Bitwa pod Kleckiem

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Bitwa pod Kleckiem – miała miejsce 5 sierpnia 1506.

Chanat Krymski (Qırım Hanlığı) – historyczne państwo feudalne na Półwyspie Krymskim, istniejące od XV do XVIII wieku, pod panowaniem tatarskich chanów.Leszek Podhorodecki (ur. w 1934 w Pruszkowie, zm. w 2000 roku) – polski historyk, autor kilkudziesięciu książek i artykułów, w większości dotyczących I Rzeczypospolitej.

Było to świetne zwycięstwo wojsk polsko-litewskich pod wodzą kniazia Michała Glińskiego nad Tatarami. Gliński na czele 7000 wojska rozbił tam kosz tatarski, uwalniając 40 000 jasyru i zdobywając 30 000 koni.

Wstęp[ | edytuj kod]

Pomimo toczących się pertraktacji litewsko-tatarskich w sprawie antymoskiewskiego przymierza, chan Mengli I Girej zdecydował się na działania wymierzone w państwo jagiellońskie. Na początku 1506 roku Tatarzy zaatakowali jednocześnie Polskę i Litwę – jedna armia uderzyła na Małopolskę, a druga armia najechała Ruś Białą. Jeszcze w tym samym roku doszło do drugiego najazdu. W końcu maja 1506 roku wyruszyła z Krymu armia tatarska w sile 5000 żołnierzy, dowodzona przez synów chana Mengli Gireja Fethiego i Burnasza. Wojsko to posuwało się lewym brzegiem Dniepru przez Czernihów. Po przejściu Ziemi Siewierskiej Tatarzy dotarli do Łojowa, gdzie przeprawili się na prawy brzeg Dniepru, skąd poszli na Brahin i Mozyrz. Z Mozyrza armia tatarska ruszyła do Petrykowa, gdzie przeprawiła się przez Prypeć i poszła na Pohost, a stąd na Słuck. W końcu 20 lipca, przebywszy w ciągu dwóch miesięcy 1800 kilometrów, Tatarzy dotarli do spalonego przed dwoma laty Klecka, gdzie założyli kosz. Z kosza wysłano czambuły, które operowały w promieniu 100 kilometrów, w kierunku na Mińsk, Nowogródek, Oszmianę, Lidę i Wołkowysk.

Paweł Jasienica, właściwie Leon Lech Beynar (ur. 10 listopada 1909 w Symbirsku, zm. 19 sierpnia 1970 w Warszawie) – polski pisarz historyczny, eseista i publicysta Tygodnika Powszechnego.Chanat Kazański - państwo z ośrodkiem w Kazaniu powstałe około połowy XV wieku w wyniku rozpadu Złotej Ordy, w 1552 roku podbite przez Wielkie Księstwo Moskiewskie.

W dniu, w którym Tatarzy dotarli do Klecka, wieść o ich najeździe dotarła do Lidy, gdzie przebywał chory wówczas król Aleksander Jagiellończyk, mający przy sobie jedynie rotę jazdy złożonej z zaciężnych serbskich raców. Król nie uległ panującej panice i ogłosił pospolite ruszenie, a następnie przekazał dowództwo hetmanowi litewskiemu Stanisławowi Kiszce oraz marszałkowi nadwornemu Michałowi Glińskiemu, który znakomicie znał tatarską sztukę wojenną, a ponadto obdarzony był talentem wojskowym. Był on inicjatorem sprowadzania do Rzeczypospolitej znanych z pogranicza serbsko-węgierskiego raców, którzy stanowili jazdę lekką zaprawioną w walkach z Turkami. Gliński nie czekał na zebranie wszystkich wojsk, lecz od razu wysłał na zwiady oddział lekkiej jazdy, który w pobliżu Lidy natrafił na grupkę Tatarów. Ponieważ nie wszyscy obecni przy królu wierzyli, że Tatarzy zapuścili się aż tak daleko, przedstawiono im jako dowód schwytanych jeńców i obcięte głowy, które przywiózł ze sobą wysłany podjazd.

Mengli I Girej (I Meñli Geray) (1445-1515) – chan chanatu krymskiego w latach 1466, 1469-1475 i 1478-1515, szósty syn Hadżi Gireja, założyciela państwa Tatarów krymskich.Czambuł (tur. czapuł – zagon) – specjalnie wydzielony oddział Tatarów, którego zadaniem było – w oderwaniu od sił głównych – dokonywanie zagonu w głębi terytorium nieprzyjaciela celem zdezorganizowania zaplecza i odwrócenia uwagi od działań własnych sił głównych, a także zagarnięcia zdobyczy, przede wszystkim jasyru.

Wykonując królewski rozkaz wodzowie litewscy, którzy mieli przy sobie 7000 żołnierzy (w tym 6000 litewskiego pospolitego ruszenia znanego jako służba ziemska oraz racowie i jedna nadworna chorągiew polska), wyruszyli z Lidy 30 lipca, docierając następnego dnia do Nowogródka. Jeden z rozesłanych wcześniej podjazdów przyprowadził 3 sierpnia 6 jeńców, którzy podali informacje o dokładnym położeniu kosza. Armia polsko-litewska ruszyła nocą komunikiem i rankiem 4 sierpnia zatrzymała się w Ostaszynie. Straże przednie dopadły i rozbiły tego dnia pod Iszkołdzią wracający do Klecka czambuł, liczący 500 Tatarów. Niedobitki rozbitego czambułu zaalarmowały stojących w koszu wodzów tatarskich.

