• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Digesta



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Papinian, Aemilius Papinianus (ur. 142, zm. 212) – rzymski jurysta, symbol prawości i niezłomności zasad. Zwany księciem jurystów.Kodeks Justyniana (łac. Codex Iustinianus) – jedna z trzech części wielkiej kompilacji prawa rzymskiego podjętej w latach 528 – 534 przez cesarza Justyniana I Wielkiego.
    | edytuj kod]

    Digesta ogłosił Justynian 16 grudnia 533 konstytucją Tanta z mocą od 29 grudnia. Zawierają 9 142 pogrupowane tematycznie fragmenty z pism 38 prawników rzymskich, tworzących od I wieku p.n.e. aż do III wieku n.e. Z założenia fragmenty te miały pochodzić od prawników posiadających przywilej ius publice respondendi, jednakże kompilatorzy wykorzystali również dzieła trzech prawników z okresu przedklasycznego, którzy przywileju tego (nadawanego od czasów Oktawiana Augusta) posiadać jeszcze nie mogli. Według informacji przekazanej przez Justyniana komisja wyselekcjonowała materiał z 2000 ksiąg mających ogółem 3 miliony wersów (duo paene milia librorum esse conscripta et plus quam tricies centena milia versuum), z czego do Digestów trafiło ok. 150 tysięcy wersów (centum quinquaginta paene milia versuum). Do tekstów tych kompilatorzy wprowadzali interpolacje, aby uzgodnić dawne prawo ze współczesnym im. Ich analiza i odkrywanie pierwotnego tekstu od dawna jest przedmiotem zainteresowania uczonych.

    Iulius Paulus lub krócej Paulus – rzymski jurysta. Żył na przełomie II i III wieku. Nie znane są dokładne daty jego urodzin i śmierci. Pełnił wysokie funkcje państwowe, w tym prefekta pretorianów za Aleksandra Sewera (222-235), należał do rady cesarskiej za czasów Septimusa, Karakalli i Aleksandra Swewera. Miał ius publice respondendi. Zaliczony do 5 największych jurystów w Konstytucji raweńskiej z 426 roku, co powodowało, że jego opinie miały moc prawa. Napisał ponad 300 ksiąg niezachowanych, z których fragmentów obficie korzystali kompilatorzy justyniańscy, tworzący digesta, 1/6 Digestów złożona jest z jego dzieł. Jego debiutanckie dzieła to Notae i Epitomae. Jego najważniejsze działa to Libri ad edictum (80 ksiąg) i Libri ad Sabinum (16 ksiąg), zawierały całościowy materiał z zakresu ius civile i ius honorarium. Pozostawił po sobie dzieła o charakterze dydaktycznym (Institutiones i Regulae), a także wiele komentarzy do ustaw i uchwał senatu.Kazimierz Kolańczyk (ur. 24 lutego 1915 w Byszewie koło Bydgoszczy, zm. 20 lutego 1982 w Poznaniu) – polski historyk prawa.

    Digesta podzielone są na księgi (50), tytuły (429), fragmenty (zwane też leges 'ustawy'). Treścią jest prawo ustrojowe (księga 1), cywilne (2 - 46), karne (47 i 48), procesowe (49) i administracyjne (50). Księgi omawiające prawo karne Justynian nazwał "strasznymi" (terribiles libri). Cytowanie podobnie jak Kodeksu - D. lub Dig., kolejne numery: księgi, tytułu, fragmentu i paragrafu (pierwszy paragraf oznaczany jest pr., skrót od principium lub proemium 'początek', drugi jako 1 itd).

    Nationalencyklopedin – największa, szwedzka encyklopedia współczesna. Jej stworzenie było możliwe dzięki kredytowi w wysokości 17 mln koron, którego udzielił rząd szwedzki w 1980 roku i który został spłacony w 1990. Drukowana wersja składa się z 20 tomów i zawiera 172 tys. haseł. Wersja internetowa zawiera 260 tys. haseł (stan z czerwca 2005). Inicjatorem projektu był rząd szwedzki, który rozpoczął negocjacje z różnymi wydawcami. Negocjacje zakończyły się w 1985, kiedy na wydawcę został wybrany Bra Böcker z Höganäs. Encyklopedia miała uwzględniać kwestie genderowe i związane z ochroną środowiska. Pierwszy tom ukazał się w 1989 roku, ostatni w 1996. Dodatkowo w roku 2000 ukazały się trzy dodatkowe tomy. Encyklopedię zamówiło 54 tys. osób. W 1997 roku ukazało się wydanie elektroniczne na CD, a w 2000 pojawiło się wydanie internetowe, które jest uzupełniane na bieżąco.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.

    Konstytucją Omnem z 16 grudnia 533 Justynian zreformował program nauczania prawa w oparciu o Digesta.

    W trosce o zachowanie ładu prawnego Justynian zabronił komentowania Digestów oraz dokonywania z nich skrótów. Zakaz ten był lekceważony już za jego panowania.

    Najstarszy rękopis Digestów, pochodzący z VI wieku, odnaleziono w połowie XI wieku w Pizie, obecnie przechowywany jest we Florencji, nosi miano Florentina.

