Dardanos

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Dardanos (gr. Δάρδανος Dárdanos, łac. Dardanus) – w mitologii greckiej i rzymskiej król Dardanii, protoplasta Trojan.

Frygia (łac. Phrygia) – starożytna kraina w zachodniej części Azji Mniejszej, położona między Bitynią, Myzją, Lidią, Karią, Lycją, Pamfilią, Lykaonią i Galacją. Była znana z kwitnącego rolnictwa i chowu bydła, kopalni złota i kamieniołomów marmuru. Zamieszkiwali ją spokrewnieni z Trakami indoeuropejscy Frygowie, którzy przybyli na te ziemie około 1000 r. p.n.e. Stolicą Frygii było Gordion. Aż do najazdu Kimerów (około 700 p.n.e.) Frygia była niezależnym królestwem. Rozkwit sztuki frygijskiej przypadł właśnie na ten okres: IX i VIII w. p.n.e.. Niektóre greckie mity są pochodzenia frygijskiego. Jako bóstwa krajowe czczono Manesa, Cybele (Kybele) i Attisa.Teukros (gr. Τεῦκρος Teúkros, łac. Teucrus, Teucer) − w mitologii greckiej król plemienia Teukrów. Córki Teukrosa, Neso i Batieja poślubiły Dardanosa. Praprawnukiem Teukrosa był Ilos, założyciel i król Troi.

Uchodził za syna Zeusa i Elektry oraz za brata Jazjona. Według rzymskiej wersji mitu był natomiast synem etruskiego władcy Korytosa (Korytusa).

Mieszkał na Samotrace (lub w Arkadii), skąd po śmierci swego brata wywędrował do Frygii. Tam poślubił córkę króla Teukrosa, Batieję (Arisbe), a także otrzymał od niego część królestwa, gdzie założył miasto nazwane jego imieniem. Ze związku z Batieją miał synów Erichtoniosa i Ilosa oraz, według niektórych wersji mitu, trzeciego syna, Zakyntosa i córkę Idaję.

Nationalencyklopedin – największa, szwedzka encyklopedia współczesna. Jej stworzenie było możliwe dzięki kredytowi w wysokości 17 mln koron, którego udzielił rząd szwedzki w 1980 roku i który został spłacony w 1990. Drukowana wersja składa się z 20 tomów i zawiera 172 tys. haseł. Wersja internetowa zawiera 260 tys. haseł (stan z czerwca 2005). Inicjatorem projektu był rząd szwedzki, który rozpoczął negocjacje z różnymi wydawcami. Negocjacje zakończyły się w 1985, kiedy na wydawcę został wybrany Bra Böcker z Höganäs. Encyklopedia miała uwzględniać kwestie genderowe i związane z ochroną środowiska. Pierwszy tom ukazał się w 1989 roku, ostatni w 1996. Dodatkowo w roku 2000 ukazały się trzy dodatkowe tomy. Encyklopedię zamówiło 54 tys. osób. W 1997 roku ukazało się wydanie elektroniczne na CD, a w 2000 pojawiło się wydanie internetowe, które jest uzupełniane na bieżąco.Zakład Narodowy im. Ossolińskich (ZNiO, Ossolineum) – zasłużony dla polskiej nauki i kultury Instytut (do 1939 r. – łączył w sobie Bibliotekę, Wydawnictwo i Muzeum Książąt Lubomirskich), ufundowany dla Narodu Polskiego w 1817 roku przez Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, otwarty w 1827 roku we Lwowie.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2008, s. 68. ISBN 83-04-04673-3.
  2. Vojtech Zamarovský: Bohovia a hrdinovia antických bájí. Bratislava: Perfekt a.s., 1998, s. 96. ISBN 80-8046-098-1. (słow.); polskie wydanie: Bogowie i herosi mitologii greckiej i rzymskiej (Encyklopedia mitologii antycznej, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej).
  3. Pierre Grimal, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej, Jerzy Łanowski (red.), Maria Bronarska (tłum.), Wrocław [etc.]: Zakład Narodowy im. Ossolińskich. Wydawnictwo, 2008, s. 190, ISBN 978-83-04-04673-3, OCLC 297685612.
  4. Joël Schmidt: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Katowice: Książnica, 1996, s. 70. ISBN 83-7132-266-6.
  5. Mała encyklopedia kultury antycznej. Warszawa: Wydawnictwo PWN, 1983, s. 176. ISBN 83-01-03529-3.
  6. Andrzej M. Kempiński: Encyklopedia mitologii ludów indoeuropejskich. Warszawa: Iskry, 2001, s. 100. ISBN 83-207-1629-2.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  1. Dardanos (ang.). mythindex.com. [dostęp 2011-05-04].
  2. Władysław Kopaliński: Słownik mitów i tradycji kultury. Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2003, s. 215. ISBN 83-7399-022-4.
  3. Carlos Parada: Dardanos1 (ang.). maicar.com. [dostęp 2011-05-04].
  4. William Smith: A Dictionary of Greek and Roman biography and mythology: Dardanus (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-11].
  5. Harry Thurston Peck: Harpers Dictionary of Classical Antiquities, 1898: Dardanus (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-11].
Andrzej Maria Kempiński (ur. 1946 w Poznaniu) – filolog polski i historyk starożytności, uczestnik wydarzeń w 1968 w Poznaniu (represjonowany), w 1973 uzyskał tytuł magistra filologii polskiej, w 1992 doktora nauk humanistycznych w zakresie historii na podstawie rozprawy Pochodzenie Frygów i zagadnienie ich obecności w południowej części Półwyspu Bałkańskiego (promotor prof. Włodzimierz Pająkowski), w 2005 habilitował się z nauk humanistycznych w zakresie historii starożytnej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. W latach 1973–1992 był nauczycielem języka polskiego w Szkole Podstawowej nr 18 w Poznaniu (jego uczniami byli m.in. Dariusz Matelski i Mariusz Sabiniewicz), od 1992 jest wykładowcą Akademii Muzycznej w Poznaniu (od 2005 profesor nadzwyczajny, prorektor).Etruria (gr. Τυρρηνία Tyrrhenia, łac. Etruria lub Tuscia, od czego pochodzi wł. Toscana) to kraina historyczna w starożytnej Italii, znajdująca się w środkowej części Półwyspu Apenińskiego nad Morzem Tyrreńskim, pokrywająca się ze współczesną Toskanią i północnym Lacjum. Kraina ta otoczona jest na północy i północnym wschodzie łańcuchem Apeninów, na południu i wschodzie Tybrem. Główna rzeka Arnus (Arno). Kraj na ogół górzysty, na południu zaś ślady pochodzenia wulkanicznego. Liczne jeziora: Trazymeńskie, Sabatyńskie i in. wypełniają wygasłe i zapadłe kratery. Wybrzeże morskie posiadało w starożytności gęste zaludnienie i uprawne grunta. Apeniny zapewniały budulec na mieszkania i okręty. Wyspa Ilva, dzisiejsza Elba, dostarczała żelaza; w Etrurii znajdowano również miedź i ołów. W wielu miejscach pozostały potężne ruiny murów, świadczące o rozległości ówczesnych miast. Od około 1000 p.n.e. Etruria była zamieszkana przez Etrusków. Od III w. p.n.e. pod panowaniem Rzymian.




