Dubrovnik (1931)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Dubrovnik (1932))
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Dubrovnik (później Premuda i TA 32) – wielki niszczyciel zbudowany dla Jugosłowiańskiej Marynarki Wojennej w latach 30. XX w., w kwietniu 1941 po ataku na Jugosławię przejęty przez Włochów, następnie, po kapitulacji tychże we wrześniu 1943 przez Niemców, którzy dokonali jego samozatopienia w kwietniu 1945 r. Był jedynym okrętem swojego typu.

Savona – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Liguria, w prowincji Savona. Położona jest na Rivierze Ligure di Ponente, u zbiegu strumieni Lavanestro i Letimbro, na skrzyżowaniu dwóch autostrad: autostrady dei Fiori (od Genui do Ventimiglii) i autostrady A6 (od Turynu do Savony). Znajduje się około 55 km na zachód od Genui. Graniczy od północy z gminą Cairo Montenotte, od południa z Morzem Liguryjskim, na zachodzie z Cairo Montenotte, Altare, Quiliano i Vado Ligure, na wschodzie z Albisola Superiore i Albissola Marina.Aleksander I Karadziordziewić, serb. Kralj Aleksandar I Karađorđević, cyrylica Краљ Александар I Карађорђевић (ur. 16 grudnia 1888 w Cetynii, zm. 9 października 1934 w Marsylii) – król Jugosławii z dynastii Karadziordziewiciów.

Okręt zbudowany w stoczni Yarrow Shipbuilders w Glasgow był w owym czasie największym okrętem, jaki tam zbudowano. Jugosławia żądała, by zbudować okręt szybszy i lepiej uzbrojony niż jego jakikolwiek potencjalny włoski przeciwnik. Stępkę pod budowę okrętu położono 10 czerwca 1930 r., a wcielono go do służby w maju 1932 r. Artyleria została dostarczona przez czeskie Zakłady Škoda, zaś uzbrojenie przeciwlotnicze było uważane za silne.

Genua (wł. Genova, lig. Zena) – miasto w północno-zachodniej części Włoch nad Morzem Liguryjskim, nad Zatoką Genueńską, u stóp Apeninu Liguryjskiego; jest stolicą prowincji o takiej samej nazwie i regionu Ligurii. Antyczna etymologia nazwy tego miasta (Jenua, czy też Janua) wskazuje na pochodzenie celtyckie, gdzie wyraz podobny miał oznaczać "wejście".Morze Liguryjskie (wł. Mar Ligure) – część Morza Śródziemnego. Rozciąga się od Wybrzeża Liguryjskiego na północy (Włoska Riwiera, Liguria) i Wybrzeża Toskańskiego na wschodzie po francuską wyspę Korsyka i włoską Elbę. Zatoka Genueńska stanowi jego północną część. Na południowym wschodzie Wyspy Toskańskie łączą Morze Liguryjskie z Morzem Tyrreńskim. Morze jest zlewiskiem dla wielu rzek północno-zachodnich Włoch m.in. rzeki Arno. Zasolenie wynosi ok 38 promili.
„Dubrovnik” (po lewej) i „Beograd” po zdobyciu przez Włochów

W służbie jugosłowiańskiej okręt m.in. przewoził króla Aleksandra I podczas jego wizyt we Francji w 1934, a następnie po zamachu przywiózł jego zwłoki do kraju. Po ataku na Jugosławię 17 kwietnia 1941 okręt został zdobyty przez Włochów w bazie w Kotorze.

Niszczyciel (zwany wcześniej kontrtorpedowcem) – szybki, wielozadaniowy okręt średniej wielkości, przeznaczony do takich zadań, jak ochrona własnych jednostek, zwalczanie lotnictwa, okrętów podwodnych i innych jednostek wroga.Kriegsmarine (die Kriegsmarine, rodzaj żeński; niem. tłum. Kriegs - wojenna i Marine - marynarka) - marynarka wojenna III Rzeszy Niemieckiej, część sił zbrojnych Niemiec istniejąca w latach 1935-1945 w ramach Wehrmachtu.

W składzie Regia Marina okręt przebudowano i zmieniono nazwę na „Premuda”. Wymieniono działa 84 mm i działka 37 mm oraz wyposażono jednostkę w nowy dalmierz. Okręt uczestniczył w służbie konwojowej do Afryki Północnej oraz przeciwdziałał alianckiej operacji Harpoon.

W chwili kapitulacji Włoch „Premuda” znajdował się w remoncie w Genui, gdzie została przejęta przez Niemców. Wymienili oni uzbrojenie na 3 działa 105 mm i zamienili go w okręt wczesnego ostrzegania wyposażony w radar typu Freya, wkrótce zastąpiony przez czwarte działo 105 mm i wyrzutnie torped. Okręt pod nazwą „TA 32” był flagowym okrętem 10 Flotylli bazującej w Genui i aktywnej na Morzu Liguryjskim; walczył m.in. z brytyjskimi niszczycielami w marcu 1945.

Operacja Harpoon – aliancka operacja wojskowa na Morzu Śródziemnym podczas II wojny światowej, mająca na celu dostarczenie konwoju z zaopatrzeniem na Maltę, z kierunku zachodniego – z Wielkiej Brytanii przez Gibraltar. Trwała między 11 a 18 czerwca 1942, w tym główne walki lotniczo-morskie toczyły się w dniach 14 – 15 czerwca, a 15 czerwca miała miejsce morska bitwa pod Pantellerią. Konwój dotarł na Maltę z 15 na 16 czerwca z dużymi stratami większości statków i części okrętów eskorty. Operacja ta towarzyszyła operacji zaopatrzeniowej Vigorous, prowadzonej ze wschodu.Jugosławia – nazwa państwa narodów południowosłowiańskich (słowo jug w większości języków owych narodów oznacza "południe"), używana do 1918 r. jako koncepcja polityczna, od 1918 dla Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców, następnie od 1929 r. już oficjalne dla Królestwa Jugosławii, od 1943 r. Socjalistycznej Federacyjnej Republiki Jugosławii, a po jej rozpadzie (w latach 1991-1992) dla Federalnej Republiki Jugosławii będącej federacją Serbii i Czarnogóry – do 2003.

25 kwietnia 1945 r. tuż przed zajęciem Genui przez Aliantów, okręt został zatopiony przez własną załogę. W marcu 1950 roku podniesiony z dna i złomowany we włoskim porcie Savona.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Whitley, M.H. (1988). Destroyers of World War 2. Cassell Publishing. ​ISBN 1-85409-521-8​.
  • (ros.) S.W. Patjanin, M.S. Barabanow: Korabli Wtoroj mirowoj wojny: WMS Bałkanskich gosudarstw i stran Wostocznogo Sriediziemnomoria, Moskwa 2007, seria Morskaja Kampania 3/2007
  • Regia Marina (wł. Królewska Marynarka Wojenna) – marynarka wojenna Królestwa Włoch, istniejąca w latach 1861-1946.Kotor (czarnog. Котор, wł. Cattaro) – miasto portowe i gmina miejska w południowo-zachodniej części Czarnogóry. Położone nad Zatoką Kotorską (Boka Kotorska) na wybrzeżu Adriatyku, u podnóża masywu Lovćen, otoczone z trzech stron górami.




    Reklama