Bitwa pod Kesselsdorf

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
pruscy dragoni z 1745 r.

Bitwa pod Kesselsdorf – starcie zbrojne, które miało miejsce 15 grudnia 1745 podczas drugiej wojny śląskiej w ramach szerszych zmagań wojny o sukcesję austriacką.

August II Mocny, niem. August II der Starke (ur. 12 maja 1670 w Dreźnie (według kalendarza juliańskiego), zm. 1 lutego 1733 w Warszawie) – król Polski w latach 1697-1706 i 1709-1733, elektor Saksonii 1694-1733 jako Fryderyk August I (Friedrich August I.). Pierwszy władca Polski z dynastii saskiej Wettynów. Jego przydomek jest zazwyczaj wiązany z jego nieprzeciętną siłą.Maria Teresa Habsburg (ur. 13 maja 1717 w Wiedniu, zm. 29 listopada 1780 tamże) – córka cesarza Karola VI Habsburga i księżniczki Elżbiety von Braunschweig-Wolfenbüttel, córki Ludwika Rudolfa, księcia brunszwickiego na Lüneburgu, królowa Czech i Węgier, niekoronowana cesarzowa od 1745.

Po przegranych przez koalicję austriacko-saską bitwach pod Dobromierzem i Soor, król pruski Fryderyk II postanowił zaatakować wojska saskie (sprzymierzone z Austrią) na ich własnym terenie. W związku z tym nakazał armii Leopolda von Anhalt-Dessau wymaszerowanie z Halle do Drezna. Siły Anhalta liczyły 20 000 ludzi, ku nim jako wzmocnienie król wysłał dodatkowych 10 000 żołnierzy. Ogółem siły pruskie składały się z 75 szwadronów kawalerii, 35 batalionów piechoty oraz 33 ciężkich dział.

Pokój drezdeński – traktat podpisany 25 grudnia 1745 roku pomiędzy Austrią, Prusami i Saksonią, kończący II wojnę śląską i potwierdzający warunki pokoju wrocławskiego i berlińskiego.Halle (Saale) (do 1995 r. Halle/Saale, pol. hist. Dobrogóra) – położone nad rzeką Soławą (niem. Saale) miasto na prawach powiatu w środkowych Niemczech, w kraju związkowym Saksonia-Anhalt. Z populacją niemal 232 400 mieszkańców jest najliczniej zaludnionym miastem w kraju związkowym. Z Lipskiem, miastem leżącym w kraju związkowym Saksonia, tworzy aglomerację Lipsk-Halle o liczbie 996 100 mieszkańców (2009). Zniszczone w czasie II wojny światowej w bardzo niewielkim stopniu.

W pobliżu Drezna pod Kesselsdorfem Prusacy natknęli się na zbliżoną liczebnie 31-32-tysięczną armię saską (39 batalionów piechoty, 58 szwadronów kawalerii oraz 51 dział lekkich i 42 ciężkich) pod dowództwem naturalnego syna Augusta II, Fryderyka Augusta von Rutowskiego. Sprzymierzeni z Sasami Austriacy pod dowództwem ks. Karola Lotaryńskiego w sile 18 tys. ludzi nie wzięli udziału w bitwie.

Bitwa pod Soor – starcie zbrojne, które miało miejsce 30 września 1745 podczas drugiej wojny śląskiej w ramach szerszych zmagań wojny o sukcesję austriacką.Kesselsdorf – wieś w Niemczech, w Saksonii. W 2011 roku liczyła 3300 mieszkańców. W 1745 rozegrała się w jej okolicy bitwa pod Kesselsdorf.

Pierwsi do boju przystąpili Prusacy, przypuszczając po 14:00 atak na obsadzony przez wojska saskie Kesselsdorf. Dobrze przygotowani do obrony Sasi odrzucili na pozycje wyjściowe trzy bataliony grenadierów i osobisty pułk piechoty ks. Anhalt-Dessau, zadając im przy tym ciężkie straty. Dalszy pościg spowodował konieczność wstrzymania ognia przez saskie baterie w Kesselsdorf, które nie mogły już kontynuować ostrzału, aby nie razić swoich oddziałów.

