lutym 1917 brytyjskiego trójpłatowca Sopwith Triplane, jednak nie był jego kopią, tylko samodzielnym projektem. Samolot został zaprojektowany przez Antona Fokkera i szefa warsztatu doświadczalnego zakładów Fokkera Reinholda Platza. Wyprodukowano 320 egzemplarzy.

Podczas I wojny światowej budował samoloty we współpracy z Hugonem Junkersem, wspólnikiem narzuconym przez rząd niemiecki. Wytwórnia Fokkera zasłynęła po skonstruowaniu samolotu Fokker E.III wyposażonego w zsynchronizowane karabiny maszynowe strzelające przez śmigło bez jego uszkodzenia. Następnie równie sławne konstrukcje Fokkera to Fokker D.VII i słynny trójpłatowy Fokker Dr.I Dreidekker, na którym latał as myśliwski lotnictwa niemieckiego Manfred von Richthofen zwany Czerwonym Baronem. Wiele wczesnych konstrukcji wytwórni Fokkera, zwłaszcza samolotów myśliwskich, ze względu na niewystarczające testowanie maszyn w fazie projektowania i produkcji, miało tendencję do obrywania się skrzydeł, a nawet rozpadania się na kawałki podczas bardzo ostrych manewrów. Do momentu wprowadzenia Dreidekkera rozwiązano jednak problemy ze słabą wytrzymałością maszyn.

As myśliwski – tytuł honorowy nadawany pilotom myśliwskim, który zestrzelili określoną liczbę samolotów nieprzyjaciela, zwykle co najmniej 5, lub nieoficjalne określenie takiego pilota.Finlandia, Republika Finlandii (fiń. Suomi, Suomen Tasavalta; szw. Finland, Republiken Finland) – państwo w Europie Północnej, powstałe po odłączeniu od Rosji w 1917. Członek Unii Europejskiej. Graniczy od zachodu ze Szwecją, od północy z Norwegią i od wschodu z Rosją. Od zachodu ma ponadto dostęp do Morza Bałtyckiego.

W 1919 Fokker zrezygnował ze współpracy z Junkersem i powrócił do Holandii, gdzie założył własne przedsiębiorstwo. Konstruktor opuszczając Niemcy nie wyjechał z pustymi rękami, ale przeszmuglował przez granicę samoloty D.VII i C.I wraz z częściami zamiennymi, co pozwoliło mu na szybki start nowej firmy.

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.Amelia Mary Earhart (wym. ɛərhɑrt; ur. 24 lipca 1897, zaginiona 2 lipca 1937, uznana za zmarłą 5 stycznia 1939) – amerykańska pilotka, dziennikarka i poetka.

Nowe przedsiębiorstwo Fokkera nastawiło się raczej na rynek samolotów cywilnych niż wojskowych, chociaż nie stroniło także i od takich konstrukcji przeznaczonych głównie dla lotnictwa holenderskiego. Jedynym wyjątkiem było lotnictwo Finlandii, które zamówiło znaczną liczbę samolotów Fokker C.V, C.X i D.XXI.

Fokker 100 – holenderski dwusilnikowy odrzutowy samolot pasażerski regionalnego zasięgu, skonstruowany w biurze konstrukcyjnym Fokkera. Dzięki niskiej konkurencji i niskim kosztom eksploatacji samolot bardzo dobrze się sprzedawał pod koniec lat 80. Ostatecznie produkcję zakończono w 1997, kiedy to z fabryki wyjechał ostatni 283. egzemplarz.Ocean Atlantycki (Atlantyk) – drugi pod względem wielkości ocean na Ziemi pokrywający około jednej piątej jej powierzchni. Nazwa wywodzi się z mitologii greckiej i oznacza „Morze Atlasa”. Jak napisał Hezjod w swym eposie Prace i dni: „Ojciec Zeus utworzył, na krańcach zamieszkałego świata, gdzie nie docierają ludzie i nie mieszkają bogowie nieśmiertelni, otoczone pełnym głębokich wirów oceanem Wyspy Błogosławione, gdzie życie toczy się bez mozołu i smutku”. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi Ocean Atlantycki.

