Brisbane

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Brisbane (wym. [ˈbrɪzbən]) – miasto w Australii położone nad Pacyfikiem, stolica stanu Queensland. Jest trzecim co do wielkości miastem Australii i Oceanii z liczbą ludności wynoszącą 2,5 mln mieszkańców, mieszka w nim ok. 10% populacji państwa. Wraz z miastami satelickimi Gold Coast, Sunshine Coast i Toowoomba tworzy region i aglomerację South East Queensland zamieszkiwaną przez 3,5 mln osób. Miasto leży w strefie klimatu subtropikalnego, z całorocznym okresem z letnimi temperaturami, w centrum miasta temperatury w dzień wahają się od 22 °C w lipcu do około 30 °C w styczniu.

Szwa – w językoznawstwie, zwłaszcza w fonetyce i fonologii, określenie samogłoski średnio centralnej (zaokrąglonej lub niezaokrąglonej) znajdującej się w środku diagramu samogłoskowego, oznaczaną w międzynarodowym alfabecie fonetycznym symbolem ə lub inną samogłoską bliską tej pozycji. Dla przykładu w języku angielskim litera a w wyrazie about jest wymawiana przez szwę. W języku angielskim szwa występuje głównie w sylabach nieakcentowanych, ale w innych językach może pojawiać się częściej w sylabach akcentowanych. W polszczyźnie standardowej szwa nie występuje w ogóle. Można ją spotkać tylko w niektórych dialektach lokalnych. Pacific Highway – nazwa drogi łączącej Sydney w Nowej Południowej Walii z Brisbane w Queensland, przebiegającej wzdłuż wybrzeża Pacyfiku w Australii. Jest częścią szlaku Highway 1.

Jest metropolią o znaczeniu globalnym, a także ważnym ośrodkiem handlowym, naukowym (kilka uniwersytetów) i kulturalnym (muzea, galeria sztuki). Brisbane jest ośrodkiem przemysłu rafineryjnego, gumowego, stoczniowego i maszynowego. Odbywało się tu wiele znaczących wydarzeń kulturalnych, politycznych, gospodarczych i sportowych, m.in. Igrzyska Wspólnoty Narodów (Commonwealth Games) w 1982 r., wystawa światowa Expo ’88(ang.), Igrzyska Dobrej Woli w 2001 r, World Masters Games(ang.) w 2002 roku, szczyt G20 w 2014 roku. W 2032 roku w mieście odbędą się Letnie Igrzyska Olimpijskie.

Reds (oficjalnie Queensland Reds) – profesjonalny klub rugby union z siedzibą w Brisbane w australijskim stanie Queensland. Drużyna występuje w rozgrywkach Super Rugby, a jej największym sukcesem było zwycięstwo w sezonie 2011. Swoje mecze zespół rozgrywa na stadionie Lang Park. Obszarem franczyzy Reds jest cały stan Queensland. W logo klubu widnieje ciemnoczerwony koala.Stuart Highway - nazwa drogi transkontynentalnej łączącej Darwin, Alice Springs, Port Augusta i Adelaide, przebiegającej z północy na południe Australii.

W mieście znajduje się polski konsulat honorowy.

Brisbane zostało nazwane "Australia's hippest city" (najmodniejszym australijskim miastem).

Geografia[ | edytuj kod]

Położenie[ | edytuj kod]

Brisbane leży na wschodnim wybrzeżu, nad Morzem Koralowym Oceanu Spokojnego. Duża część metropolii leży bezpośrednio nad Zatoką Moreton, u ujścia rzeki Brisbane. Położone jest w centralnej części regionu i aglomeracji South East Queensland. Metropolia graniczy bezpośrednio od północy z Sunshine Coast (333 436 mieszkańców), a od południa z Gold Coast (581 730 mieszkańców), choć od centrum biznesowego do śródmieść tych miast jest kilkadziesiąt kilometrów. Oddalony jest o 733 km na północ od Sydney.

