Aphelium

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Schemat orbity heliocentrycznej: 1 – aphelium, 2 – peryhelium, 3 – Słońce

Aphelium (polska nazwa – punkt odsłoneczny; zlatynizowany wyraz pochodzenia greckiego, od gr. apo: od i helios: słońce) – punkt na orbicie ciała niebieskiego krążącego wokół Słońca, znajdujący się w miejscu największego oddalenia (apocentrum) tego ciała od Słońca. Aphelium posiadają orbity okołosłoneczne ciał poruszających się po orbitach eliptycznych (nie kołowych), jak planety, planetoidy, czy komety.

Planetoida (planeta + gr. eídos postać), asteroida (gr. asteroeidés – gwiaździsty), planetka (ang. minor planet) – ciało niebieskie o małych rozmiarach – od kilku metrów do czasem ponad 1000 km, obiegające Słońce, posiadające stałą powierzchnię skalną lub lodową, bardzo często – przede wszystkim w przypadku planetoid o mniejszych rozmiarach i mało masywnych – o nieregularnym kształcie, często noszącym znamiona kolizji z innymi podobnymi obiektami.Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.

Punktem orbity przeciwnym do aphelium jest peryhelium.

Forma afelium jest niepoprawna, na co jednoznacznie wskazuje etymologia słowa, lecz na tyle pospolita, że odnotowywana w słownikach; pod taką nazwą występuje też w słowniku Jana Flisa.

Ziemia[ | edytuj kod]

Schemat położenia i oświetlenia Ziemi w peryhelium i aphelium

W czasie, kiedy Ziemia jest w aphelium (ok. 4 lipca) znajduje się ona w odległości 152,1 mln km (1,017 au) od Słońca. Spośród ponumerowanych planetoid najmniejszą odległość aphelium od Słońca (0,804 au) ma 2008 EA32 z grupy Atiry.

Półoś wielka - jest to połowa większej osi elipsy. Elipsa ma dwie osie symetrii, a każda z nich składa się z dwóch półosi. Na dłuższej osi elipsy znajdują się dwa tak zwane ogniska. Analogiczne półoś mała definiowana jest jako połowa mniejszej osi elipsy.Planeta (późnołac. planeta, od gr. πλανήτ- planét-, πλανής planés, nowogr. πλανήτης planétes; dosł. „wędrowiec” od πλανάσθαι planásthai, wędrować) – zgodnie z definicją Międzynarodowej Unii Astronomicznej – obiekt astronomiczny okrążający gwiazdę lub pozostałości gwiezdne, w którego wnętrzu nie zachodzą reakcje termojądrowe, wystarczająco duży, aby uzyskać prawie kulisty kształt oraz osiągnąć dominację w przestrzeni wokół swojej orbity. W odróżnieniu od gwiazd, świecących światłem własnym, planety świecą światłem odbitym.

Daty i godziny przejścia Ziemi przez punkt aphelium podane są w artykule Apsyda (astronomia), w sekcji Apsydy orbity Ziemi.

Zobacz też[ | edytuj kod]

  • wielka półoś elipsy
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Jan Flis: Terminy geograficzne. Wyd. V (zmienione). Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1999. ISBN 83-02-04531-4.
    2. aphelium, Słownik języka polskiego PWN [dostęp 2021-07-05] (pol.).
    3. IAU Minor Planet Center. [dostęp 2014-06-21].
    Latynizacja (ang. romanization) – w językoznawstwie proces konwersji pisma niebędącego alfabetem łacińskim na alfabet łaciński.Etymologia, źródłosłów – dział językoznawstwa badający pochodzenie wyrazów, zmiany ich znaczenia i formy w miarę upływu czasu. Jednocześnie wyraz ten oznacza objaśnienie pochodzenia konkretnego wyrazu i jego znaczenia.




    Warto wiedzieć że... beta

    Peryhelium, perihelium (zlatynizowany wyraz pochodzenia greckiego, od gr. peri, przy i helios, Słońce) – punkt na orbicie ciała niebieskiego obiegającego Słońce, znajdujący się w miejscu największego zbliżenia obu ciał. Przeciwieństwem peryhelium jest aphelium. W odniesieniu do orbity okołoziemskiej stosuje się odpowiednio perygeum i apogeum, zaś w ogólnym przypadku, np. orbit wokół gwiazd – perycentrum i apocentrum.
    Grupa planetoidy Atiry, także planetoidy typu Apohele – grupa planetoid bliskich Ziemi, zaliczana czasem do grupy Atena, których aphelia są bliższe Słońca niż najmniejsza odległość Ziemi od Słońca, czyli 0,983 j.a. Krążą one zatem zawsze wewnątrz orbity Ziemi. Nazwa grupy pochodzi od planetoidy (163693) Atira, pierwszego ciała z tej grupy, którego orbita została wyznaczona z wymaganą precyzją.
    Słońce (łac. Sol, Helius, gr. Ἥλιος Hḗlios) – gwiazda centralna Układu Słonecznego, wokół której krąży Ziemia, inne planety tego układu, planety karłowate oraz małe ciała Układu Słonecznego. Słońce to najjaśniejszy obiekt na niebie i główne źródło energii docierającej do Ziemi.
    (418265) 2008 EA32 – planetoida z grupy Atiry okrążająca Słońce w ciągu 176,6 dni w średniej odległości 0,62 j.a. Została odkryta 10 marca 2008 roku. Planetoida nie ma jeszcze nazwy własnej, a tylko oznaczenie tymczasowe i stały numer.
    Ciało niebieskie – każdy naturalny obiekt fizyczny oraz układ powiązanych ze sobą obiektów lub ich struktur, występujący w przestrzeni kosmicznej poza granicą atmosfery ziemskiej. Ciało niebieskie jest przedmiotem zainteresowania astronomii.
    Jan Flis (ur. 20 lipca 1912 w Nowym Sączu, zm. 9 grudnia 1993 w Krakowie) - polski geograf, specjalista z zakresu geografii ziem górskich i dydaktyki geografii.

    Reklama