De Stijl

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

De Stijl (nider. styl) – ugrupowanie artystyczne założone w 1917 roku w Lejdzie przez Theo van Doesburga (1883–1931) i Pieta Mondriana (1872–1944), skupiające artystów abstrakcyjnych reprezentujących neoplastycyzm – nowy kierunek w sztuce, stworzony w latach 20. XX w. przez Mondriana, charakteryzujący się użyciem linii pionowych i poziomych, które nachodząc na siebie, dzieliły płaszczyzny na kwadraty i prostokąty, oraz stosowaniem trzech barw podstawowych (żółtej, niebieskiej i czerwonej) i trzech tzw. nie-kolorów (czerni, bieli i szarości).

Museum of Modern Art (MoMA) – muzeum sztuki nowoczesnej mieszczące się na Manhattanie w Nowym Jorku (na 53rd Street, pomiędzy Fifth Avenue a Sixth Avenue). Ekspozycje prac ze zbiorów Muzeum oraz wystawy czasowe (indywidualne i tematyczne) prezentujące malarstwo, rysunek, grafikę, rzeźbę, fotografię, film, video, instalacje, nowe media.Styl międzynarodowy – prąd architektury modernistycznej, z którym często jest ona utożsamiana, rozwijający się od około 1922 w Europie, a później na całym świecie.

Nazwa grupy pochodzi od czasopisma De Stijl wydawanego w latach 1917–1931 przez Theo van Doesburga (1883–1931). Grupa rozpadła się po śmierci van Doesburga w 1931 roku.

Historia[ | edytuj kod]

Grupa powstała w 1917 roku w Lejdzie a jej założycielami byli Piet Mondrian (1872–1944) i Theo van Doesburg (1883–1931), który w latach 1917–1931 wydawał czasopismo De Stijl. Grupa skupiała się wokół czasopisma, w którym jej członkowie publikowali, i którego tytuł De Stijl stał się formalną nazwą grupy.

Hoek van Holland – miejscowość w gminie Rotterdam, położona nad Morzem Północnym przy wyjściu z kanału Nieuwe Waterweg prowadzącego do Portu w Rotterdamie.Barwa szara - barwa uzyskana przez połączenie barw dopełniających. Niekiedy błędnie nazywana szarość. Taki kolor można uzyskać poprzez zmieszanie bieli i czerni. W psychologii szarość symbolizuje smutek, uczucie pustki, nudę i depresję. Dla niektórych szarość to brak koloru.

Na łamach De Stijl Mondrian opublikował w 1917 roku serię artykułów, w których wyłożył swoje poglądy na sztukę, definiując neoplastycyzm (nider. De Nieuwe Beelding – pol. „tworzenie nowego obrazu”). W 1920 roku wydał broszurę Le Néo-plasticisme.

Mondrian zafascynowany był mistycznymi ideami teozofa M.H.J. Schoenmaekersa (1875–1944), którego później uważał za szarlatana. Jednocześnie był pod wpływem kubizmu, z którym zetknął się podczas pobytu w Paryżu przed 1914 rokiem. Według Mondriana sztuka powinna być odnaturalizowana, czysto abstrakcyjna, pozbawiona relacji z rzeczywistością.

Teozofia – światopogląd religijno-filozoficzny o charakterze panteistycznym głoszony przez Towarzystwo Teozoficzne założone w 1875 roku przez Helenę Bławatską w Nowym Jorku, później kontynuowany przez jej uczennicę Alice Bailey i jej męża Fostera Baileya, którzy założyli Lucifer Publishing Company w 1920 roku, przemianowany po kilku latach na Lucis Trust. Mottem teozofii jest "Nie ma religii wyższej niż prawda". Według Bławatskiej, teozofia nie jest religią lecz systemem myślowym możliwym do pogodzenia z niektórymi zorganizowanymi wyznaniami takimi jak buddyzm czy hinduizm.Barbara Brukalska, właściwie Barbara Brukalska-Sokołowska, urodzona 4 grudnia 1899, zmarła 6 marca 1980 roku, polski architekt, żona Stanisława Brukalskiego.

Mondrian stworzył kierunek naznaczony pozytywną mistyką. Tajemne działanie świata polegało na zasadzie przeciwieństw: siły aktywnej – siły biernej, pionów – poziomów. Tak też w neoplastycyzmie wyróżnia się dwie podstawowe linie – pionową i poziomą – oraz trzy kolory zasadnicze: żółty, niebieski i czerwony oraz trzy nie-kolory: biel, czerń i szarość (mieszaninę bieli i czerni). Linia pionowa oznaczała dynamikę, czyli męskość, a pozioma stateczność – kobiecość.

Barwa czarna – w języku potocznym jest to najciemniejsza z barw, choć można też uznać, że nie jest to barwa / kolor, lecz ich zupełny brak. W teorii oznacza całkowity brak światła widzialnego odbijanego przez ciało przy oświetleniu dowolnym światłem widzialnym. W praktyce miejsce tak ciemne, że poprzez kontrast z resztą otoczenia nie możemy określić jego barwy z powodu niedoboru światła z tego kierunku.Jacobus Johannes Pieter Oud (także J. J. P. Oud, ur. 9 lutego 1890 w Purmerend, zm. 5 kwietnia 1963 w Wassenaar) - holenderski architekt modernistyczny.

