• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Deira



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Mercja – jedno z siedmiu państw heptarchii anglosaskiej. Od połowy VIII wieku do początków IX wieku było państwem-hegemonem heptarchii. Sąsiadowało z pięcioma państwami heptarchii: od południa z Wessex i Sussex, od wschodu od Essex i East Anglią, od północy z Nortumbrią. Od zachodu przylegało do Walii, a od północy dotykało też Strathclyde.Etelfryd, Ethelfrith, Aethelfrith, Aedilfrid, Æðelfrið, Æþelfrið, Æþelferð, Æþelferþ, Æðelferð, Æðelferþ (zm. 616) - władca średniowiecznego anglosaskiego królestwa Bernicji w latach 593-616. W 604 roku opanował sąsiednią Deirę i doprowadził oba kraje do unii pod swoimi rządami . W późniejszych czasach stworzyły one zalążek Nortumbrii.
    Terytorium[ | edytuj kod]

    Terytorium Deiry rozciągało się od estuarium Humber do rzeki Tees oraz od wybrzeża Morza Północnego do zachodnich krańców Doliny York (Vale of York). Tereny te leżą na obszarze dzisiejszego hrabstwa East Riding of Yorkshire.

    Historia[ | edytuj kod]

    Pierwsza pisemna wzmianka o królestwie Deiry zachowała się w Historii Brittonum i dotyczy Saemila, przodka Elli, który "był pierwszym, który oderwał Deirę od Bernicji", co zdaniem historyków oznaczać może, że wyrwał Deirę spod władzy Brytów. Jest to właściwie jedyna wzmianka o dynastii Deiry przed VII wiekiem.

    Enfleda z Deiry, Enfleda królowa, język staroangielski Eanflæd, również Enflaeda (ur. 19 kwietnia 626 w Deirze, zm. 11 grudnia 704 w Whitby) – ksieni, święta Kościoła katolickiego.Raedwald (zm. ok. 627) – władający w VII wieku król Anglii Wschodniej, anglosaskiego państwa, którego ziemie zajmują teren dzisiejszych angielskich hrabstw Norfolk i Suffolk. Syn Tytili i członek dynastii Wuffingów. Władał od ok. 593 lub 600 roku, aż do śmierci. Od około 616 roku był najpotężniejszym władcą angielskim na południe od rzeki Humber – w rezultacie akcji militarnej udało mu się posadzić na tronie Nortumbrii przychylnego sobie władcę. Według Bedy był czwartym władcą utrzymującym imperium nad południowymi królestwami anglosaskimi. "Kronika anglosaska" określa go mianem bretwalda (st. ang. "władca Brytanii" lub "szeroki władca").

    Pierwszym znanym z imienia władcą Deiry był Ella, o którym Beda Czcigodny pisze w Chronica Majora, że rządził w momencie przybycia misji św. Augustyna, tzn. w 597 roku. Jego następcą został Etelryk. W 604 roku na Deirę najechał Etelfryd z Bernicji, zabił Etelryka, skazał na wygnianie syna Elli, Edwina, i poślubił jego siostrę, Achę. Edwin udał się do Raedwalda, króla Wschodnich Anglów, który przekonał go do przyjęcia chrześcijaństwa i pomógł w powrocie na tron Deiry, pokonując Etelfryda w bitwie nad rzeką Idle. Edwin został również władcą Bernicji. Jego panowanie było pełne sukcesów. Zakończyło się w bitwie pod Hatfield Chase, gdzie Edwin został pokonany przez wojska Mercji i Gwyneddu.

    Heptarchia anglosaska – nieformalna koalicja siedmiu germańskich państw na podbitych w okresie średniowiecza terenach Brytanii.Nortumbria, ang. Northumbria, staroang. Norþanhymbra, Norþhymbre — średniowieczne królestwo anglosaskie, położone na terenie obecnej północnej Anglii i południowo-wschodniej Szkocji. Powstało po zjednoczeniu dwóch królestw: Bernicji i Deiry, do których następnie dołączono drobniejsze państwa celtyckie. W połowie VI wieku Nortumbria została schrystianizowana. W VII wieku stanowiła główne królestwo heptarchii anglosaskiej. Od VIII wieku nękana była stałymi najazdami wikingów, którzy w końcu zdołali ją podbić. W 867 roku została podzielona: dawna Deira weszła w skład obszaru pod jurysdykcją duńską, zwanego Danelagh, natomiast reszta kraju zachowała względną autonomię najpierw jako królestwo, a później jako hrabstwo Northumberland. W X wieku włączono ją w skład Anglii.