Main Range – (ang. Main Range National Park). Park narodowy, położony w stanie Queensland w Australii, około 85 km na południowy wschód od miasta Brisbane.Letnie igrzyska olimpijskie – międzynarodowe zawody sportowe organizowane co 4 lata przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski. Należą do największych i najbardziej popularnych zawodów sportowych na świecie. Zwycięstwo na igrzyskach olimpijskich uznawane jest przez sportowców większości dyscyplin za najbardziej prestiżowe osiągnięcie.

Od wschodu, wzdłuż pacyficznego wybrzeża położone są wyspy: Bribie, Moreton, North Stradbroke Island i South Stradbroke Island, natomiast w zatoce położone są wyspy: Russell Island(ang.), Karragarra Island(ang.), Macleay Island(ang.), Lamb Island(ang.), Coochiemudlo Island(ang.), Peel Island(ang.) i mniejsze wysepki. W pobliżu znajduje się mała rafa koralowa Flinders Reef(ang.), jak również północny cypel tzw. Great Southern Reef(ang.).

Eurocopter Tiger – dwusilnikowy, dwumiejscowy, wąskokadłubowy śmigłowiec szturmowy opracowany przez europejskie konsorcjum Eurocopter. W Niemczech znany jako Tiger, we Francji i Hiszpanii jako Tigre. Występuje także pod oznaczeniami EC665 i PAH-2.Lista światowego dziedzictwa (ang. World Heritage List; fr. Liste du patrimoine mondial) – lista obiektów objętych szczególną ochroną międzynarodowej organizacji UNESCO, filii ONZ, ze względu na ich unikatową wartość kulturową bądź przyrodniczą dla ludzkości. Lista obejmuje (w czerwcu 2013) 981 obiektów w 160 krajach, w tym 759 obiektów dziedzictwa kulturowego (K), 193 przyrodniczego (P) i 29 mieszanych (K, P). O wpisaniu danego obiektu na listę decyduje Komitet Światowego Dziedzictwa w trakcie corocznej sesji, począwszy od 1977 r. Nominacje zgłaszane są przez poszczególne kraje. Jeżeli wniosek o wpisanie danego miejsca na listę nie zostanie uwzględniony, może być złożony ponownie.

Aglomeracja od strony zachodniej, północno-zachodniej i południowo-zachodniej jest otoczona kilkoma pasmami górskimi Wielkich Gór Wododziałowych. Od strony południowo-zachodniej położone są pasma: Main Range, Tweed Range(ang.), McPherson Range i Teviot Range(ang.) zgrupowane pod nazwą Scenic Rim(ang.). Od strony północno-zachodniej położone są pasma, mi.n.: D'Aguilar Range(ang.), Conondale Range(ang.); natomiast na samej północy aglomeracji znajdują się pasma, m.in.: Glass House Mountains(ang.) oraz Blackall Range(ang.). W bliskim sąsiedztwie centrum miasta położone jest pasmo Taylor Range(ang.).

Mistrzostwa Świata w Krykiecie 2015 (en. 2015 Cricket World Cup) – XI edycja turnieju finałowego krykietowych mistrzostw świata rozgrywanego w formacie meczów jednodniowych. Organizowane przez International Cricket Council od 14 lutego do 29 marca w czternastu miastach Australii i Nowej Zelandii. Łącznie w czasie mistrzostw rozegrano 49 meczów. Autostrada — droga o ograniczonej dostępności, zaprojektowana i zbudowana w celu zapewnienia bezpiecznego, szybkiego, płynnego ruchu pojazdów.

