Federalizacja Unii Europejskiej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Federalizm (europeistyka))
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Federalizacja Unii Europejskiej – proces instytucjonalny, w którym Unia Europejska (UE) przekształca się z konfederacji (unii suwerennych państw) w federację (jedno państwo federalne z rządem centralnym, składające się z częściowo autonomicznych państw związkowych). Trwa dyskusja na temat stopnia, w jakim UE stała się już federacją w ciągu ostatnich dziesięcioleci, a co ważniejsze, w jakim stopniu powinna ewoluować w kierunku federalizmu.

Ten artykuł dotyczy traktatu, który nie wszedł w życie. O obowiązujących obecnie konstytucyjnych zasadach Unii Europejskiej zob. Traktat lizboński.De iure (łac. według prawa) – w języku prawniczym stan zgodny z treścią norm prawnych. Często używane dla przeciwstawienia stanu de facto wobec rzeczywistości prawnej.

Od lat 50. XX wieku instytucje UE rozwijają integrację europejską od koncepcji prostej międzyrządowości w kierunku rozwoju bardziej ponadnarodowego systemu zarządzania. Jednak w ramach traktatu z Maastricht z 1992 roku wprowadzono nowe elementy międzyrządowe, co utrudnia zdefiniowanie UE. Unia Europejska, która działa jako hybryda systemu międzyrządowego i ponadnarodowego, nie jest oficjalnie federacją – choć różni obserwatorzy akademiccy uważają ją za posiadającą cechy systemu federalnego.

Ponadnarodowość (supranationalism) – autorytet wyższy niż państwo narodowe, który jest zdolny narzucić państwom swoją wolę.Międzyrządowość (ang. intergovernmentalism) - forma interakcji pomiędzy państwami, która polega na suwerennej niezależności i jest najbardziej rozpowszechnioną formą współpracy pomiędzy krajami.

Historia[ | edytuj kod]

Ruch paneuropejski nabrał rozpędu w latach 20. XX wieku wraz z utworzeniem Unii Paneuropejskiej, na podstawie manifestu Richarda von Coudenhove-Kalergiego z 1923 roku Paneuropa, w którym przedstawił ideę zjednoczonego państwa europejskiego. Ruch ten, prowadzony przez Coudenhove-Kalergiego, a następnie przez Ottona von Habsburga, jest najstarszym europejskim ruchem zjednoczeniowym. Jego idee wpłynęły na Aristide Brianda, który wygłosił przemówienie na rzecz Unii Europejskiej w Lidze Narodów 8 września 1929 roku, a w 1930 roku napisał swoje „Memorandum w sprawie organizacji reżimu Europejskiej Unii Federalnej” dla rządu Francji.

Europejska Wspólnota Węgla i Stali – historyczna, funkcjonująca w latach 1952 – 2002 ponadnarodowa organizacja gospodarcza, której powstanie zapoczątkowało europejskie procesy integracyjne.Integracja europejska - określenie stosowane wobec procesu stopniowego integrowania się państw Europy pod względem gospodarczym, prawnym i politycznym. Jej korzeni doszukiwać się można już w epoce starożytnej, jednak jej praktyczne przejawy uwidoczniły się dopiero po zakończeniu II wojny światowej, szczególnie po Kongresie Haskim oraz zawarciu Traktatu paryskiego. Obecnie procesy integracyjne w Europie najpełniej realizowane są w ramach Unii Europejskiej, powstałej w 1993 roku na bazie Wspólnot Europejskich.

Pod koniec II wojny światowej klimat polityczny sprzyjał jednoczeniu się Europy Zachodniej, proces ten był postrzegany przez wielu jako ucieczka od skrajnych form nacjonalizmu, które spustoszyły kontynent.

Jedną z pierwszych praktycznych i udanych prób współpracy europejskiej była Europejska Wspólnota Węgla i Stali utworzona w 1951 roku. Od tego czasu Wspólnota Europejska stopniowo ewoluuje w kierunku Unii, w której państwa członkowskie współpracują w wielu obszarach polityki.

Proces międzyrządowego łączenia sił, harmonizowania polityk krajowych oraz tworzenia instytucji ponadnarodowych nazywany jest integracją europejską. Poza zawartym w uroczystej deklaracji stuttgarckiej o Unii Europejskiej z 1983 roku niejasnym celem „coraz ściślejszego związku”, Unia (czyli jej państwa członkowskie) nie ma obecnie polityki tworzenia państwa federalnego.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.Europejski Obszar Gospodarczy, EOG (ang. European Economic Area, EEA) – strefa wolnego handlu i Wspólny Rynek, obejmujące kraje Unii Europejskiej i Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA), z wyjątkiem Szwajcarii. EOG opiera się na czterech fundamentalnych wolnościach: swobodzie przepływu ludzi, kapitału, towarów i usług.

