Architektura 16-bitowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Architektura 16-bitowa – architektura komputera, w której słowa, adresy i inne dane mieszczą się w najwyżej 16 bitach pamięci.

Intel 80286 – 16-bitowy procesor opracowany przez firmę Intel, oficjalnie pokazany po raz pierwszy 1 lutego 1982. Procesor składał się ze 134 tysięcy tranzystorów, pierwsze wersje pracowały z częstotliwością 6 lub 8 MHz, późniejsze maksymalnie 25 MHz. W procesorze 286 wprowadzono nowe instrukcje, nowy tryb adresowania pamięci (tryb chroniony) oraz przeprojektowano układ DMA.8086 – 16-bitowy mikroprocesor wprowadzony na rynek 8 czerwca 1978 roku. Posiadał także oznaczenia: 8086-1, 8086-2, 8086-4, iAPX 86/10, a dla wykonywanych w technologii CMOS: 80C86, 80C86-2, 80C86A.

Termin architektura 16-bitowa nie musi odnosić się do szerokości szyny danych oraz możliwości adresowych takiego procesora (długości szyny adresowej). Przykładowo: 16-bitowy procesor 8088 posiada 8-bitową szynę danych (co oznacza, że podczas jednego cyklu odczytu z pamięci może odczytać 8 bitów) oraz 20-bitową szynę adresową (co z kolei umożliwia mu adresowanie 2, czyli megabajt pamięci).

Advanced Micro Devices, Inc., AMD (NYSE; AMD) – amerykańskie przedsiębiorstwo produkujące procesory wraz z technologią towarzyszącą dla użytkowników domowych i firm. Do głównych produktów firmy należą mikroprocesory, chipsety do płyt głównych, systemy wbudowane oraz procesory graficzne dla serwerów, stacji roboczych i komputerów PC.Zilog Z800 – 16-bitowy procesor firmy ZiLOG, który miał się ukazać na rynku w 1985. Był binarnie kompatybilny z Z80, różnił się od niego głównie tym, że miał większe rejestry, mógł adresować więcej pamięci i pracował z większą częstotliwością. Niemniej ZiLOG zdecydował się skoncentrować na 32-bitowym Z80000 i Z800 nigdy nie wszedł do masowej produkcji.

Pierwszym na świecie mikroprocesorem 16-bitowym był TMS9900 wyprodukowany przez firmę Texas Instruments w 1976 roku.

Procesory 16-bitowe stosunkowo dawno wyszły z użycia domowego, obecnie stosowane są głównie w sterownikach przemysłowych i systemach wbudowanych.

Procesory wykonane w tej architekturze to np.:

Szyna danych (ang. data bus) – część magistrali odpowiedzialna za transmisję właściwych danych, w odróżnieniu od danych adresowych (za co odpowiedzialna jest szyna adresowa), czy sygnałów sterujących. Podział taki ma sens jedynie dla magistrali, w których taka część jest wydzielona, czyli na ogół dla magistral równoległych.Szyna adresowa (ang. address bus) – połączenie między jednostką centralną i pamięcią, które przenosi adres z/do miejsc, gdzie jednostka centralna chce czytać lub pisać. Liczba bitów szyny adresowej określa maksymalną wielkość pamięci, do jakiej procesor ma dostęp.
  • Intel: seria 8086 aż do 80286
  • Zilog: seria Z800
  • AMD: AM29116.
  • System wbudowany (ang. embedded system) – system komputerowy specjalnego przeznaczenia, który staje się integralną częścią obsługiwanego przez niego sprzętu komputerowego (hardware).8088 to okrojona wersja układu 8086. Podobnie jak 8086 operował na danych 16-bitowych. Pierwszą różnicą w stosunku do 8086 było ograniczenie szerokości magistrali danych do 8-bitów. Przetwarzane przez niego dane przed wysłaniem dzielone były na dwie części, dzięki czemu zachowano pełną zgodność z poprzednikiem. Drugą różnicą było skrócenie kolejki rozkazów z 6 do 4 bajtów. Układ montowany był w komputerach IBM PC (model IBM XT).




    Warto wiedzieć że... beta

    Texas Instruments – znana też jako TI – amerykańska firma z siedzibą w Dallas w Teksasie, czołowy producent półprzewodników. Obecnie producent m.in. cyfrowych procesorów sygnałowych (DSP), przetworników cyfrowo-analogowych i analogowo-cyfrowych, czujników i kalkulatorów naukowych. Spółka publiczna notowana od 1 października 1953 na Giełdzie Nowojorskiej (NYSE): TXN (tzw. "Wall Street").
    Bit (w ang. kawałek, skrót od binary digit, czyli cyfra dwójkowa) – najmniejsza ilość informacji potrzebna do określenia, który z dwóch równie prawdopodobnych stanów przyjął układ. Jednostka logiczna.
    Słowo maszynowe lub po prostu słowo to podstawowa porcja informacji, na której operuje system komputerowy. Słowo, w przypadku maszyn operujących na arytmetyce binarnej, jest liczbą złożoną z odgórnie określonej ilości bitów. Liczbę bitów w słowie nazywamy długością lub szerokością słowa i z przyczyn praktycznych zazwyczaj jest ona potęgą liczby 2. Wielkość słowa określa rozmiar szyny danych oraz rejestrów procesora.
    Intel – największy na świecie producent układów scalonych oraz twórca mikroprocesorów z rodziny x86, które znajdują się w większości komputerów osobistych.

    Reklama