Podział administracyjny[ | edytuj kod]

Brisbane tak jak inne największe miasta Australii zostało zdefiniowane przez Australijski Urząd Statystyczny. Podstawowa metropolia jest oznaczona jako Capital City Statistical Division. Podzielona jest na 5 jednostek administracyjnych (tzw. local government areas, LGA): City of Brisbane(ang.), Moreton Bay Region, Logan City(ang.), City of Ipswich(ang.) i Redland City(ang.) mających ponad 2,4 mln mieszkańców i powierzchnię 5974 km², przy gęstości zaludnienia 408 os./km². Cała metropolia jest oznaczona jako Greater Capital City Statistical Area (GCCSA), nazywana również "Greater Brisbane". Złożona jest 8 samorządów lokalnych, które oprócz pięciu powyższych obejmuje również słabo zaludnione Scenic Rim Region(ang.), Somerset Region(ang.) i część Lockyer Valley Region(ang.). Każda z tych ośmiu jednostek administracyjnych jest podzielona na osiedla / przedmieścia (suburbs(ang.)). Najwięcej, bo 197 osiedli wchodzi w skład City of Brisbane. Cała metropolia ma ponad 2,5 mln mieszkańców i powierzchnię 15 842 km².

Brisbane Roar FC (założony jako Queensland Roar)– australijski klub piłkarski z siedzibą w Brisbane. Uczestniczy w najwyższej klasie rozgrywkowej w Australii, tj. A-League.National Soccer League (w skrócie NSL, pol. Krajowa Liga Piłkarska) – najwyższa klasa rozgrywkowa w piłce nożnej w Australii w latach 1977 – 2004, organizowana i zarządzana przez Australian Soccer Association (ASA, Soccer Australia). Łącznie rozegrano 28 sezonów w których to uczestniczyło 41 zespołów z Australii i 1 z Nowej Zelandii. Najwięcej razy po tytuł mistrzowski (aż czterokrotnie) sięgały drużyny: Marconi Stallions, South Melbourne FC i Sydney City. Od 1984 roku o tytule mistrzowskim decydowały rozgrywki Grand Final (w 1987 się nie odbyły). W 2005 roku NSL została zastąpiona przez A-League.

Klimat[ | edytuj kod]

Brisbane leży w strefie klimatu subtropikalnego, z całorocznym okresem z letnimi temperaturami. Średnia temperatura roczna wynosi 26 °C w ciągu dnia i 16 °C w nocy. Najchłodniejszym miesiącem jest lipiec ze średnią temperaturą około 21-22 °C w dzień i 9-10 °C w nocy. Najcieplejszymi miesiącami są styczeń i luty ze średnią temperaturą 29-30 °C w dzień i 21 °C w nocy. Średnia opadów w skali roku wynosi od ok. 800 mm za zachodnich obrzeżach do ok. 1000 mm na wybrzeżu, najobfitszy w opady jest okres od grudnia do lutego.

Gold Coast (ang."Złote Wybrzeże") – szóste co do wielkości miasto Australii, położone w południowo-wschodniej części stanu Queensland, około 78 km na południe od Brisbane. Znane jest przede wszystkim ze słonecznego, subtropikalnego klimatu, złocistych plaż, kwitnącego życia nocnego oraz wielu atrakcji turystycznych. Licznie odwiedzane przez miłośników surfingu oraz wszelkiego rodzaju sportów wodnych.Brisbane City FC (założony jako Azzurri) – australijski klub piłkarski z siedzibą w dzielnicy Newmarket w Brisbane (Queensland), założony w 1952 roku. Zespół występuje w rozgrywkach National Premier Leagues Queensland. W latach 1977 – 1986 występował w rozgrywkach National Soccer League (NSL). Dwukrotny zdobywca pucharu NSL Cup (1977, 1978).
Brisbane z lotu ptaka, widoczna meandrująca rzeka Brisbane
Brisbane widziane „z lotu ptaka”
Brisbane nocą

Demografia[ | edytuj kod]

