Beothukowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Demasduwit, zmarła w 1820, jedna z ostatnich przedstawicielek plemienia.

Beothuk (Beothukowie, prawdopodobne znaczenie: ludzie) – rdzenni mieszkańcy Ameryki Północnej zamieszkujący wyspę Nowa Fundlandia.

Wikingowie – skandynawscy wojownicy­­­­­, którzy od VIII wieku podejmowali dalekie wyprawy o charakterze kupieckim, rabunkowym lub osadniczym.Skræling lub skrælingar – nazwa, jaką wikingowie nadali ludowi Dorset z Grenlandii, gdy na nich natrafili. Ta sama nazwa była również później używana w stosunku do mieszkańców Ameryki Północnej, gdy już tam dotarli (zobacz: Winlandia).

Język, którym posługiwali się Beothukowie prawdopodobnie należał do grupy języków algonkiańskich. Według innych teorii był on pochodną języka innu.

Historia[ | edytuj kod]

Plemię przybyło na Nową Fundlandię prawdopodobnie nie wcześniej niż na początku I w. n.e., a jego myśliwsko-zbieracka kultura przechodziła trzy kolejne fazy, trwające po ok. 500 lat. Plemię to zamieszkiwało wybrzeża wyspy, trudniąc się rybołówstwem. Wraz z przybyciem kolonistów brytyjskich, Beothukowie zostali zepchnięci w głąb wyspy, przestawiając się na zbieractwo i myślistwo. Plemię zostało wymordowane przez kolonistów, już wcześniej przetrzebione europejskimi chorobami.

Ameryka Północna – kontynent o powierzchni 24 242 000 km² (co stanowi 16,3% całkowitej powierzchni lądów na kuli ziemskiej), położony na półkulach: północnej i zachodniej. Do Ameryki Północnej należy Ameryka Środkowa.Tubylczy Amerykanin (inaczej rdzenny Amerykanin, czasem też "rodowity Amerykanin", ang. Native American) – wieloznaczne pojęcie, które w zależności od autora i kontekstu może oznaczać:

Ze względu na zwyczaj malowania twarzy i ciał ochrą, zwani także byli Czerwonymi Indianami (ang. Red Indian), a nazwę tę zaczęto następnie stosować do wszystkich tubylczych Amerykanów.

Uważa się, że opisani w sagach wikingów Scraelingowie, to właśnie Indianie Beothuk.

Liczebność[ | edytuj kod]

Populacja plemienia, szacowana jest różnie (od 1000 do 5000 osób), nigdy prawdopodobnie nie przekraczała liczby 1500 osób - na spotkaniu z Hugh Palliserem w 1765 r. w Chateau Bay na Labradorze obecnych było ponoć ok. tysiąca Beothuków.

Ochra (stgr. ὤχρα ōchra, z ὠχρός ōchrós – żółty, blady) – rodzaj pelitycznej zwietrzeliny skał albo iłów bogatych w związki żelaza, wykorzystywany jako naturalny, nieorganiczny pigment o barwie od żółtej do brązowej.Wielka Encyklopedia Rosyjska (ros. Большая российская энциклопедия, БРЭ) – jedna z największych encyklopedii uniwersalnych w języku rosyjskim, wydana w 36 tomach w latach 2004–2017. Wydana przez spółkę wydawniczą o tej samej nazwie, pod auspicjami Rosyjskiej Akademii Nauk, na mocy dekretu prezydenckiego Władimira Putina nr 1156 z 2002 roku

Ostatnim przedstawicielem Beothuków była kobieta o imieniu Shanawdithit, która zmarła na gruźlicę w 1829 w brytyjskiej niewoli (pod opieką), jednak osoby powołujące się na pochodzenie od Beothuków (Metysi), mieszkają do dziś w innych tubylczych społecznościach regionu.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Barry M. Pritzkert: A Native American Encyclopedia: History, Culture, and Peoples. Oxford: Oxford University Press, 2000. ISBN 978-0-19-513877-1.

  • Grupa etniczna (inaczej: etnos), w znaczeniach antropologicznym i społecznym – zbiorowość, która postrzega siebie samą lub postrzegana jest przez otaczające ją zbiorowości jako odrębną i specyficzną ze względu na jedną lub więcej cech takich jak:Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.




    Warto wiedzieć że... beta

    Labrador – półwysep, położony we wschodniej Kanadzie, otoczony od zachodu wodami Zatoki Hudsona, od północy - Cieśniny Hudsona, od wschodu - Oceanu Atlantyckiego, a od południowego wschodu - Zatoki Świętego Wawrzyńca.
    Nowa Fundlandia i Labrador (ang. Newfoundland and Labrador) – prowincja Kanady. Zajmuje całą wyspę Nową Fundlandię, region Labrador we wschodniej części półwyspu o tej samej nazwie oraz okoliczne mniejsze wyspy. Posiada lądową granicę z prowincją Quebec oraz morską z prowincjami Nowa Szkocja i Wyspa Księcia Edwarda. W 1964 prowincja zmieniła starą nazwę "Nowa Fundlandia" na obecną, która została zaakceptowana przez Rząd Federalny Kanady dopiero w 2001, po rozwiązaniu sporu terytorialnego z Quebekiem. Największym miastem, a zarazem stolicą, jest Saint John’s.

    Reklama