Florian Ungler

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
O ziołach i mocy ich ze zbiorów Biblioteki UAM wydana w drukarni Unglera

Florian Ungler (zm. w 1536 w Krakowie) – drukarz książek pochodzący z Bawarii.

Stanisław Zaborowski (ur. prawdopodobnie w II połowie XV wieku w województwie sieradzkim, zm. w listopadzie lub grudniu 1529) – prawnik, gramatyk iautor pierwszego drukowanego traktatu po łacinie o polskiej ortografii (około roku 1513).International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.

Działalność drukarską rozpoczął w Krakowie, gdzie 25 lipca 1510 r. założył pierwszą w Polsce drukarnię drukującą książki w całości w języku polskim. W latach 1513–1514 pracował w spółce z W. Lernem, po rozwiązaniu jej znów pracował sam. Wydawał m.in. nakłady Hallera i Marka Szarfenbergera. Trudności finansowe i silna pozycja Hallera w Krakowie zmusiły Unglera do likwidacji drukarni w 1516 r. i przejścia z materiałem typograficznym do oficyny Hallerowskiej, gdzie do lipca 1520 r. pełnił funkcję kierownika technicznego. Po rozwiązaniu umowy z Hallerem, od 1521 roku ponownie prowadził samodzielnie drukarnie. Pożar 24 kwietnia 1528 zniszczył drukarnię, ale rok później wznowiła ona pracę. Wypadek jednak wpłynął na jej działalność, jak również problemy finansowe właściciela. Ungler utrzymywał kontakty z innymi drukarzami krakowskimi: Hieronimem Wietorem i Maciejem Scharffenbergiem.

Jan Haller (ur. 1467 w Rothenburg ob der Tauber – zm. 1525) – wydawca, właściciel drukarni w Krakowie, kupiec krakowski. Protoplasta rodu Hallerów.Polona – polska biblioteka cyfrowa, w której udostępniane są zdigitalizowane książki, czasopisma, grafiki, mapy, muzykalia, druki ulotne oraz rękopisy pochodzące ze zbiorów Biblioteki Narodowej oraz instytucji współpracujących.

Zasób typograficzny Unglera był bardzo bogaty i niejednolity. Obie drukarnie posiadały łącznie kilkadziesiąt kompletów pism, serii inicjałów i ponad tysiąc drzeworytów o różnej wartości artystycznej, wykonanych głównie w Krakowie. Ungler używał kilku sygnów drukarskich, przedstawiających św. Floriana. Druki jego odznaczały się nierównym poziomem artystycznym, na ogół dość przeciętnym. Nowatorstwo Unglera polegało na wprowadzeniu po raz pierwszy w Polsce antykwy, polskiej szwabachy, fraktury, czcionki hebrajskiej.

Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.

Z pierwszej drukarni Unglera wyszło 80 tytułów dzieł. Pierwszy znany jego druk “ Almanach” S. Aurifabera ukazał się na przełomie 1510/11 r. W 1512 roku wyszło dzieło pt. Introductio in Ptholomei Cosmographiam z mapą Ameryki autorstwa Jana ze Stobnicy. Rok później ukazał się jego nakładem Raj duszny (Hortulus animae) w tłumaczeniu Biernata z Lublina, druga drukowana książka w języku polskim. Ok. 1514 roku wydał Ortographia seu modus recte scribendi et legendi polonicum idioma, traktat o ortografii polskiej Stanisława Zaborowskiego. Z drugiej drukarni wyszło 166 pozycji m.in. bogato ilustrowany zielnik Stefana Falimirza O ziołach i mocy ich w 1534 roku, pierwsze drukowane mapy Polski i zachodniej części Litwy autorstwa Bernarda Wapowskiego (1526) i Żywot Pana Jezu Krysta Baltazara Opeca (1522).

Bernard Wapowski z Radochoniec herbu Nieczuja, inna forma nazwiska: Vapovius, (ur. 1450 w Wapowcach koło Przemyśla, zm. 25 listopada 1535 w Krakowie) – polski kanonik krakowski, historyk, humanista, mówca, astronom, najwybitniejszy polski kartograf w XVI wieku. Nazywany jest Ojcem polskiej kartografii.Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.

Przez cały czas swojej działalności drukarskiej Ungler borykał się z problemami finansowymi. Po jego śmierci w 1536 r. oficynę poprowadziła żona, Helena. Gdy zmarła w 1551 roku, urządzenia i materiał typograficzny oficyny dostały się drogą sprzedaży w ręce rodziny Szarffenbergów.

