Appenzell (kanton)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Mapa kantonu Appenzell z 1740 roku z zaznaczonym podziałem na półkantony Ausserrhoden (kolor czerwony) i Innerrhoden (zielony). Uwaga: mapa w orientacji południowej

Appenzell – historyczny kanton w północno-wschodniej Szwajcarii, obecnie podzielony na kantony Appenzell Ausserrhoden i Appenzell Innerrhoden. Stolicą kantonu był Appenzell.

Appenzell Innerrhoden – najmniejszy po Bazylei-Mieście kanton Szwajcarii, położony we wschodniej części tego kraju. Jego stolicą jest Appenzel, której części należą do trzech dystryktów (Appenzell, Rüte, Schwende). Dla usprawnienia zarządzania wsią utworzono w XVI wieku gminę nadzoru przeciwpożarowego (niem. Feuerschaugemeinde, także Dunke), obejmującą te trzy części.Protestantyzm – jedna z głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok katolicyzmu i prawosławia, na którą składają się wyznania religijne powstałe na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych wystąpieniem Marcina Lutra w XVI wieku oraz ruchów przebudzeniowych w łonie macierzystych wyznań protestanckich w kolejnych stuleciach.

Najstarsza wzmianka o regionie w postaci słów Abbatis Cella (z łac. „posiadłość opatów”) pochodzi z 1071 roku i odnosi się do faktu, że obszar ten znajdował się pod zwierzchnictwem opactwa Sankt Gallen. W 1377 roku Appenzell wstąpił do Ligi Szwabskiej, a w latach 1403–1411 toczył wojnę z opactwem (wojna Appenzellu). W jej wyniku uniezależnił się od niego i znalazł się pod ochroną Konfederacji Szwajcarskiej, do której przystąpił w 1513 roku.

Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.Opactwo Sankt Gallen (niem. Stiftskirche St. Gallen) – rzymskokatolicka katedra diecezji Sankt Gallen w Szwajcarii. Mieści się przy ulicy Klosterhof w mieście Sankt Gallen.

W 1597 roku różnice religijne wewnątrz kantonu, powstałe w wyniku reformacji, doprowadziły do jego podziału na dwa półkantonyAppenzell Ausserrhoden z przeważającą ludnością protestancką i Appenzell Innerrhodenkatolicką. Kanton formalnie istniał do 1999 roku, kiedy to z konstytucji szwajcarskiej zniknęło pojęcie półkantonu, a zarówno Ausserrhoden i Innerrhoden stały się pełnoprawnymi kantonami, choć posiadającymi jedynie po pół siły głosu.

Reformacja – ruch religijno-polityczno-społeczny zapoczątkowany przez Marcina Lutra w XVI wieku, mający na celu odnowę chrześcijaństwa. Był reakcją na negatywne zjawiska, które miały miejsce w katolickiej hierarchii kościelnej, a także stanowił opozycję do katolickiej doktryny dogmatycznej. Podwaliny pod wystąpienie Marcina Lutra położyła działalność Jana Husa na początku XV wieku – ruch husycki (husyci) odegrał ważną rolę w rozwoju reformacji.Szwajcaria, Konfederacja Szwajcarska (Confoederatio Helvetica, Schweiz, Schweizerische Eidgenossenschaft) – państwo federacyjne w Europie Zachodniej. Jest jednym z niewielu państw, w których obowiązuje demokracja bezpośrednia. Szwajcaria od kongresu wiedeńskiego w 1815 roku jest państwem neutralnym. Do Organizacji Narodów Zjednoczonych przystąpiła dopiero 10 września 2002 po przegłosowaniu tej decyzji w referendum minimalną większością 52% głosów.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Thomas Fleiner, Thomas Fleiner-Gerster, Alexander Misic, Nicole Töpperwien: Swiss Constitutional Law. Kluwer Law International, 2005, s. 31. ISBN 90-411-2404-7.

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Appenzell (ang.). Britannica Online Encylopedia. [dostęp 2012-09-12].
  • Kościół łaciński, Kościół katolicki obrządku łacińskiego, Kościół rzymskokatolicki, Kościół zachodni – największa liczebnie część Kościoła katolickiego, mająca własną, odrębną tradycję liturgiczną oraz własną i odrębną strukturę. Głową Kościoła rzymskokatolickiego jest biskup Rzymu, czyli papież. Z danych opublikowanych w Annuario Pontificio z 2010 roku wynika, że do Kościoła łacińskiego należy ok. 1 mld 130 mln ludzi czyli ok. 98,5% katolików.Appenzell Ausserrhoden – niewielki kanton we wschodniej Szwajcarii. Siedzibą rządu i parlamentu jest Herisau, natomiast władzy sądowniczej – Trogen. Nieoficjalnie jest podtrzymywany podział kantonu na trzy dystrykty – Hinterland, Mittelland i Vorderland, zlikwidowane w 1995.




    Warto wiedzieć że... beta

    Stara Konfederacja Szwajcarska – określenie państwa szwajcarskiego w okresie pomiędzy utworzeniem państwa a początkiem okupacji francuskiej i wprowadzeniem przez Napoleona drastycznych zmian ustrojowych, w wyniku których konfederację zastąpiono zależną od Francji Republiką Helwecką.

    Reklama