W latach 20. największym sukcesem przedsiębiorstwa był trójsilnikowy samolot pasażerski F.VII/3m, który zdominował europejski rynek do momentu wprowadzenia w połowie następnej dekady amerykańskich i niemieckich, całkowicie metalowych maszyn.

Anton Fokker zmarł w grudniu 1939 roku podczas wizyty w Stanach Zjednoczonych, gdzie działał bardzo prężnie rozwijający się oddział jego przedsiębiorstwa.

Holenderskie fabryki Fokkera zostały całkowicie zniszczone podczas II wojny światowej, ale odbudowano je w 1951 roku w pobliżu portu lotniczego Schiphol w pobliżu Amsterdamu. W obiektach tych budowano samoloty myśliwskie F-104 Starfighter na licencji Lockheeda. Druga fabryka Fokkera powstała w Woensdrecht.

Fokker F27 Friendship – samolot pasażerski krótkiego i średniego zasięgu, produkowany w latach 1955-1987 przez holenderską firmę Fokker.Silnik turbośmigłowy – rodzaj napędu statku powietrznego, najczęściej samolotu lub śmigłowca, wykorzystujący turbinę gazową do poruszania zewnętrznego śmigła napędowego. Wydostające się z silnika spaliny mają relatywnie małą energię w porównaniu z wydalanymi przez silnik turboodrzutowy, z tego też względu w małym stopniu odpowiadają za napędzanie statku powietrznego.

Fokker był jednym z głównych udziałowców konsorcjum F-16, którego celem była produkcja samolotów F-16 Fighting Falcon dla sił zbrojnych Belgii, Danii, Holandii i Norwegii. Konsorcjum składało się z firm i agencji rządowych tych krajów oraz Stanów Zjednoczonych. Samoloty F-16 zostały zbudowane z komponentów wyprodukowanych w krajach europejskich członków konsorcjum, w fabrykach Fokkera i SABCA w Belgii.

Port lotniczy Amsterdam-Schiphol (hol.: Luchthaven Schiphol, ang.: Amsterdam Airport Schiphol, kod IATA: AMS, kod ICAO: EHAM) – międzynarodowy port lotniczy Amsterdamu, największy w Holandii, położony 3 m p.p.m., na polderze Haarlemmermeer (dawne jezioro), na południowy zachód od miasta. Port został zbudowany w 1917 i jest stale modernizowany i rozbudowywany od czasu II wojny światowej.Synchronizator karabinu maszynowego — urządzenie mechaniczne, część lotniczego karabinu maszynowego strzelającego przez śmigło, którego zadaniem jest odpalanie nabojów tylko w takich momentach, gdy łopaty śmigła znajdują się poza torem lotu pocisku, co zapobiega odstrzeleniu własnego śmigła przez pilota. Synchronizatory karabinów maszynowych wprowadzone po raz pierwszy podczas I wojny światowej były znaczącym osiągnięciem technicznym w historii walk powietrznych i pozostały w użyciu aż do wojny koreańskiej, kiedy to do powszechnego użycia weszły pozbawione śmigieł samoloty odrzutowe. Podobnym w działaniu urządzeniem był przerywacz, który blokował oddanie strzału w tych momentach, gdy śmigło znajdowało się na linii strzału.
Fokker F27 Friendship

W 1958 roku wprowadzono na rynek nowy samolot Fokker F27 Friendship (z ang. „przyjaźń”), który był najlepiej na świecie sprzedającym się samolotem pasażerskim o napędzie turbośmigłowym zbudowanym w liczbie prawie 800 egzemplarzy w latach 1958–1986. Następcami F27 były Fokker F28 Fellowship (z ang. „koleżeństwo”), Fokker 50, Fokker 70 i Fokker 100. Oba typy F27 a później F28 użytkowało holenderskie Królewskie Towarzystwo Lotnicze (KLM), a książę Bernhard sam je pilotował.