Brisbane jest bardzo szybko rozwijającym się miastem. W latach .70 XX wieku populacja przekroczyła milion mieszkańców, w pierwszych latach XXI wieku populacja przekroczyła 2 miliony mieszkańców. W 2019 roku populacja miasta przekroczyła 2,5 mln mieszkańców. Obecny wzrost demograficzny jest na poziomie 2% rocznie, corocznie przybywa 50 000 nowych mieszkańców czyli ok. 500 000 nowych mieszkańców na dekadę. W alomeracji South East Queensland, której Brisbane jest głównym ośrodkiem miejskim, w ciągu najbliższych 3 dekad, populacja ma zwiększyć się z 3,5 mln do 5,5 mln mieszkańców dzięki osiedlaniu się ludności na rozległych przedmieściach.

A-League – piłkarskie rozgrywki ligowe na najwyższym szczeblu w Australii, które są organizowane i zarządzane przez Football Federation Australia. Liga została założona w 2004, występuje w niej 9 drużyn australijskich oraz 1 drużyna z Nowej Zelandii. Głównym sponsorem ligi jest koncern Hyundai Motor Company stad oficjalna nazwa ligi to Hyundai A-League.Mistrzostwa świata w żeglarskiej klasie Finn rozgrywane są od 1956 roku. Organizatorem mistrzostw jest Międzynarodowa Federacja Żeglarska (ISAF).

    Liczba mieszkańców w latach 1831–2019.
    Źródło: Australian Bureau of Statistics

Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6]




Warto wiedzieć że... beta

Sydney (wym. [ˈsɪdni]) – największe miasto Australii i Oceanii z liczbą ludności wynoszącą ponad 5,3 mln mieszkańców, także stolica stanu Nowa Południowa Walia. Założone w 1788 roku, Sydney jest znaczącym centrum finansowym, handlowym, transportowym, kulturalnym i turystycznym, mając status metropolii o znaczeniu globalnym. Metropolia jest także dużym węzłem komunikacyjnym z największym międzynarodowym lotniskiem w Australii, które obsłużyło prawie 42 milionów pasażerów w 2016 roku, i rozbudowaną siecią drogową i kolejową. Położone jest na wschodnim wybrzeżu nad Oceanem Spokojnym.
Renesans w architekturze stanowił odzwierciedlenie poglądów filozoficznych odrodzenia, poszukujących wzorców w świecie antycznym. Renesans otworzył erę nowożytną w sztuce i trwał od schyłku średniowiecza do początków baroku. Ponieważ różnice czasowe rozkwitu renesansu w różnych krajach są ogromne (np. między Włochami i Europą Północną), nie jest możliwe ustalenie jednolitych dat, w których panował.
UNESCO (ang. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization;pol. Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury; łac. unesco – łączę się w jedno) – organizacja wyspecjalizowana ONZ, której podstawowym celem jest wspieranie współpracy międzynarodowej w dziedzinie kultury, sztuki i nauki, a także wzbudzanie szacunku dla praw człowieka, bez względu na kolor skóry, status społeczny i religię.
National Basketball League – profesjonalna liga koszykarska w Australii i Nowej Zelandii, reprezentująca najwyższą klasę rozgrywkową w tych krajach.
Australia Zoo, zwane Domem Łowcy Krokodyli – ogród zoologiczny znajdujący się blisko Beerwah na Słonecznym Wybrzeżu w południowo-wschodniej części stanu Queensland.
Mackay – miasto w Australii położone w stanie Queensland. Ośrodek przemysłu cukrowniczego, port lotniczy i morski. Miasto słynie z organizowania rejsów na Wielką Rafę Koralową.
University of Southern Queensland - australijska państwowa uczelnia wyższa z siedzibą w Toowoombie. Powstała w 1967 jako Queensland Institute of Technology (Darling Downs). Po kilku przekształceniach, w 1992 uzyskała status uniwersytetu i obecną nazwę. Kształci ok. 27 tysięcy studentów i zatrudnia ok. 1400 pracowników naukowych.

Reklama