Jan ze Stobnicy, inna forma nazwiska Stobniczka, (ur. ok. 1470 w Stobnicy, zm. 10 lutego 1519 w Poznaniu) – geograf, filozof i przyrodnik, profesor Akademii Krakowskiej, pierwszy rektor Akademii Lubrańskiego.Drukarnia – zakład produkcyjny zajmujący się wytwarzaniem różnorodnych wyrobów poligraficznych. W szczególności mogą to być gazety i czasopisma, broszury i książki, jak również szereg druków akcydensowych łącznie z opakowaniami. Drukować może zarówno na masową skalę, jak i druki spersonalizowane, czyli takie, gdzie każda kopia jest unikalnym egzemplarzem. Poszczególne drukarnie mogą zajmować się tylko samym zadrukiem podłoża, jak również wykonywać czynności introligatorskie, przez co wytwarzać nawet gotowe wyroby poligraficzne, a więc oprawione i ewentualnie uszlachetnione, oraz przygotowane do dystrybucji. Zazwyczaj jednak nawet w najprostszej drukarni wykonywane są wstępne czynności introligatorskie, natomiast w rozbudowanych zakładach część introligatorska może stanowić nawet większą część zakładu.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Historia literatury w Krakowie : Kraków Miasto Literatury UNESCO, miastoliteratury.pl [dostęp 2017-12-19] (pol.).

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Barbara Bieńkowska, Elżbieta Maruszak, Książka na przestrzeni dziejów, Warszawa: wyd. Centrum Edukacji Bibliotekarskiej, Informacyjnej i Dokumentacyjnej im. Heleny Radlińskiej, 2005, ISBN 83-88581-21-X, OCLC 69448988.
  • Helena Szwejkowska Książka drukowana XV–XVIII wieku, wyd. państwowe Wydawnictwo Naukowe, Wrocław 1975
  • Słownik Pracowników Książki Polskiej, wyd. PWN, Warszawa 1972
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Druki Floriana Unglera w bibliotece Polona
  • Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.Szarffenbergowie – rodzina z tradycjami drukarskimi, księgarskimi, drzeworytniczymi i papierniczymi, działająca w Krakowie, Wrocławiu, Nysie, Łużycach i Zgorzelcu.




    Warto wiedzieć że... beta

    Baltazar Opec (inne formy nazwiska: Balthazar de Cracovia, Opeć, Opecki, ur. lata 80. XV w. w Krakowie, zm. 1. połowa XVI w.) – pisarz religijny przełomu XV i XVI wieku.
    Biblioteka Uniwersytecka w Poznaniu – główna biblioteka Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Jako jedna z 17 w kraju otrzymuje egzemplarz obowiązkowy. Zbiory mają charakter humanistyczny i społeczny, nie obejmują dziedzin technicznych, medycznych ani rolniczych, a szczególnie uwzględniają następujące: masonica, niemcoznawcze oraz regionalne (Poznań i Wielkopolska). Dyrektorem Biblioteki jest dr Artur Jazdon.
    Ortografia (łac. Ortographia seu modus recte scribendi et legendi Polonicum idioma quam utilissimus) – traktat w języku łacińskim poświęcony polskiej ortografii autorstwa Stanisława Zaborowskiego wydany w 1514-1515.
    Hieronim Wietor (Hieronymus Vietor, właśc. Büttner, zw. Doliarius, Phillovallensis, ur. 1480 w Lubomierzu, zm. 1546/47 w Krakowie) – drukarz, księgarz, introligator, typograf królewskiej kancelarii Zygmunta Starego.
    Biblioteka Narodowa Republiki Czeskiej (cz. Národní knihovna České republiky) – biblioteka narodowa Czech z siedzibą w Pradze. Biblioteka znajduje się w gmachu Clementinum. Jedna z najstarszych bibliotek na terenie Czech, której zbiory obejmują ponad 6,5 miliona woluminów.
    Żywot wszechmocnego syna bożego, Pana Jezu Krysta, stworzyciela i Zbawiciela stworzenia wszytkiego – utwór narracyjny prozą Baltazara Opeca w języku polskim, wydany po raz pierwszy w 1522 w Krakowie przez Hieronima Wietora.
    Wolfgang Lern (zm. między 1538 a 1543) – drukarz niemieckiego pochodzenia działający w Krakowie w pierwszej połowie XVI wieku.

    Reklama