Bernicja

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Bernicja (staroang. Bernice lub Beornice; łac. Bernicia) – wczesnośredniowieczne państwo anglosaskie, obejmujące część wschodniego wybrzeża Wielkiej Brytanii (na historycznym pograniczu Anglii i Szkocji).

Mercja – jedno z siedmiu państw heptarchii anglosaskiej. Od połowy VIII wieku do początków IX wieku było państwem-hegemonem heptarchii. Sąsiadowało z pięcioma państwami heptarchii: od południa z Wessex i Sussex, od wschodu od Essex i East Anglią, od północy z Nortumbrią. Od zachodu przylegało do Walii, a od północy dotykało też Strathclyde.Nortumbria, ang. Northumbria, staroang. Norþanhymbra, Norþhymbre — średniowieczne królestwo anglosaskie, położone na terenie obecnej północnej Anglii i południowo-wschodniej Szkocji. Powstało po zjednoczeniu dwóch królestw: Bernicji i Deiry, do których następnie dołączono drobniejsze państwa celtyckie. W połowie VI wieku Nortumbria została schrystianizowana. W VII wieku stanowiła główne królestwo heptarchii anglosaskiej. Od VIII wieku nękana była stałymi najazdami wikingów, którzy w końcu zdołali ją podbić. W 867 roku została podzielona: dawna Deira weszła w skład obszaru pod jurysdykcją duńską, zwanego Danelagh, natomiast reszta kraju zachowała względną autonomię najpierw jako królestwo, a później jako hrabstwo Northumberland. W X wieku włączono ją w skład Anglii.

Dzieje[ | edytuj kod]

Nie wiadomo dokładnie kiedy i jak powstało Królestwo Bernicji. Jednak Anglowie, Sasi i inne ludy zaczęły przybywać na Wyspy Brytyjskie w V w. i dokonywały sukcesywnej ekspansji terytoriów należących do Brytów. Prawdopodobnie w V w. na terytorium, gdzie Anglosasi założyli sto lat później Bernicję istniało enigmatyczne królestwo Brytów – Bryneich.

Ida z Bernicji (data urodzenia nieznana; zm. ok. 559) – pierwszy znany król anglosaskiego królestwa Bernicji, rządzący od 547 do śmierci ok. 559 roku. Niewiele wiadomo o jego życiu, ale uważany jest za założyciela dynastii, która władała pograniczem dzisiejszej Anglii i Szkocji i ostatecznie założyła potężne królestwo Nortumbrii.Etelfryd, Ethelfrith, Aethelfrith, Aedilfrid, Æðelfrið, Æþelfrið, Æþelferð, Æþelferþ, Æðelferð, Æðelferþ (zm. 616) - władca średniowiecznego anglosaskiego królestwa Bernicji w latach 593-616. W 604 roku opanował sąsiednią Deirę i doprowadził oba kraje do unii pod swoimi rządami . W późniejszych czasach stworzyły one zalążek Nortumbrii.

Według źródeł pierwszym historycznym królem Bernicji był od roku 547 Ida (znanych jest jednak dwóch jego przodków nie potwierdzonych źródłowo: dziad Esa i ojciec Eoppa; jest to więc sytuacja podobna do przodków Mieszka I), który rządził do swojej śmierci w 559. Następcami króla Idy byli kolejno jego synowie: Glappa, Adda, Ethelryk, Teodoryk, Frithuwald oraz Hussa (nie jest pewne czy rzeczywiście był synem Idy, czy też może już jego wnukiem) i wnuk Idy – Ethelfrith. Przez znaczną część tego okresu kolejni władcy bronili państwa przed lokalnymi plemionami Brytów, stopniowo powiększając terytorium Bernicji.

Święty Oswald (ur. ok. 604 w Deirze, zm. 5 sierpnia 642 pod Maserfield) - król Northumbrii (634–641), święty Kościoła katolickiego.Heptarchia anglosaska – nieformalna koalicja siedmiu germańskich państw na podbitych w okresie średniowiecza terenach Brytanii.

Z początkiem VII w. Bernicia wdała się w konflikt z sąsiadującym z nią od południa królestwem Deiry. Początkowo Bernijczycy zwyciężyli i podbili sąsiadów, ale po śmierci Ethelfritha to Deira zapanowała nad Bernicją. Ostatecznie w 634 na tronie obydwu królestw – definitywnie jednocząc je – zasiadł jednak Oswald, wnuk Ethelfritha. Moment objęcia tronu przez Oswalda traktowany jest jako narodziny nowego państwa – królestwa Nortumbrii (według innej wersji datę powstania Nortumbrii przesuwa się na rok 654, czyli moment objęcia tronu Deiry – po zawirowaniach związanych m.in. z wojną przeciwko Mercji – przez Oswiu, brata Oswalda).

Język staroangielski (stang. Ænglisc sprǣc) lub język anglosaski (Ængle-Seaxisce sprǣc) – wczesna forma języka angielskiego, którą posługiwano się na terenie dzisiejszej Anglii i południowej Szkocji między V a XII wiekiem. Był to język zachodniogermański, zbliżony do starofryzyjskiego i starosaksońskiego. Uległ również wpływowi języka staronordyjskiego, należącego do powiązanej grupy północnogermańskiej.Plemię – grupa spokrewnionych rodów wywodzących się od wspólnego przodka (w odróżnieniu od szczepu), zamieszkujących jeden obszar i połączonych wspólnymi związkami społecznymi oraz ekonomicznymi. Plemię ma świadomość bliskiego pokrewieństwa, posługuje się tym samym dialektem i jest połączone wyznawaniem tego samego kultu religijnego. Definicja "krewniacza" plemienia może być też, w niektórych przypadkach (np. plemiona słowiańskie), zastąpiona definicją terytorialną. Według tej definicji plemię to lokalna wspólnota osadnicza złożona z kilku lub kilkunastu mniejszych wspólnot terytorialnych (np. w na ziemiach polskich tą mniejszą wspólnotą było opole).


Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
V jest dwudziestą drugą literą alfabetu łacińskiego. W języku polskim używana w zapożyczeniach z innych języków, a także jako symbol lub skrót oraz w tak nietypowych zastosowaniach jak tablice rejestracyjne pojazdów.
Sasi (Saksoni, niem. Sachsen, ang. Saxons) – lud pochodzenia germańskiego, osiadły w średniowieczu w Westfalii i Dolnej Saksonii, w tradycji pisanej ich ojczyzną były nadwiślańskie lasy (Widsidh).
Brytowie (łac. Brittones, bryt. Pritani lub Priteni) – lud celtycki zamieszkujący Brytanię przed najazdem Anglów i Sasów.
Adda z Bernicji (data urodzenia nieznana; zm. 568) - władca średniowiecznego anglosaskiego królestwa Bernicji w latach 560-568.
Mieszko I (ur. 922-945, zm. 25 maja 992) – książę Polski z dynastii Piastów sprawujący władzę od ok. 960 r. Syn Siemomysła, wnuk Lestka. Ojciec Bolesława I Chrobrego, Świętosławy-Sygrydy, Mieszka, Lamberta i Świętopełka. Brat Czcibora. Po kądzieli dziadek Kanuta Wielkiego.
Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.

Reklama