    Wraz ze śmiercią Edwina zakończyła się również unia Bernicji z Deirą. Na tronie Deiry zasiadł kuzyn Edwina, Osric. Po jego śmierci w bitwie z Cadwallonem z Gwyneddu trony Bernicji i Deiry znów znalazły się w rękach jednego władcy - syna Etelfryda, Oswalda. Oswald zginął w walce z Pendą z Mercji, a jego brat i następca, Oswiu miał problem z utrzymaniem władzy nad Deirą, która ostatecznie wróciła w ręce potomka Elli, Oswine. Oswiu cały czas próbował odzyskać władzę w Deirze i, kiedy nie udało mu się to w legalny sposób, zlecił zabójstwo Oswine. Mimo tego nie udało mu się przejąć rządów; nie pomógł nawet ślub z Eanfled, córką Edwina. Włądcą Deiry został (jako władca zależny) jego bratanek, Etelwald. Po bitwie nad rzeką Winwaed, w której Etelwold stanął po stronie Pendy. Na krótko Oswiu został znów władcą Deiry. Nie był jednak tam popularny i zdecydował się ustanowić królestwo zależne od siebie pod wodzą swego syna Aldfritha. Aldfrith miał jednak skłonności separatystyczne, co widać było zwłaszcza w kwestii religijnej (Alfrit zdecydował o odejściu od liturgii iroszkockiej na rzecz łacińskiej wcześniej, niż uczynił to jego ojciec na synodzie w Whitby). Oswiu odsunął Aldfritha od władzy.

    Derwent (ang. River Derwent) – rzeka w północno-wschodniej Anglii, w hrabstwie North Yorkshire, w dolnym biegu wytyczająca granicę z hrabstwem East Riding of Yorkshire. Długość rzeki wynosi 116 km, a powierzchnia dorzecza – 2057 km². Beda, zwany Czcigodnym lub Wspaniałym, łac. Venerabilis, sang. Bǣda lub Bēda (ur. 672 w Wearmouth k. Sunderlandu w Anglii lub 673, zm. 25 maja 735 w Jarrow) – anglosaski mnich i benedyktyn, prezbiter, związany z klasztorami w Wearmouth oraz Jarrow w Nortumbrii (obecnie klasztor Wearmouth-Jarrow ), wszechstronny uczony.

    Po śmierci Oswiu władzę nad Nortumbrią przejął jego syn Egfryt. Zdecydował się on na ponowne oddzielenie Deiry jako królestwa zależnego, i osadził na jej tronie swego młodszego brata, Elfwine, chcąc go prawdopodobnie przygotować na swego następcę (Egfryt był bezdzietny). Kiedy Elfwine zginął w bitwie z Mercjanami nad rzeką Trent, ponownie oba królestwa zostały zjednoczone pod rządami Egfryda.

    Edwin (ur. ok. 584, zm. 12 października 632 lub 633) – król Nortumbrii od 616, męczennik chrześcijański i święty Kościoła katolickiego i anglikańskiego.Święty Oswald (ur. ok. 604 w Deirze, zm. 5 sierpnia 642 pod Maserfield) - król Northumbrii (634–641), święty Kościoła katolickiego.

    Rok 679 uważany jest za prawdziwy początek zjednoczonej Nortumbrii, gdyż nigdy już Bernicja i Deira nie miały osobnych władców.

    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Język staroangielski (stang. Ænglisc sprǣc) lub język anglosaski (Ængle-Seaxisce sprǣc) – wczesna forma języka angielskiego, którą posługiwano się na terenie dzisiejszej Anglii i południowej Szkocji między V a XII wiekiem. Był to język zachodniogermański, zbliżony do starofryzyjskiego i starosaksońskiego. Uległ również wpływowi języka staronordyjskiego, należącego do powiązanej grupy północnogermańskiej.
    North Yorkshire – hrabstwo ceremonialne i niemetropolitalne w północno-wschodniej Anglii, w regionie Yorkshire and the Humber, położone nad Morzem Północnym. Hrabstwo zajmuje północną i środkową część historycznego hrabstwa Yorkshire.
    Brytowie (łac. Brittones, bryt. Pritani lub Priteni) – lud celtycki zamieszkujący Brytanię przed najazdem Anglów i Sasów.
    Bitwa nad rzeką Trent – bitwa stoczona w bliżej niesprecyzowanym miejscu nad rzeką Trent w Królestwie Lindsey w roku 679. Bitwa ta była starciem między wojskami Nortumbrii pod wodzą Egfryta oraz armią Mercji prowadzoną przez Ethelreda. Zwyciężyli Mercjanie, co zakończyło dominację Nortumbrii nad tym obszarem. Królestwo Lindsey pozostawało pod dominacją Mercji do najazdu wikingów w IX wieku.
    Kościół iroszkocki, Kościół iryjski – specyficzna, odrębna od Kościoła rzymskokatolickiego forma organizacji kościelnej we wczesnym średniowieczu na obszarze Irlandii, później także Szkocji i Northumbrii.
    Bitwa nad rzeką Idle – bitwa stoczona w bliżej nieokreślonym miejscu nad rzeką Idle w środkowej Anglii (wówczas Nortumbria) w roku 616. Bitwa ta była starciem między wojskami Nortumbrii pod wodzą Etelfryda oraz armią Anglów Wschodnich prowadzoną przez Raedwalda.
    Estuarium (z łaciny aestuarium ‘droga morska’) – poszerzone, lejkowate ujście rzeki, powstałe w wyniku działania pływów morskich.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.018 sek.