Odwracacz ciągu (rewers, ciąg wsteczny) – urządzenie służące do zmiany kierunku ciągu silnika samolotu, tak że jest on skierowany przeciwnie do kierunku ruchu. Podstawowym jego zastosowaniem jest wspomaganie hamowania w trakcie dobiegu po lądowaniu.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

W 1969 Fokker wszedł w spółkę z Vereinigte Flugtechnische Werke z Bremy, która reprezentowała holding ERNO. Nowa spółka zbudowała odrzutowy samolot pasażerski VFW-614, który nie zyskał dużego zainteresowania na rynku. W czerwcu 1974 roku Europejska Agencja Kosmiczna zleciła konsorcjum ERNO-VFW-Fokker GmbH budowę modułu ciśnieniowego laboratorium kosmicznego Spacelab.

Amsterdam – największe miasto Holandii i jej stolica konstytucyjna. Wszystkie instytucje rządowe oraz przedstawicielstwa obcych państw znajdują się w Hadze.Samolot – statek powietrzny cięższy od powietrza (aerodyna), utrzymujący się w powietrzu dzięki wytwarzanej sile nośnej za pomocą nieruchomych, w danych warunkach względem statku, skrzydeł. Ciąg potrzebny do utrzymania prędkości w locie poziomym wytwarzany jest przez jeden lub więcej silników.

W 1996 spółka Fokker ogłosiła bankructwo, ale niektóre jej spółki zależne przetrwały. Dział badań kosmicznych stał się osobną spółką o nazwie Dutch Space, która została w 2005 roku wykupiona przez EADS.

Oddziały wytwórni Fokker, które produkowały części zamienne do samolotów i zajmowały się ich remontami zostały przejęte przez Stork N.V. obecnie znaną pod nazwą Stork Aerospace Group.

W międzyczasie powstała spółka Rekkof Aircraft, której zadaniem było wznowienie produkcji samolotów Fokker 70NG i Fokker 100NG (NG od Next Generation – z ang. „następna generacja”).

Richard Evelyn Byrd, Jr. (ur. 25 października 1888 w Winchester, zm. 11 marca 1957 w Bostonie) – amerykański lotnik, pionier wypraw polarnych, kontradmirał United States Navy.Samolot odrzutowy, odrzutowiec – samolot, którego napęd stanowi jeden lub więcej silników odrzutowych lub silnik rakietowy. Ściślej rzecz biorąc silniki są najczęściej turboodrzutowymi albo turbowentylatorowymi. Samoloty te rozwijają znaczne prędkości, często poddźwiękowe, a nawet naddźwiękowe.

Najsłynniejsze konstrukcje Fokkera[ | edytuj kod]

  • Wprowadzenie samolotu Fokker E.I do służby w lotnictwie niemieckim w 1915 dało początek „Zmorze Fokkera”, niemal całkowitej dominacji niemieckich samolotów w powietrzu.
  • Manfred von Richthofen Czerwony Baron, latał na trójpłatowym samolocie Fokker Dr.I.
  • Jeden z największych asów lotniczych I wojny światowej – Werner Voss latał na trójpłatowcu Fokker F.I (oznaczenie pierwszych trzech egzemplarzy Dr.I).
  • Wprowadzenie w 1918 Fokkera D.VII przez lotnictwo niemieckie powoduje kolejne zjawisko „Zmory Fokkera”.
  • Richard Byrd przeleciał w 1927 przez Ocean Atlantycki z Nowego Jorku do Paryża na samolocie Fokker F.VII
  • Amelia Earhart pierwsza kobieta, która w 1928 przeleciała samolotem Fokker F.VII przez Atlantyk (ze Stanów Zjednoczonych do małego walijskiego miasteczka Burry Port).
  • W tym samym roku Charles Kingsford-Smith również na Fokkerze F.VII jako pierwszy przeleciał nad Pacyfikiem.
  • Zbudowany w 1951 roku Fokker S-14 Machtrainer był jednym z pierwszych samolotów szkolno-bojowych o napędzie odrzutowym.
  • Samoloty zaprojektowane i zbudowane przez Fokkera[ | edytuj kod]

    Niemcy[ | edytuj kod]

  • Fokker D.VII
  • Fokker D.VIII
  • Fokker Dr.I
  • Fokker E.I
  • Fokker E.II
  • Fokker E.III
  • Fokker E.IV
  • Holandia[ | edytuj kod]

