• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Cynodonty

    Przeczytaj także...
    Jura wczesna (ang. Early Jurassic) – najstarsza epoka jury (era mezozoiczna), trwająca około 24 milionów lat (od 199,6 ± 0,6 do 175,6 ± 2,0 mln lat temu). Wczesna jura dzieli się na cztery wieki: hettang, synemur, pliensbach i toark.Synapsydy, dawniej określane jako "gady ssakokształtne" (Synapsida, z gr. syn – razem + apsis – łuk) – grupa owodniowców powstałych w pensylwanie (ok. 318 - 299 mln lat temu) pod koniec karbonu; dominująca grupa kręgowców lądowych w permie i na początku triasu. Pierwotnie uważano, że wywodziły się z anapsydów, obecnie jednak przyjmuje się, że obie grupy wyewoluowały niezależnie z najprymitywniejszych owodniowców. Ich cechą charakterystyczną było występowanie w czaszce jednego, dolnego otworu skroniowego za każdym okiem (czaszka synapsydalna), gdzie były uczepione mięśnie szczęk.
    Terapsydy, gady ssakokształtne (Therapsida) – rząd synapsydów, który pojawił się we wczesnym permie i stał się dominującą grupą kręgowców lądowych w połowie tego okresu. Zgodnie z zasadami kladystyki do terapsydów, aby były taksonem monofiletycznym należy również zaliczyć wywodzącą się z cynodontów gromadę ssaków.

    Cynodonty (Cynodontia) – grupa synapsydów z rzędu terapsydów, z których prawdopodobnie wywodzą się ssaki; jeśli cynodonty uznaje się za grupę monofiletyczną, należy do nich zaliczyć także klad Mammaliaformes, obejmujący m.in. ssaki. Cynodonty pojawiły się w końcowym permie. Większość cynodontów nienależących do Mammaliaformes wymarła w końcu triasu. Iktidozaury żyły jeszcze we wczesnej jurze, a cynodonty z rodziny Tritylodontidae przetrwały do wczesnej kredy. Cynodonty nienależące do ssaków występowały na całym świecie z wyjątkiem Australii.

    Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – państwo położone na półkuli południowej, obejmujące najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Jedyny kraj, który obejmuje cały kontynent. Siłą rzeczy nie posiada granic lądowych z żadnym państwem.Takson monofiletyczny – takson, który obejmuje wszystkich potomków wspólnego przodka, znanego lub hipotetycznego. Przykładami są ssaki lub gąbki.

    Cechy[ | edytuj kod]

  • wielkości psa,
  • sierść,
  • silnie zróżnicowane uzębienie, typowe dla zwierząt roślinożernych i drapieżnych,
  • wysoka i długa czaszka,
  • przypuszczalnie stałocieplne,
  • wtórne podniebienie kostne,
  • nogi częściowo wsunięte pod tułów.
  • Przedstawiciele[ | edytuj kod]

  • Cynognathus – w permie, długość 1,5 m
  • Procynosuchus – w permie, długość 0,6 m
  • Thrinaxodon – w triasie, długość 0,5 m
  • Oligokyphus – w triasie i jurze, długość 0,5 m
  • Rodziny i rodzaje[ | edytuj kod]

    Cynodontia

    Procynozuch (Procynosuchus) – cynodont z rodziny procynozuchów (Procynosuchidae); jego nazwa znaczy "wczesny pies krokodylowy".Trinaksodon − wymarły gad z grupy cynodontów, zamieszkujący południowe lasy około 240 mln lat temu. Był mięsożerny, polował na małe kręgowce, owady i inne bezkręgowce. Posiadał cechy gadów i ssaków (najprawdopodobniej okryty był sierścią i posiadał przeponę. Był prawdopodobnie stałocieplny ponieważ znaleziono jego pozostałosci zwinięte w kłębek - zwierzęta zmiennocieplne nie zwijają się w kłębek.
  • Cynognathidae
  • Cynognat
  • Trinaksodon
  • Tritylodontidae
  • Oligokifus
  • Procynosuchidae
  • Procynozuch

  • Galeria[ | edytuj kod]

  • Exaeretodon

  • Tritylodon

  • Diademodon sp.

