Cyganeria Warszawska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Cyganeria Warszawska – grupa młodych artystów, założona w 1839 r. w Warszawie, debiutująca w „Przeglądzie Warszawskim” i w „Piśmiennictwie Krajowym”, od 1841 r. posiadająca własne czasopismo „Nadwiślanin”. Działalność grupy trwała do 1843 r. Jej mecenasem był Edward Dembowski. Nazwa „Cyganeria Warszawska” nie pochodzi od jej członków, została nadana w drugiej połowie XIX w. przez krytyków i historyków literatury. Uczestnicy cyganerii nazywali siebie po prostu młodymi albo zapaleńcami.

Zakład Narodowy im. Ossolińskich (ZNiO, Ossolineum) – zasłużony dla polskiej nauki i kultury Instytut (do 1939 r. – łączył w sobie Bibliotekę, Wydawnictwo i Muzeum Książąt Lubomirskich), ufundowany dla Narodu Polskiego w 1817 roku przez Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, otwarty w 1827 roku we Lwowie.Jan Majorkiewicz pseud. Mazur z Płockiego (ur. 1 czerwca 1820 w Płońsku, zm. 23 marca 1847 w Warszawie) – historyk literatury polskiej, filozof; związany z Cyganerią Warszawską i kręgiem Przeglądu Naukowego. Znał pięć języków nowożytnych: rosyjski, niemiecki, francuski, włoski i czeski.

Do grupy należeli: Seweryn Filleborn, Józef Bohdan Dziekoński, Seweryn Zenon Sierpiński, Roman Zmorski, Włodzimierz Wolski, Aleksander Niewiarowski, Jan Majorkiewicz. Kontakt z grupą utrzymywali: Cyprian Kamil Norwid, Teofil Lenartowicz, Józef Kenig, Józef Aleksander Maniszewski, Wacław Szymanowski, Karol Brodowski, Michał Morzkowski.

Aleksander Niewiarowski (ur. 1824, zm. 13 listopada 1892 w Warszawie) – powieściopisarz, dziennikarz i członek Cyganerii Warszawskiej. Współpracował z wieloma warszawskimi pismami.WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.

Cyganie warszawscy nadawali codziennym sytuacjom i zdarzeniom charakter niezwykłości. Ośmieszali strój salonowy – z byle powodu zakładali fraki. Na co dzień chodzili umyślnie brudno i ubogo. Ich atrybutami były długie włosy, brody oraz trzymane w ręku kije włóczęgów. Stronili od miasta, wędrowali po wsiach, zapisywali podania ludowe, zwyczaje i obrzędy (w tej działalności pomagał im Oskar Kolberg).

Podanie - w literaturze to utwór prozatorski, który odznacza się społeczną aktualizacją treści. Podejmuje ono ważną w danej chwili i w danej społeczności problematykę. Podanie przekazywane jest drogą tradycji ustnej przez wiele pokoleń. Podobnie jak mit i baśń, jest przepełniona elementami fantastyki, ma także związek z wierzeniami ludowymi. Jednak w przeciwieństwie do ww. gatunków treść podań dotyczy wydarzeń, miejsc, opowiada o przeszłości historycznej, legendarnej ważnej dla danego regionu. Jako gatunek folklorystyczny zaliczane jest do tzw. prozy niebajkowej, która charakteryzuje się specyficznym sposobem odzwierciedlania rzeczywistości oraz swoistą organizacją czasu artystycznego (czas otwarty).Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.

Cyganie uważali poezję za największą siłę, czcili geniusza – poetę, dla którego żądali wyjątkowego miejsca w społeczeństwie.

Tematami poruszanymi w ich utworach były najczęściej: marzenie, fikcja, sen oraz rozczarowanie. Dominował szablon romantycznych motywów: wichry, ciemne chmury, grzmoty, pioruny, wycie psów, upiory, cmentarze, uroczyska i drogi rozstajne.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Stefan Kawyn, Wstęp, [w:] Cyganeria Warszawska, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1967.
  • Nadwiślanin – czasopismo literackie i społeczno-kulturalne wydawane nieregularnie od marca 1841 do lutego 1842 roku, organ Cyganerii Warszawskiej.Teofil Aleksander Lenartowicz (ur. 27 lutego 1822 w Warszawie, zm. 3 lutego 1893 we Florencji) – polski etnograf, rzeźbiarz, konspirator i poeta romantyczny.




    Warto wiedzieć że... beta

    Włodzimierz Wolski ps. Paterkul (ur. 9 października 1824 w Pułtusku – zm. 29 lipca 1882 w Brukseli) – polski poeta, powieściopisarz i tłumacz, librecista, autor libretta do Halki Stanisława Moniuszki.
    Henryk Oskar Kolberg (ur. 22 lutego 1814 w Przysusze, zm. 3 czerwca 1890 w Krakowie) – polski etnograf, folklorysta i kompozytor.
    Seweryn Grzegorz Filleborn (ur. 1815 w Warszawie – zm. 1850 w Warszawie) – poeta polskiego romantyzmu, cygan i folklorysta.
    Przegląd Warszawski Literatury, Historii, Statystyki i Rozmaitości – miesięcznik wydawany w Warszawie od roku 1840 do 1842. Jego redaktorem był Budziłowicz. Ukazały się 24 zeszyty tego pisma.
    Józef Bohdan Dziekoński (ur. 7 lutego 1816 w Warszawie, zm. 3 lipca 1855 w Paryżu) – polski prozaik epoki romantyzmu; znany z burzliwego życia oraz tajemniczej osobowości autor „opowieści niesamowitych”.
    Warszawa; miasto stołeczne Warszawa, w skrócie m.st. Warszawa – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Nizinie Środkowomazowieckiej, na Mazowszu, nad Wisłą. Od 2002 r. miasto stołeczne Warszawa jest gminą miejską mającą status miasta na prawach powiatu.
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.

    Reklama