Deklaracja brukselska (1874)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Deklaracja brukselska (franc. Projet d'une Déclaration internationale concernant les lois et coutumes de la guerre) – deklaracja końcowa uchwalona 27 sierpnia 1874 na konferencji obradującej od 27 lipca w Brukseli, z udziałem delegacji 15 państw europejskich. Inicjatorem zwołania konferencji był car Aleksander II Romanow, a do twórców projektu należał Fiodor Martens.

Jeniec wojenny – zatrzymana osoba, zdefiniowana w artykule 4 i 5 Konwencji Genewskiej o traktowaniu jeńców wojennych przyjętej 12 sierpnia 1949 jako ta, która angażowała się w działania bojowe pod rozkazami swojego rządu i została zatrzymana przez siły zbrojne strony przeciwnej. Osoba taka nazywana jest kombatantem posiadającym immunitet wynikający z międzynarodowego prawa konfliktów zbrojnych.Konfiskata – przymusowe wywłaszczenie na rzecz państwa całości lub części majątku osoby fizycznej, bez prawa do odszkodowania.

Zawiera 56 artykułów. Stanowiła projekt regulacji praw wojny takich jak władza na terytorium okupowanym, zakres dopuszczalności zdobyczy wojennej (art. 7 okupant jest jedynie administratorem własności państwa okupowanego, art. 18 zakaz złupienia miasta zdobytego szturmem, wg art. 23 wszystkie rzeczy osobiste jeńca, z wyjątkiem broni, pozostają jego własnością, art. 38 zakaz konfiskat własności prywatnej, art. 39 zakaz rabunku) i rekwizycji (art. 40 – 42), definicja strony walczącej (art. 9 i 10), ochrona obiektów cywilnych (art. 8 i 17). Zawiera humanitarne postanowienia m.in. zakaz używania broni zatrutej (art. 13). Jej wzorem był m.in. kodeks Liebera (1863), trzykrotnie powołuje się na Konwencję genewską (1864). Choć nie została ratyfikowana, zapisane w niej zasady wykorzystano przy układaniu konwencji haskich w 1899 i 1907.

Aleksander II Nikołajewicz, ros. Александр II Николаевич (ur. 29 kwietnia 1818 w Moskwie, zm. 13 marca 1881 w Petersburgu) – cesarz Wszechrusi, król Polski i wielki książę Finlandii oraz wielki książę Litwy w latach 1855-1881, syn Mikołaja I (1825-1855) z dynastii Romanowów i Charlotty Hohenzollern (1798-1860), księżniczki pruskiej, która po przejściu na prawosławie przyjęła imię Aleksandra Fiodorowna.27 sierpnia jest 239. (w latach przestępnych 240.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 126 dni.

Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Deklaracja petersburska
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Tekst francuski
  • Tekst angielski
  • Project of an International Declaration Concerning the Laws and Customs of War
  • Fiodor F. Martens (1845-1909) - rosyjski prawnik i dyplomata. Wniósł duży wkład w rozwój nauki o prawie międzynarodowym. Na jego wniosek zamieszczono w IV konwencji haskiej z 1907 roku (dotyczącej sposobu prowadzenia wojny na lądzie) ogólną zasadę humanitaryzacji działań wojennych, tzw. klauzulę Martensa. Wydał zbiór traktatów w 15 tomach. Był profesorem uniwersytetu w Petersburgu.Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.




    Warto wiedzieć że... beta

    Kodeks Liebera (ang. The Lieber Code oficjalna nazwa Instructions for the government of armies of the united states in the field) - regulamin prowadzenia wojny zredagowany przez prawnika Francisa Liebera, profesora Columbia College (Nowy Jork), ogłoszony 24 kwietnia 1863 rozkazem Nr 100 Abrahama Lincolna jako naczelnego dowódcy armii Unii.
    Konwencje genewskie – szereg umów z zakresu prawa międzynarodowego i pomocy humanitarnej podpisanych w Genewie w Szwajcarii, będący częścią międzynarodowego prawa humanitarnego. Konwencje były rezultatem działalności i zabiegów politycznych Henriego Dunanta. Można spotkać się także z pojęciem "prawa genewskiego", czyli prawa opartego na tych konwencjach.
    Strona walcząca – podmiot prawa międzynarodowego, ma zdolność ius tractatuum (mimo że nie jest państwem, ani organizacją). Uznanie za stronę walczącą wymaga łącznego spełnienia następujących wymogów: należy sprawować władzę nad określonym terytorium, należy posiadać władzę, będącą w stanie utrzymywać stosunki dyplomatyczne, należy przestrzegać konwencji i praw wojennych.
    Zdobycz wojenna (łup wojenny, trofea) – dobra materialne i ruchome uzyskane w okresie wojennym, zwykle przez personel wojskowy na terytoriach podbitych lub okupowanych, w sposób łamiący prawo okresu pokojowego.
    Cywil (łac. civilis, obywatelski) – potoczne określenie osoby niebędącej w czynnej służbie różnych uzbrojonych formacji mundurowych.
    Broń chemiczna – jeden z rodzajów broni, w którym podstawowym czynnikiem rażącym jest związek chemiczny o toksycznych właściwościach. Często termin ten jest utożsamiany z gazami bojowymi, gdyż większość - choć nie wszystkie - rodzaje broni chemicznej, są oparte na związkach, które w temperaturze pokojowej są gazami, lub cieczami o dużych prężnościach par (są wówczas stosowane w postaci aerozolu). Termin "broń chemiczna" ma jednak szersze znaczenie i oprócz samego czynnika rażącego obejmuje też urządzenia i techniki do jego przenoszenia i aplikowania na polu bitwy.
    Broń wojskowa – broń wchodząca do etatowego wyposażenia pojedynczego żołnierza, pododdziałów oraz związków taktycznych i operacyjnych regularnych sił zbrojnych.

    Reklama