Bitwa pod Muye

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Bitwa pod Muye (chiń. upr. 牧野之战; chiń. trad. 牧野之戰; pinyin Mùyě zhīzhàn) – bitwa stoczona w 1045 p.n.e. pod Muye, w pobliżu dzisiejszego miasta Xinxiang, prowincji Henan, w środkowych Chinach, między siłami dynastii Shang i koalicji, której przewodzili Zhou, pod wodzą przyszłego króla, Wu. Bitwa, zakończona pogromem sił Shang, była jednym z momentów zwrotnych w historii Chin, zwiastując upadek tej dynastii i zastąpienie jej przez dynastię Zhou.

Luoyang (chin. upr.: 洛阳; chin. trad.: 洛陽; pinyin: Luòyáng) – miasto o statusie prefektury miejskiej we wschodnich Chinach, w prowincji Henan, nad rzeką Luo He (dopływ Huang He). W 2010 roku liczba mieszkańców miasta wynosiła 1 391 054. Prefektura miejska w 1999 roku liczyła 6 156 510 mieszkańców. Ośrodek regionu sadowniczego i rzemiosła artystycznego; rowinięty przemysł środków transportu, maszynowy, bawełniany, spożywczy i gumowy; w mieście funkcjonują szkoły wyższe.Hanyu pinyin – oficjalna transkrypcja standardowego języka mandaryńskiego (putonghua) – urzędowego języka Chin – na alfabet łaciński.

Tło historyczne[ | edytuj kod]

Według tradycyjnej historiografii lud Zhou miał zamieszkiwać tereny dzisiejszej prowincji Shaanxi, czyli zachodni skraj terytoriów zajmowanych przez ówczesne ludy sinickie; był to więc lud półbarbarzyński. Współczesne badania shangowskich napisów na kościach wróżebnych wskazują, że mogli oni jednak mieszkać dalej na wschód, nad rzeką Fen w dzisiejszym Shanxi. Z inskrypcji na kościach wiadomo, że Zhou było jednym z bliskich sąsiadów Shangów, w XII w. p.n.e. występującym na zmianę w roli przeciwnika lub sojusznika. Prawdopodobnie w następnych latach Zhou migrowali między Shanxi i Shaanxi, ale w 1053 r. p.n.e. rozpoczęli ofensywę na południowe Shanxi, pod wodzą króla Wena. Podbiwszy państwa Li i Yu (nad rzeką Qin, dopływem Huang He, zajęli pozycje umożliwiające im bezpośredni atak na stolicę Shangów, Anyang. Król Wen zmarł wkrótce po zdobyciu twierdzy Chong (prawdopodobnie dzisiejszy Luoyang), a władzę po nim przejął król Wu, który kontynuował operacje przeciw Shangom, w kolejnych kampaniach umacniając swą pozycję i gromadząc sprzymierzeńców.

Dynastia Zhou (chiń.: 周朝; pinyin: Zhōu Cháo; pol.: czou) – dynastia rządząca Chinami w latach od ok. 1045 do 256 r. p.n.e., po okresie Shang, a przed powstaniem cesarstwa Qin. Była to najdłużej panująca dynastia w historii Chin, aczkolwiek realną władzę sprawowała tylko w pierwszym okresie tzw. Zachodniej Dynastii Zhou, tj. do 770 r. p.n.e. W drugim okresie, tzw. Wschodniej dynastii Zhou, jej rządy cechowała rosnąca rola feudałów, którzy w Okresie Wiosen i Jesieni doprowadzili do rozbicia dzielnicowego na ponad 100 małych państewek. W końcowych latach panowania Zhou nasiliły się tendencje unifikacyjne, które doprowadziły do zjednoczenia Chin na drodze podboju przez państwo Qin.Shu (chiń.: 古蜀; pinyin: Gǔ Shǔ) – państwo w Chinach starożytnych. Założone przed XI w.p.n.e., zajmowało środkową i północno-zachodnią część dzisiejszej prowincji Sichuan, a swoją stolicę miało w dzisiejszym Chengdu. Zwane też "starożytne Shu" (chiń. upr.: 古蜀; pinyin: gǔ shǔ), by odróżnić je od państwa Shu Han z okresu Trzech Królestw.


Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Song – państwo w starożytnych Chinach, leżące w dzisiejszej prowincji Henan, ze stolicą w dzisiejszym Shangqiu. Zostało stworzone jako państwo wasalne wschodniej dynastii Zhou, po jej zwycięstwie nad Shangami. Pokonani władcy Shang otrzymali je we władanie, by mogli kontynuować linię rodową i czcić swoich przodków (przodkowie-królowie byli uważani za potężne duchy, które w przypadku zaniedbania, mogłyby się zwrócić przeciw ludziom i zagrozić tym, którzy byli odpowiedzialni za przerwanie ich kultu, tj. władcom nowej dynastii Zhou). W okresie Wiosen i Jesieni było jednym z głównych państw, ale od połowy VII w. p.n.e. jego pozycja słabła. Inwazja Chu w 633 r. p.n.e. została odparta dzięki wsparciu Jin. Nie mając możliwości ekspansji, podobnie jak np. Lu czy Zhongshan, stało się polem walki między silniejszymi państwami; by tego uniknąć w 579 zorganizowało konferencję pokojową między Jin, Chu, Qin i Qi, zakończoną jednym z pierwszych w historii traktatów pokojowych i rozbrojeniowych.
Xinxiang (chin.: 新乡; pinyin: Xīnxiāng) – miasto o statusie prefektury miejskiej w Chinach, w prowincji Henan. W 2010 roku liczba mieszkańców miasta wynosiła 743 854. Prefektura miejska w 1999 roku liczyła 5 331 760 mieszkańców. Ośrodek przemysłu spożywczego i włókienniczego.
Okres Walczących Królestw (chiń. upr.: 战国时代; chiń. trad.: 戰國時代; pinyin: Zhànguó Shídài) – okres w historii Chin, końcowy okres dynastii Zhou, zakończony zjednoczeniem kraju przez Pierwszego Cesarza. Trwał od 480r. p.n.e. do a 221 r. p.n.e. (dynastia Zhou upadła w 256 r. p.n.e.). Nazwa okresu wywodzi się od księgi Zhanguo Ce (战国策, dosł. Intrygi Walczących Królestw).
Rydwan – pojazd konny, najczęściej dwukołowy zaprzężony w dwa lub cztery konie, zwykle z tyłu otwarty, znany od około XXVIII w. p.n.e. na całym Bliskim Wschodzie, i w Egipcie od około XVIII w. p.n.e. oraz w starożytnej Grecji od XII wieku p.n.e. (o czym wspomina Homer), później także w Rzymie. Mógł być zaprzężony w dwa konie – wtedy zwał się bigą, lub w cztery i wtedy nazywał się kwadrygą. Jechały nim zazwyczaj stojąc dwie osoby.
Uproszczone pismo chińskie (chin. upr. 简体字; chin. trad. 簡體字; pinyin jiǎntǐzì) to odmiana pisma chińskiego. Uproszczenia dokonano w Chińskiej Republice Ludowej w latach 50. XX wieku. Celem reformy było ułatwienie nauki pisma i walka z analfabetyzmem. Modyfikując ok. 50 proc. najbardziej skomplikowanych z używanych dotąd znaków cel ten osiągnięto. Pismo uproszczone używane jest także w Singapurze.
Taihang Shan (chiń.: 太行山; pinyin: Tàiháng Shān) – pasmo górskie we wschodnich Chinach. Rozciąga się południkowo na długości ok. 400 km i przebiega przez prowincje Henan, Hubei oraz Shanxi, ograniczając od zachodu Nizinę Chińską. Najwyższym szczytem gór jest leżący na zachód od Pekinu Xiao Wutaishan (2882 m n.p.m.). Pasmo zbudowane jest ze skał osadowych, gnejsów i granitów. Zachodnie stoki pasma są łagodne, natomiast wschodnie bardziej strome. Pasmo charakteryzuje się dużym rozczłonkowaniem. Jest to obszar wydobycia węgla kamiennego, azbestu i grafitu.
przed naszą erą (p.n.e.) − wyrażenie i skrót stosowane w języku polskim, oznaczające datę przed początkiem ery chrześcijańskiej, który wiązany jest z datą narodzenia Jezusa Chrystusa. Odpowiada on łacińskiemu skrótowi AC, czyli ante Christum lub angielskiemu B.C. lub BC, czyli before Christ (pol. "przed Chrystusem").

Reklama