W twórczości osób związanych z tym nurtem uwidaczniają się charakterystyczne cechy stylu – prostokątność i stosowanie czystych kolorów (czerwonego, niebieskiego, żółtego, czarnego, białego, szarego), brak dekoracji, wiara w abstrakcję i postawa odrzucająca naturę na rzecz dzieł rąk ludzkich.

Od roku 1929 głównym ośrodkiem działalności grupy był Paryż. Grupa rozpadła się po śmierci van Doesburga w 1931 roku.

Dom Rietvelda w Utrechcie (ndr. Rietveld Schröderhuis) – modernistyczna (konstruktywistyczna) willa w Utrechcie, zaprojektowana przez holenderskiego architekta Gerrita Rietvelda. Jedno ze sztandarowych dzieł grupy De Stijl.Bart van der Leck (ur. 26 listopada 1876 w Utrechcie, zm. 14 listopada 1958 w Blaricum) – holenderski malarz, projektant i ceramik, członek grupy artystycznej De Stijl.

Członkowie De Stijl[ | edytuj kod]

Członkami grupy byli:

  • Piet Mondrian (1872–1944) – malarz
  • Theo van Doesburg (1883–1931) – malarz
  • Jacobus Johannes Pieter Oud (1890–1963) – architekt
  • Gerrit Rietveld (1888–1964) – architekt
  • Vilmos Huszár (1884–1960) – malarz
  • Antony Kok (1882–1969) – poeta
  • Bart van der Leck (1876–1958) – malarz, projektant
  • Robert van ’t Hoff (1887–1979) – architekt, projektant mebli
  • Georges Vantongerloo (1886–1965) – rzeźbiarz, malarz
  • Jan Wils (1891–1972) – architekt
  • Później do ugrupowania dołączyli:

    Aksonometria (gr. akson + metreo) – rodzaj rzutu równoległego, odwzorowanie przestrzeni na płaszczyznę z wykorzystaniem prostokątnego układu osi. Cechą odróżniającą aksonometrię od innych rodzajów rzutu równoległego jest dążenie do zachowania prawdziwych wymiarów rzutowanych obiektów przynajmniej w jednym, wybranym kierunku. Niektóre rodzaje aksonometrii pozwalają również zachować wielkości kątów, równoległych do obranej płaszczyzny.Kubizm – kierunek w sztukach plastycznych, głównie malarstwie i rzeźbie, który rozwinął się we Francji na początku XX wieku, poszukujący nowych zasad budowy przestrzennej dzieła przez odrzucenie reguł perspektywy i geometryczne uproszczenie elementów kompozycji.
  • Gino Severini (1883–1966) – malarz
  • Hans Arp (1887–1966) – malarz, grafik, poeta
  • Constantin Brâncuși (1876–1957) – rzeźbiarz
  • Cornelis van Eesteren (1897–1988) – architekt
  • František Kupka (1871–1957) – malarz
  • El Lissitzky (1890–1941) – malarz, grafik, architekt
  • Man Ray (1890–1976) – fotografik, reżyser
  • Jan Wils (ur. 22 lutego 1891 w Alkmaar, zm. 11 lutego 1972 w Voorburgu) – holenderski architekt, konstruktor stadionu olimpijskiego w Amsterdamie i złoty medalista Olimpijskiego Konkursu Sztuki i Literatury 1928. El Lissitzky (ros. Эль Лисицкий, ur. 10 listopada/23 listopada 1890 w Poczynoku, zm. 30 grudnia 1941 w Moskwie) – rosyjski malarz, grafik, architekt, typograf i fotografik.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Barwa biała – najjaśniejsza z barw. Jest to zrównoważona mieszanina barw prostych, która jest odbierana przez człowieka jako najjaśniejsza w otoczeniu odmiana szarości.
    Encyklopedia Britannica (ang. Encyclopædia Britannica) – najstarsza wydawana do chwili obecnej i najbardziej prestiżowa encyklopedia angielskojęzyczna. Artykuły w niej zamieszczane uważane są powszechnie przez czytelników za obiektywne i wiarygodne.
    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Vilmos Huszár (ur. 5 stycznia 1884 w Budapeszcie, zm. 8 września 1960 w Hierden) - węgierski malarz i projektant, należał do De Stijl .
    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
    Barwa niebieska – jedna z addytywnych barw podstawowych, na kole barw dopełnia barwę żółtą. Zakres światła niebieskiego ma długość fali od ok. 420 do ok. 490 nm.
    Gerrit Thomas Rietveld (ur. 24 czerwca 1888 w Utrechcie, zm. 26 czerwca 1964 tamże) – holenderski architekt, projektant i twórca mebli.

    Reklama