  • Fokker C.V
  • Fokker T.IV
  • Fokker T.V
  • Fokker C.X
  • Fokker C.XI-W
  • Fokker C.XIV-W
  • Fokker T.VIII-W
  • Fokker D.XXI
  • Fokker D. XXIII
  • Fokker F.VIIB/3m
  • Fokker F24
  • Fokker F25 Promotor
  • Fokker F26 Phantom
  • Fokker F27 Friendship
  • Fokker F28 Fellowship
  • Fokker F29
  • Fokker 50
  • Fokker 60
  • Fokker 70
  • Fokker 100
  • Fokker 130
  • Fokker G.I
  • Fokker S-11
  • Fokker S-13
  • Fokker S-14
  • Fokker T-2
  • Stany Zjednoczone[ | edytuj kod]

  • Fokker A-7
  • Fokker B-8

  • Fokker D.VIII (E.V) - jednomiejscowy, górnopłatowy samolot myśliwski o konstrukcji mieszanej produkcji Fokkera z okresu I wojny światowej, skonstruowany przez Reinholda Platza. Belgia, Królestwo Belgii (Koninkrijk België, Royaume de Belgique, Königreich Belgien) – państwo federacyjne w zachodniej Europie w południowych Niderlandach. Belgia jest członkiem Unii Europejskiej (UE), ONZ oraz NATO.




    Warto wiedzieć że... beta

    Lockheed - amerykańska wytwórnia zbrojeniowa specjalizująca się w produkcji statków powietrznych, założona w 1932, w 1995 przekształcona w Lockheed Martin.
    Ocean Spokojny, Pacyfik, Ocean Wielki – największy, najgłębszy i najstarszy, obok Atlantyku, na świecie zbiornik wodny. Z powierzchnią równą 155,6 mln km² zajmuje 30% całej powierzchni Ziemi. Oficjalna polska nazwa tego oceanu, zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych brzmi Ocean Spokojny.
    Fokker 70 - holenderski dwusilnikowy odrzutowy samolot pasażerski regionalnego zasięgu, skonstruowany w biurze konstrukcyjnym Fokkera. Jego pierwszy lot odbył się 4 kwietnia 1993 roku.
    Fokker F28 Fellowship – odrzutowy samolot pasażerski krótkiego i średniego zasięgu, produkowany w latach 1967-1987 przez holenderską firmę Fokker.
    Manfred Albrecht Freiherr von Richthofen (ur. 2 maja 1892 w Borku, obecnie części Wrocławia, zm. 21 kwietnia 1918 w Morlancourt) – niemiecki lotnik, największy as myśliwski okresu I wojny światowej, nazywany Czerwonym Baronem.
    Koninklijke Luchtvaart Maatschappij, KLM (Królewskie Towarzystwo Lotnicze) – holenderskie linie lotnicze, wchodzące w skład holdingu Air France-KLM. Współpracują z liniami lotniczymi Delta Airlines. Należą również do aliansu lotniczego SkyTeam. Głównym portem jest Amsterdam-Schiphol. Jest najstarszą linią lotniczą na świecie, założoną i latającą nieprzerwanie od roku 1919 i w chwili obecnej bardzo dobrze prosperującą. Zatrudnia około 33 000 pracowników, z czego około 28 000 w Holandii i około 5000 poza Holandią. Posiada flotę składającą się ze 170 samolotów będąc jednocześnie największą flotą kombi: 16 Boeingów 747-400 ER i cztery Boeingi 747 400 ERF. KLM posiada także udziały w takich liniach lotniczych jak KLM Cityhopper (100%), Transavia (100%), Martinair Holland (50%) i Kenya Airways (26%). Dla roku 2007/2008 przychód KLM wyniósł 8 miliardów Euro. Do Polski KLM wykonuje loty do Warszawy
    F-16 Fighting Falcon (ang. Walczący Sokół) – samolot wielozadaniowy zaprojektowany przez amerykańską wytwórnię General Dynamics. Od 1993 produkowany przez Lockheed Corporation, obecnie Lockheed Martin. Od drugiej połowy lat 70 XX w. do 2007 wyprodukowano 4459 egzemplarzy.

    Reklama