    Gnaeus Domitius Annius Ulpianus (ur. II wiek n.e. w okolicach Tyru, zm. 223 n.e.) – rzymski jurysta i pisarz epoki cesarstwa. Fragmenty oraz wyciągi jego pism stanowią znaczną część kodyfikacji prawa rzymskiego podjętej przez cesarza Justyniana I Wielkiego w VI wieku naszej ery, znanej pod nazwą justyniańskich Digestów.Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Digesta łac. zbiór od direrere "zbierać, porządkować" (Kazimierz Kolańczyk, Prawo rzymskie, s. 53). Władysław Kopaliński tłumaczy to '(pisma) podzielone (na księgi, tytuły itd.)', digesta l.mn. od digestum r.nij. od digestus imiesłów od digerere 'dzielić; porządkować' z di- 'roz-' i gerere 'nosić; czynić'. Nazwa nawiązywała do klasycznej literatury prawniczej, kiedy pisano dzieła pod takim tytułem. Druga nazwa zapowiadała bogactwo treści (Kolańczyk s. 84), Pandectae z gr. πανδέκτης (pandéktēs) 'wszechobejmujący' od pan- 'wszech-' i déktēs 'otrzymujący; żebrak' od déchesthai 'otrzymywać' (Słownik wyrazów obcych : pandekty)
    2. Constitutio Tanta
    3. Kolańczyk, s. 86.
    4. Tanta paragraf 1. Według dokładniejszych wyliczeń 1625 ksiąg (Kolańczyk, s. 85).
    5. Po raz pierwszy zwrócono na nie uwagę w XVI wieku (francuski prawnik erudyta Jacques Cujas 1512 - 1590, zw. z łac. Cuiacius i inni). Kolańczyk s. 99; Wiesław Litewski, Rzymskie prawo prywatne s. 103.
    6. Tanta paragaf 8a (C. 1, 17, 2, 8a)
    7. Constitutio Omnem
    8. Tanta paragraf 22n.
    Maria Katarzyna Sójka-Zielińska (ur. 1931) – polska historyk prawa, zajmująca się zagadnieniami historii powszechnej państwa i prawa, profesor, wykładowca akademicki.Justynian I Wielki, Iustinianus (właśc. Flavius Petrus Sabbatius Iustinianus, ur. 11 maja 483 w Tauresium, Prowincja Iliria, zm. 13 listopada 565 w Konstantynopolu) – cesarz bizantyński od 1 sierpnia 527 do 13 listopada 565, święty Kościoła prawosławnego. Syn Wigilancji i tym samym siostrzeniec cesarza Justyna I.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Christian Matthias Theodor Mommsen (ur. 30 listopada 1817 w Garding, zm. 1 listopada 1903 w Charlottenburgu) – historyk, poeta oraz prawnik niemiecki, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za rok 1902.
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.
    Ius publice respondendi – uprawnienie, przywilej nadawany niektórym prawnikom rzymskim przez cesarza. Nadany pierwszy raz przez cesarza Augusta. To uprawnienie, w myśl zasady ex aequo et bono pozwalało prawnikom korygować surowe i niesprawiedliwe zasady prawa. Prawnicy udzielali w ten sposób opinii "pod autorytetem cesarza". Powstała w ten sposób kategoria jurystów o autorytecie uznanym oficjalnie przez cesarza. Ci juryści "autoryzowani" wpływali w sposób stanowczy na kierunek orzecznictwa, a ich zgodna opinia uzyskała znaczenie prawotwórcze.
    Trybonian (łac. Tribonianus) – prawnik rzymski, minister dworu i sprawiedliwości (magister officiorum et quaestor sacrii palatii) na dworze bizantyjskiego cesarza Justyniana Wielkiego. Specjalna komisja pod jego kierownictwem w ciągu siedmiu lat dokonała kodyfikacji prawa rzymskiego, tworząc trzy z czterech części wielkiej kodyfikacji, określonej później wspólnym mianem Corpus Iuris Civilis.
    Interpolacja – w paleografii, wstawienie do istniejącego tekstu fragmentów (słów lub zdań), które oryginalnie się w tym tekście nie znajdowały. Może ona powstać w wyniku błędu kopisty lub drukarza albo być wynikiem kontaminacji.
    Promulgacja – pot. ogłoszenie każdego aktu normatywnego. Sensu stricto jest to jedynie ogłoszenie ustawy zarządzone przez głowę państwa, czym w ramach swoich kompetencji potwierdza, że ustawę uchwalono zgodnie z przepisami konstytucji oraz poleca wszystkim adresatom jej stosowanie.
    Wielka Encyklopedia Rosyjska (ros. Большая российская энциклопедия, БРЭ) – jedna z największych encyklopedii uniwersalnych w języku rosyjskim, wydana w 36 tomach w latach 2004–2017. Wydana przez spółkę wydawniczą o tej samej nazwie, pod auspicjami Rosyjskiej Akademii Nauk, na mocy dekretu prezydenckiego Władimira Putina nr 1156 z 2002 roku

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.739 sek.