Warto wiedzieć że... beta

Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
Pierre Grimal (ur. 21 października 1912 w Paryżu, zm. 11 listopada 1996 w Paryżu) – francuski historyk specjalizujący się z historii starożytnego Rzymu.
Samotraka, Samotraki, (gr. Σαμοθράκη) – wyspa grecka na Morzu Trackim (północna część Morza Egejskiego); górzysta o powierzchni 178 km² – najwyższym szczytem jest Fengari (1611 m n.p.m.). Liczba mieszkańców – ok. 2800. Z tej wyspy pochodzi słynna rzeźba Nike.
Zeus (także Dzeus, stgr. Ζεύς Zeús, nowogr. Δίας Días, łac. Iupiter, Iuppiter) – w mitologii greckiej najwyższy z bogów. Syn Kronosa i Rei. Był szóstym dzieckiem Rei i Kronosa. Brat Hestii, Demeter, Hery (również jej mąż), Posejdona i Hadesa. Władca błyskawic. Uosobienie najwyższej zasady rządzącej Wszechświatem. Władca wszystkich bogów i ludzi. Jego atrybutami były złote pioruny, orzeł i tarcza zwana egidą. Wychowały go nimfy górskie i koza Amaltea.
Store Norske leksikon (Wielka encyklopedia norweska) - norweska encyklopedia w języku bokmål. Powstała po fuzji dwóch dużych, tworzących encyklopedie i słowniki wydawnictw norweskich Aschehoug i Gyldendal w 1978 roku, które utworzyły wydawnictwo Kunnskapsforlaget. Były cztery wydania papierowe: pierwsza w latach 1978-1981 w 12 tomach, druga w latach 1986-1989 w 15 tomach, trzecia w latach 1995-1999 w 16 tomach i czwarta w latach 2005-2007 w 16 tomach. Ostatnie wydanie zawierało 150 tys. haseł i 16 tys. ilustracji i zostało opublikowana przy wsparciu finansowym stowarzyszenia Fritt Ord. W 2010 roku ogłoszono, że nie będzie już wydań papierowych encyklopedii. Encyklopedia dostępna jest on-line od 2000 roku, a od 2009 roku może być edytowane przez użytkowników. Kunnskapsforlaget korzysta jednak z pomocy ekspertów przy sprawdzaniu treści zamieszczonych przez czytelników.
Władysław Kopaliński, właściwie Władysław Jan Stefczyk, przed II wojną światową Jan Sterling (ur. 14 listopada 1907 w Warszawie, zm. 5 października 2007 w Warszawie) – polski leksykograf, tłumacz, wydawca.
Jazjon (także Jasjon, gr. Ἰασίων Iasíōn, Ιάσιος Iásios, łac. Iasion, Iasius) – w mitologii greckiej syn Zeusa i Elektry, brat Dardanosa. Ponoć zapoczątkował misteria Wielkich Bogów na Samotrace.

Reklama