Wojny śląskie (1740-1763) – trzy wojny między Austrią Habsburgów (i jej zmieniającymi się sojusznikami), a Prusami Hohenzollernów o panowanie nad Śląskiem, w wyniku których większość Śląska (a także Ziemia kłodzka) znalazły się w granicach tych ostatnich, a wraz z nimi od 1871 w zjednoczonym przez Hohenzollernów Cesarstwie Niemieckim.Fryderyk August Rutowski (ur. 19 czerwca 1702, zm. 16 marca 1764 w Pillnitz) − nieślubny syn króla Polski Augusta II Mocnego i tureckiej niewolnicy Marii Aurory von Spiegel, wolnomularz

Sytuację tą wykorzystali Prusacy, rzucając do walki swoją kawalerię, która działając wcześniej na prawym skrzydle wyparła z pola bitwy kawalerię saską. Równocześnie piechota pruska uderzyła na prawe skrzydło i centrum Sasów, którzy również w tym miejscu zostali rozbici, po czym w nieładzie zaczęli uchodzić w stronę Drezna.

Wojna o sukcesję austriacką – wojna toczona w latach 1740-1748 pomiędzy Prusami, Francją, Hiszpanią i Bawarią a Austrią, Saksonią i Sardynią.Bitwa pod Dobromierzem (niem. Schlacht bei Hohenfriedeberg, tak zwana w literaturze światowej) – starcie zbrojne, które miało miejsce 4 czerwca 1745 roku podczas drugiej wojny śląskiej w ramach szerszych zmagań wojny o sukcesję austriacką między wojskami pruskimi dowodzonymi osobiście przez króla Prus Fryderyka II a wojskami koalicji austriacko-saskiej pod dowództwem księcia Karola Lotaryńskiego, wspieranego przez wodza saskiego księcia Jana Adolfa von Sachsen-Weissenfels.

Prusacy odnieśli zwycięstwo. Sasi wycofali się w kierunku Drezna, a stamtąd do Pirny, gdzie połączyli się z siłami austriackimi, po czym wspólnie wycofali się do północnych Czech.

Po zwycięstwie Prusacy ruszyli w kierunku Drezna, które zdobyli 17 grudnia. Tego samego dnia na polu bitwy zjawił się Fryderyk II.

Według najbardziej prawdopodobnych informacji, Prusacy stracili około 5000 zabitych, w tym 135 oficerów. Sasi stracili natomiast 3750 zabitych i rannych, a 7000 dostało się do niewoli. W wyniku walki znacznie ucierpiały wsie w rejonie pola walki, według sprawozdania z 21 września 1746 szkody wyrządzone w Kesselsdorf wyniosły 21.840 talarów, w Pennrich 10.036 talarów i 4.391 talarów w Zöllmen. Kesselsdorf ucierpiał najbardziej: niektóre domy zostały spalone, a cały sprzęt rolniczy i gospodarczy oraz cały inwentarz żywy został zabrany przez zwycięzców.

Pirna – miasto powiatowe we wschodnich Niemczech, w kraju związkowym Saksonia, w okręgu administracyjnym Drezno, siedziba powiatu Sächsische Schweiz-Osterzgebirge (do 31 lipca 2008 siedziba powiatu Sächsische Schweiz) oraz wspólnoty administracyjnej Pirna, port nad Łabą, w pobliżu Drezna. Liczy ok. 39,0 tys. mieszkańców.Księstwo Anhalt-Dessau (niem. Fürstentum Anhalt-Köthen, od 1806 Herzogtum Anhalt-Köthen) - księstwo Świętego Cesarstwa Rzymskiego powstałe w wyniku podziału ziem księstwa dynastii askańskiej. Stolicą księstwa było miasto Dessau. W latach 1806-1813 kraj Związku Reńskiego. W latach 1815-1863 państwo Związku Niemieckiego.

Dziesięć dni po bitwie zawarty został układ pokojowy, w którym Maria Teresa zrezygnowała ze Śląska na rzecz Prus, a Saksonia zobowiązana została do zapłacenia milionowej kontrybucji.

Bitwa upamiętniona jest niewielkim pomnikiem z 1907 roku, znajdującym się nieopodal gospody w Kesselsdorfie. Ponadto w kościele znajduje się nagrobek saskiego pułkownika Franza Kaspara von Pirch, śmiertelnie rannego w bitwie.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Kesselsdorf 1745 – Eine Winterschlacht bei Dresden (niem.).
  2. Stanisław Salmonowicz, Fryderyk II, Wrocław [etc.]: Ossolineum, 1985, s. 66, ISBN 83-04-02004-1, OCLC 830182545.
  3. Die größte Schmach der Sachsen

Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Denkmal für die Schlacht bei Kesselsdorf und Denkmal für die Gefallenen des 1. Weltkriegs




  • Reklama