Piotr Borawski (ur. 13 marca 1983 w Gdyni) – polski samorządowiec i urzędnik, z wykształcenia prawnik. Radny Miasta Gdańska VI, VII i VIII kadencji. Od 2019 zastępca prezydenta m. Gdańska. Serbowie (Срби) – naród południowosłowiański mieszkający głównie w Serbii, Chorwacji, Bośni, Słowenii, Macedonii, Czarnogórze i Stanach Zjednoczonych. Jest ich ogółem około 13 mln. Mówią w swoim języku narodowym serbskim. W większości są prawosławnymi.

W trakcie dalszego marszu Kiszka zachorował, więc na noc Gliński zatrzymał swe wojska w odległym o 85 kilometrów od Nowogródka i 20 kilometrów od Klecka Nielepowie. Tutaj hetman poczuł się jeszcze gorzej, więc szlachta litewska postanowiła, że całe dowództwo spocznie teraz w rękach Glińskiego.

Serbia, Republika Serbii (serb. Република Србија/ Republika Srbija – państwo w południowej Europie, powstałe 5 czerwca 2006 roku po rozpadzie federacji Serbii i Czarnogóry. Stolicą jest Belgrad. Serbia graniczy z Węgrami na północy, Rumunią i Bułgarią na wschodzie, Macedonią i Albanią na południu oraz z Czarnogórą, Chorwacją i Bośnią i Hercegowiną na zachodzie. De facto na południu Serbia graniczy z Kosowem, którego jednostronnie ogłoszoną niepodległość uznała część państw świata. Od 29 lutego 2012 r. kraj ten posiada status oficjalnego kandydata do Unii Europejskiej, a w czerwcu 2013 UE wyraziła zgodę na rozpoczęcie rozmów akcesyjnych w styczniu 2014.Pińsk (biał. Пінск, Pinsk, ros. Пинск, Pinsk) – miasto i port na Białorusi, na Polesiu, nad rzeka Piną, u jej ujścia do Prypeci, w odległości 29 km od kanału Dniepr-Bug. Miasto położone jest administracyjnie w obwodzie brzeskim, do 1939 w województwie poleskim (1921 stolica), węzeł drogowy; stolica diecezji pińskiej (1925), seminarium duchowne (1925, 2001); 130 600 mieszkańców (2010).


Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

Stanisław Herbst, pseud. Chrobot (ur. 12 lipca 1907 w Rakvere (obecnie w Estonii), zm. 24 czerwca 1973 w Warszawie) – polski historyk, badacz dziejów nowożytnych, varsavianista, historyk wojskowości. Profesor Uniwersytetu Warszawskiego oraz Wojskowej Akademii Politycznej, prezes Polskiego Towarzystwa Historycznego.
Iszkołdź (biał. Ішкалдзь, Iszkałdź) – wieś, dawne miasto na Białorusi w rejonie baranowickim obwodu brzeskiego, położona nad rzeką Uszą, około 50 km na południowy zachód od Nowogródka, 40 km od Baranowicz, na zachód od drogi Baranowicze - Stołpce.
Łojów (biał. Лоеў) - białoruskie osiedle typu miejskiego położone w obwodzie homelskim przy ujściu rzeki Soży do Dniepru, na drodze Rzeczyca - Czernihów (60 kilometrów od Rzeczycy). Stolica rejonu łojowskiego; 7,0 tys. mieszkańców (2010).
Hetman wielki litewski – dowódca wojsk zaciężnych, potem komputowych Wielkiego Księstwa Litewskiego, czyli armii litewskiej. Z urzędu minister Wielkiego Księstwa Litewskiego. Jeden z dwóch od czasów unii Polski z Litwą najwyższych zwierzchników wojskowych na ziemiach Rzeczypospolitej Obojga Narodów – drugim był hetman wielki koronny, który był dowódcą wojsk zaciężnych, potem komputowych Korony Królestwa Polskiego, czyli armii polskiej.
Komunik – w wojsku polskim XVI–XVII w. konnica, mobilny odział jazdy, zdolny do błyskawicznych działań; inaczej: jazda bez taborów i armat.
Krym (ukr. Крим, ros. Крым, krymskotatarski Qırım, Къырым, Półwysep Krymski) – półwysep na południu Ukrainy, zwany czasem półwyspem Taurydzkim, a w starożytności Chersonezem Taurydzkim bądź Taurydą, połączony jest z lądem tylko wąskim Przesmykiem Perekopskim, pomiędzy Morzem Czarnym i Azowskim, a od Rosji oddzielony Cieśniną Kerczeńską. Długość linii brzegowej 1000 km, powierzchnia 25 700 km².
Michał Gliński (ur. ok. 1470 - zm. 1534) - kniaź litewski, marszałek nadworny litewski w latach 1500-1506, stryj Heleny, będącej żoną wielkiego księcia moskiewskiego Wasyla III.

Reklama