    Ssaki (Mammalia) – zwierzęta należące do kręgowców, charakteryzujące się głównie występowaniem gruczołów mlekowych u samic, zazwyczaj obecnością owłosienia (włosy lub futro; silnie zredukowane u gatunków wodnych, jak hipopotamy, u waleni całkowicie zanikają przed porodem lub w trakcie) oraz stałocieplnością (potocznie "ciepłokrwistość"). Większość ssaków utrzymuje temperaturę w granicach 36-39 °C. Stałocieplność umożliwia aktywny tryb życia w różnych środowiskach – od mroźnych obszarów podbiegunowych do gorących tropików. Futro i tłuszcz pomagają uchronić się przed zimnem, a wydzielanie potu i szybki oddech pomagają pozbyć się nadmiernego ciepła.Jura – drugi okres ery mezozoicznej. Trwała od 201 do 145 milionów lat temu. Nazwa pochodzi od gór Jura leżących we Francji i Szwajcarii. Wprowadził ją Alexander von Humboldt w 1823 r.
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Hiroshige Matsuoka, Nao Kusuhashi, Ian J. Corfe. A new Early Cretaceous tritylodontid (Synapsida, Cynodontia, Mammaliamorpha) from the Kuwajima Formation (Tetori Group) of central Japan. „Journal of Vertebrate Paleontology”, s. e1112289, 2016. DOI: 10.1080/02724634.2016.1112289 (ang.). 
    Zwierzę stałocieplne (ciepłokrwiste, endotermiczne, homotermiczne, homojotermiczne, homeotermiczne; od gr. homos – taki sam, równy lub homoios – podobny) – zwierzę, którego temperatura (zwana też ciepłotą ciała) jest względnie stała i w znacznym stopniu niezależna od temperatury otoczenia, a jej dobowe wahania nie są większe od kilku stopni. Zwierzęta te zwykle utrzymują wysoką temperaturę ciała (zwykle 36–40 °C) i wykazują aktywność zarówno przy niskich, jak i wysokich temperaturach otoczenia.Podniebienie (łac. palatum) - górna część jamy gębowej kręgowców. Stanowi ścianę między jamą gębową i nosową. U płazów, ptaków i większości gadów podniebienie jest wieloczęściowe, ażurowe, pokryte błoną śluzową. Krokodyle i ssaki mają nie tylko kostne podniebienie pierwotne, ale również podniebienie wtórne. Podniebienie ssaków składa się z twardej części przedniej, złożonej z kości miedzyszczękowych i podniebiennych, oraz części miękkiej, zbudowanej z mięśni pokrytych śluzówką.




    Warto wiedzieć że... beta

    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    Klad (z gr. ο κλάδος – gałąź) – w kladystyce, grupa organizmów mających wspólnego przodka, obejmująca wszystkie wywodzące się z niego grupy potomne (linie rozwojowe). W ujęciu ścisłym klady rozdzielają się dychotomicznie, tworząc dychotomiczne drzewo pokrewieństw. Diagramy przedstawiające drzewa pokrewieństw konstruowane metodami kladystycznymi nazywane są kladogramami. Ponieważ klady obejmują organizmy wszelkich rang systematycznych i mogą dotyczyć grup organizmów opisywanych w systemach klasyfikacyjnych w ramach zróżnicowanych kategorii systematycznych (lub ich części) – zwykle organizmy należące do określonego kladu nazywa się mianem "grupy".
    Cynognat (Cynognathus) - gad ssakokształtny z rzędu terapsydów, podrzędu cynodontów. Żył w okresie triasu (210 mln lat temu) na obszarze Gondwany. Prawdopodobnie posiadał sierść. Długość ciała 1,5 m; ciężar ok. 50 kg. Drapieżny, zęby zróżnicowane na siekacze, kły i trzonowe (podobnie jak u ssaków). Posiadał także wtórne podniebienie kostne w czaszce, dzięki czemu mógł pobierać pokarm i żuć bez przerywania oddychania (niezbędny warunek uzyskania stałocieplności).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.762 sek.