W debacie na temat jedności europejskiej pojawia się często trudność z określeniem granic „Europy”. Słowo „Europa” jest powszechnie używane jako synonim Unii Europejskiej, chociaż większość obszaru geograficznego kontynentu europejskiego nie znajduje się w UE, a część UE znajduje się poza Europą (np. Gujana Francuska). Większość mieszkańców Europy mieszka jednak w UE.

Radę Europejską tworzą szefowie rządów państw członkowskich i prezydenci Francji i Finlandii (choć zwykle towarzyszą im też premierzy) oraz przewodniczący Komisji Europejskiej. W obradach biorą też udział ministrowie spraw zagranicznych państw członkowskich, a także jeden z członków Komisji. Eurosfera lub Imperium Europejskie – koncepcja związana z dyrektorem Europejskiej Rady Spraw Zagranicznych Markiem Leonardem, profesorem Studiów Europejskich na Uniwersytecie w Oksfordzie Janem Zielonką, brytyjskim dyplomatą Robertem Cooperem i byłym przewodniczącym Komisji Europejskiej José Manuel Barroso.

Europa wielu prędkości[ | edytuj kod]

Alternatywnym typem integracji europejskiej jest Europa wielu prędkości. Kraje UE, które chcą bardziej zintegrowanej Unii, mogą przyspieszyć własną integrację, podczas gdy pozostałe kraje mogą zdecydować się na wolniejsze tempo przemian lub całkowicie zaprzestać integracji. Konkretne aktualne przykłady obejmują strefę euro i strefę Schengen, do których nie wszyscy członkowie zdecydowali się dołączyć.

Federacja (łac. fœderatio – sprzymierzenie) – państwo składające się z mniejszych, obdarzonych autonomią państw związkowych (np. stanów, krajów, prowincji, kantonów, landów), ale posiadających wspólny (federalny) rząd.Richard Nikolaus hrabia Coudenhove-Kalergi (ur. 17 listopada 1894 w Tokio, zm. 27 lipca 1972 w Schruns), polityk austriacki, twórca paneuropeizmu.


Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Układ z Schengen – porozumienie, które znosi kontrolę osób przekraczających granice między państwami członkowskimi układu, a w zamian za to wzmacnia współpracę w zakresie bezpieczeństwa i polityki azylowej. Dotyczy również współpracy przygranicznej.
Liga Narodów (ang. League of Nations, fr. Société des Nations) – nieistniejąca już organizacja międzynarodowa powstała z inicjatywy prezydenta Stanów Zjednoczonych Woodrowa Wilsona. Statut Ligi został przyjęty przez konferencję pokojową w Wersalu 28 czerwca 1919 r. Stał się on częścią traktatu wersalskiego i wszedł w życie po ratyfikacji 10 stycznia 1920 roku.
Komisja Europejska (niem. Europäische Kommission, fr. Commission européenne, ang. European Commission) – organ wykonawczy Unii Europejskiej będący instytucją odpowiedzialną za bieżącą politykę Unii, nadzorujący prace wszystkich jej agencji i zarządzającą jej funduszami. Komisja posiada wyłączną inicjatywę legislacyjną w zakresie prawa unijnego oraz jest uprawniona do wydawania rozporządzeń wykonawczych (ang. Comission Regulation). Jej główną siedzibą jest Bruksela.
Gujana Francuska (franc. Guyane) – francuskie terytorium zależne o statusie departamentu zamorskiego, położone w północno-wschodniej części Ameryki Południowej, nad Oceanem Atlantyckim, graniczące na zachodzie z Surinamem, a na południu i południowym wschodzie z Brazylią. Ze względu na swoją zależność Gujana posiada podwójną symbolizację: oficjalną - francuską i narodową (flagę i herb). Gujana Francuska, jako integralna część Francji, należy do Unii Europejskiej.
Aristide Briand (wym. [aʁistid bʁiɑ̃]; ur. 28 marca 1862 w Nantes, zm. 7 marca 1932 w Paryżu) – socjalistyczny polityk francuski, wielokrotny premier Francji i minister w latach 1909–1929, zwolennik rozdziału kościoła od państwa.
Otto von Habsburg, właśc. Franciszek Józef Otto Robert Maria Antoni Karol Maksymilian Henryk Sykstus Ksawery Feliks Renat Ludwik Kajetan Pius Ignacy von Habsburg-Lotaryński, znany w Austrii jako dr Otto Habsburg-Lothringen, a na Węgrzech – Habsburg Ottó (ur. 20 listopada 1912 w zamku Wartholz w Dolnej Austrii, zm. 4 lipca 2011 w Pöcking) – arcyksiążę, do 2007 głowa Domu Habsbursko-Lotaryńskiego (oficjalnie przekazał tę funkcję swojemu najstarszemu synowi, Karolowi), polityk prawicowy.
Joseph Halevi Horowitz Weiler (ur. w 1951 w Johannesburgu) – amerykański prawnik pochodzenia żydowskiego, specjalista w dziedzinie prawa konstytucyjnego, międzynarodowego i unijnego, od października 2013 rektor Europejskiego Instytutu Uniwersyteckiego (EUI) we Florencji.

Reklama