Arabski system liczbowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Arabski system liczbowy – inaczej też abdżad – był systemem zapisu liczb przez Arabów przed przejęciem w IX w. cyfr indyjskich. Był to system addytywny (czyli liczba była sumą swoich cyfr).

Wartości liczbowe liter:

Grecki system liczbowy – liczbowy system addytywny używający greckiego alfabetu do reprezentacji liczb. Obecnie w Grecji jego zastosowanie ogranicza się do reprezentacji liczebników porządkowych oraz w sytuacjach analogicznych do stosowania rzymskiego zapisu w kulturze zachodniej.Jakkolwiek mianem cyfr arabskich określa się obecnie używany powszechnie niemal na całym świecie zestaw symboli stosowanych do oznaczenia poszczególnych wartości liczbowych, to w rzeczywistości używane w większości krajów arabskich (i muzułmańskich) cyfry arabskie nie przypominają swych europejskich odpowiedników. Różnica ta wynika stąd, iż wygląd zapożyczonych w średniowieczu przez kulturę europejską symboli ewoluował w innym kierunku, niż wygląd tych samych znaków w kulturze islamu, przy czym cyfry w krajach arabskich bliższe są swoim indyjskim pierwowzorom.
  • ابجد – abdżad: 1–2–3–4 (czyli: ج = 3 , ب = 2 , ا = 1 , i د = 4 )
  • هوز – hawaz: 5–6–7
  • حطي – huti: 8–9–10
  • كلمن – kalaman: 20–30–40–50
  • سعفص – sa'fas: 60–70–80–90
  • قرشت – qaraszat: 100–200–300–400
  • ثخذ – thachidh: 500–600–700
  • ضظغ – dazagh: 800–900–1000
  •  
    Dla odróżnienia i uniknięcia błędów pisano nad liczbą linię np. liczbę 1429 zapisywano jako غتكط .

    Cyfry etruskie - system numeryczny używany przez plemiona etruskie; cyfry rzymskie rozwinęły się z cyfr etruskich. Na podstawie cyfr etruskich prawdopodobnie powstał również system numeryczny rowasz (rewasz), używany przez Szeklerów i karpackich górali, co byłoby zrozumiale w świetle hipotezy Alinei, że etruski to forma starowęgierskiego.System liczbowy głagolicy to system liczbowy języka cerkiewnosłowiańskiego. Jest to system addywny. W odróżnieniu od systemu liczbowego cyrylicy znane są również niektóre wartości dla rzędu tysięcy.

    W krajach Maghrebu, gdzie kolejność liter w alfabecie odbiega nieco od standardowej, niektóre litery mają inne wartości liczbowe.

  • أبجد – abudżadin: 1–2–3–4
  • ﻫوز – hawazin: 5–6–7
  • حطي – hutiya: 8–9–10
  • كلمن – kalman: 20–30–40–50
  • صعفض – sa'fad: 60–70–80–90
  • قرست – qurisat: 100–200–300–400
  • ثخذ – thachudh: 500–600–700
  • ظغش – taghusz: 800–900–1000
  • Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Abdżad
  • System liczbowy




  • Warto wiedzieć że... beta

    Cyfry Suzhou (chiń. upr.: 苏州码子; chiń. trad.: 蘇州碼子; pinyin: sūzhōu mǎzi) lub huama (chiń. upr.: 花碼; chiń. trad.: 花码; pinyin: huāmǎ) to system liczbowy stosowany w Chinach przed wprowadzeniem cyfr arabskich.
    Dwójkowy system liczbowy, system binarny, bin – pozycyjny system liczbowy, w którym podstawą jest liczba 2. Do zapisu liczb potrzebne są tylko dwie cyfry: 0 i 1.
    Starożytne cyfry egipskie były używane w Egipcie aż do wczesnych lat pierwszego tysiąclecia naszej ery. Był to system dziesiętny, często zaokrąglany w górę, zapisywany przy użyciu hieroglifów. System zapisu przez hieratykę wymuszał skończony zapis liczb.
    Siódemkowy system liczbowy to pozycyjny system liczbowy o podstawie 7. System siódemkowy jest czasem nazywany septymalnym (łac. septem - siedem). Do zapisu liczb używa się w nim siedmiu cyfr, od 0 do 6.
    Patyczki do liczenia (chiń. upr.: 籌; chiń. trad.: 筹; pinyin: chóu; japoński: 算木, sangi) to małe pręciki, zwykle mające 3–14 cm długości, używane przez matematyków w Chinach, Japonii, Korei i Wietnamie. Są one rozkładane poziomo lub pionowo aby przedstawić dowolną liczbę lub ułamek.
    Szesnastkowy system liczbowy, system heksadecymalny, hex – pozycyjny system liczbowy, w którym podstawą jest liczba 16. Skrót hex pochodzi od angielskiej nazwy hexadecimal. Do zapisu liczb w tym systemie potrzebne jest szesnaście znaków (cyfr szesnastkowych).
    Ósemkowy system liczbowy – pozycyjny system liczbowy o podstawie 8. System ósemkowy jest czasem nazywany oktalnym od słowa octal. Do zapisu liczb używa się w nim ośmiu cyfr, od 0 do 7.

    Reklama