Cal

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Cal (ang. inch; skrót lub symbol: in albo ) – pozaukładowa jednostka miary długości, odpowiadająca początkowo potrojonej długości średniego ziarna jęczmienia. Jedna z tzw. jednostek imperialnych. Stanowi 1/12 stopy. W USA cal jest podstawową jednostką miary, używaną m.in. w budownictwie, medycynie, policji (np. do pomiaru wzrostu człowieka), mechanice i wielu innych dziedzinach. W Polsce stosowany w hydraulice (średnica rur, złącz itp.), jako miara przekątnej ekranów monitorów, telewizorów i innych urządzeń wyświetlających obraz oraz w niektórych dyscyplinach sportowych, jak np. łucznictwo (ze względu na niewielką liczbę producentów profesjonalnego sprzętu, produkowanego w większości w USA).

Wykaz ten zawiera pozaukładowe jednostki miary, czyli jednostki nienależące do układu SI. Pojęcie bywa także używane do określenia jednostek nienależących do żadnego układu jednostek miar, albo nienależących do rozpatrywanego układu jednostek miar.Długość fizyczna — miara fizyczna odległości pomiędzy dwoma punktami, liczona zgodnie z metryką euklidesową (zwykłym sposobem mierzenia odległości), albo w linii prostej (np. długość fali — odległość między jej dwoma węzłami) albo po krzywej (np. długość drogi przebytej przez ciało).
1″ = 1 in = 1 cal = 25,4 mm, zwany też „calem międzynarodowym”.

W zapisie do oznaczenia cala stosuje się symbol bis (o numerze unikodowym U+2033).

Wartości cala dawniej[ | edytuj kod]

Dawniej cal miał różne wartości, np.:

  • 1 cal angielski = 25,3995 mm
  • 1 cal polski = 24,8 mm (tzw. cal staropolski) lub = 24,0 mm (cal nowopolski, 1819-1848)
  • 1 cal pruski (Zoll) = 26,17 mm
  • 1 cal francuski (pouce) = 27,06994875 mm (szerokość kciuka króla Francji – prawo 19 Frimaire’a roku VIII (10 grudnia 1799)) dokładnie 750/27706 metra we Francji i Québecu
  • 1 cal reński = 26,1541 mm
  • 1 cal rosyjski = 25,3995 mm
  • 1 cal wiedeński (Wiener Zoll) = 26,3402 mm
  • 1 cal hiszpański (pulgada) = 23,2166 mm
  • Ponadto w USA jest jeszcze w użyciu amerykański cal geodezyjny ≈ 25,4000508 mm, a dokładniej:

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Jęczmień zwyczajny (Hordeum vulgare) – gatunek rośliny z rodziny wiechlinowatych. Rozpowszechniona w uprawie roślina zbożowa. Uprawiana jest w Europie, Azji, Afryce, USA, Argentynie. W Polsce gatunek pospolity.
  • 1 m = 39,37 cali geodezyjnych
  • Długość cala angielskiego również nie była stała, był on bowiem kilkakrotnie kalibrowany.

  • 1819 – około 25,400438 mm
  • 1895 – 25,37649999978 mm
  • 1922 – 25,399956 mm
  • 1932 – 25,399950 mm
  • 1947 – 25,399931 mm


  • Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Mil – Jednostka miary, równa 1/1000 cala, używana jako podstawa rastra przy projektowaniu obwodów drukowanych w elektronice.
    Brytyjski system miar, jednostki imperialne – system miar stosowany w Wielkiej Brytanii oraz dawnych koloniach brytyjskich. Ponadto był stosowany tradycyjnie w komunikacji morskiej i lotniczej.
    Store Norske leksikon (Wielka encyklopedia norweska) - norweska encyklopedia w języku bokmål. Powstała po fuzji dwóch dużych, tworzących encyklopedie i słowniki wydawnictw norweskich Aschehoug i Gyldendal w 1978 roku, które utworzyły wydawnictwo Kunnskapsforlaget. Były cztery wydania papierowe: pierwsza w latach 1978-1981 w 12 tomach, druga w latach 1986-1989 w 15 tomach, trzecia w latach 1995-1999 w 16 tomach i czwarta w latach 2005-2007 w 16 tomach. Ostatnie wydanie zawierało 150 tys. haseł i 16 tys. ilustracji i zostało opublikowana przy wsparciu finansowym stowarzyszenia Fritt Ord. W 2010 roku ogłoszono, że nie będzie już wydań papierowych encyklopedii. Encyklopedia dostępna jest on-line od 2000 roku, a od 2009 roku może być edytowane przez użytkowników. Kunnskapsforlaget korzysta jednak z pomocy ekspertów przy sprawdzaniu treści zamieszczonych przez czytelników.
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.
    Jednostka miary wielkości fizycznej lub umownej – określona miara danej wielkości służąca za miarę podstawową, czyli wzorzec do ilościowego wyrażania innych miar danej wielkości metodą porównania tych miar, za pomocą liczb. Wartość liczbową takiej miary wzorcowej przyjmuje się umownie (w danym układzie jednostek miar), jako równą jedności, stąd jej nazwa – jednostka miary. Konkretne wartości wielkości można przedstawiać zarówno wielokrotnościami, jak i ułamkami jednostek, a same wartości, o ile to możliwe, mogą być zarówno dodatnie, jak i ujemne.
    Bis (pol. dwa razy) – znak  ″  (U+2033). Stosowany jest w matematyce, fizyce i chemii oraz jako symbol metryczny.

    Reklama