• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Apeiron - filozofia



    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Robert Scott (ur. 26 stycznia 1811, zm. 2 grudnia 1887) – brytyjski filolog i leksykograf, profesor Balliol College Uniwersytetu w Oksfordzie. Wraz z Henrym Geotgem Liddellem był autorem słownika grecko-angielskiego, standardowego słownika klasycznej greki. Słownik został wydany przez Oxford University Press.Okres archaiczny w historii starożytnej Grecji mieści się między tzw. "wiekami ciemnymi" cywilizacji greckiej a jej okresem klasycznym, obejmując przedział czasu od VIII wieku p.n.e. do wojen perskich (początek V wieku p.n.e.). W okresie archaicznym Grecy nawiązali szerszy kontakt z innymi cywilizacjami, stworzyli zręby nowych ustrojów politycznych, poznali alfabet, skolonizowali znaczną część wybrzeża Morza Śródziemnego. W okresie tym pojawiły się w Grecji zaczątki zachodniej nauki, filozofii i historiografii. Był to także okres wielkiego rozkwitu greckiej sztuki i literatury (szczególnie epiki Homera i Hezjoda oraz liryki).
    Inne przedsokratejskie koncepcje apeironu[ | edytuj kod]

    Inni przedsokratejscy myśliciele mieli różne teorie na temat apeironu. Dla pitagorejczyków (w szczególności dla Filolaosa) Wszechświat miał swój początek jako apeiron, ale w pewnym momencie wciągnął pustkę z zewnątrz, wypełniając kosmos bąblami próżni, które podzieliły świat na wiele różnych części. Dla Anaksagorasa początkowy apeiron zaczął obracać się coraz szybciej wokół własnej osi pod kontrolą boskiego Nous (Umysłu) aż wielka prędkość obrotu rozerwała wszechświat na wiele fragmentów. Jednakże, skoro wszystkie indywidualne byty miały swój początek w tym samym apeironie, wszystkie rzeczy muszą zawierać cząstki wszystkich innych rzeczy - na przykład drzewo musi zawierać również maleńkie elementy rekinów, księżyców i ziaren piasku. To też tłumaczy, w jaki sposób jeden obiekt może być przemieniony w inny - każda bowiem rzecz zawiera każdą inną rzecz w zalążku.

    Chaos (gr. Χάος Cháos, łac. Chaos ‘pustka’) – w mitologii greckiej uosobienie Próżni pierwotnej (stanu przed uporządkowaniem elementów wszechświata).Racjonalizm (łac. ratio – rozum; rationalis – rozumny, rozsądny) – filozoficzne podejście w epistemologii zakładające możliwość dotarcia do prawdy z użyciem samego rozumu z pominięciem doświadczenia, poprzez stworzenie systemu opartego na aksjomatach, z których poprzez dedukcję można wywieść całość wiedzy. Racjonalizm w nowożytnej filozofii wywodzi się od Kartezjusza. W anglosaskiej tradycji filozoficznej bywa nazywany racjonalizmem kontynentalnym.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Arché
  • Bóg
  • Idealizm (filozofia)
  • Nieskończoność
  • Taiji
  • Theogonia
  • Cimcum
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. ἄπειρον. Liddell, Henry George(ang.); Scott, Robert; [[Leksykon grecko-angielski (Liddell i Scott)|]] [w:] Perseus Project(ang.).
    2. πεῖραρ [w:] Liddell(ang.) and Scott.
    3. Arystoteles, Fizyka. Γ5, 204b, 23sq.<DK12,A16.>, Hippolit, Haer. I 6, 1 sq. <DK 12 A11, B2.>
    4. cf. Heraklit
    5. Symplicjusz, in Phys., str. 24, 13sq.<DK 12 A9,B1.>, str. 150, 24sq.<DK 12 A9.>
    6. Aecjusz I 3,3<Pseudo-Plutarch; DK 12 A14.>
    7. C. M. Bowra (1957) The Greek experience. World Publishing Co. Cleveland and New York. str. 168-169
    8. L. H. Jeferry (1976) The archaic Greece. The Greek city states 700-500 BC. Ernest Benn Ltd. London & Tonbridge str. 42
    9. J.P. Vernant (1964) Les origins de la pensee grecque. PUF Paris. p. 128; J.P. Vernant (1982) The origins of Greek thought. Ithaca, Cornell University Press. str. 118, 128. ​ISBN 0-8014-9293-9
    10. The Theogony of Hesiod. tłum. H.G. Evelyn White (1914): 116, 736-744
    11. "'First of all': On the Semantics and Ethics of Hesiod's Cosmogony - Mitchell Miller - Ancient Philosophy (Philosophy Documentation Center)". www.pdcnet.org. Dostęp za: 2016-01-21.
    12. Cornford, Francis (1950). A Ritual Basis for Hesiod's Theogony. The Unwritten Philosophy and other Essays. str. 95–116.
    13. G.S. Kirk, J.E. Raven and M. Schofield (2003). The Presocratic philosophers. Cambridge University Press. str. 57. SBN] 0-521-27455-9.
    14. William Keith Chambers Guthrie (2000). A History of Greek Philosophy. Cambridge University Press. str. 58,59 ​ISBN 0-521-29420-7
    15. O. Gigon (1968) Der Umsprung der Griechishe Philosophie. Von Hesiod bis Parmenides. Bale. Stuttgart, Schwabe & Co. str. 29
    16. <DK 21 B 28>
    17. Karl.R.Popper (1998). The world of Parmenides. Rootledge.New York str. 39
    18. G.S. Kirk, J.E. Raven and M. Schofield (2003). The Presocratic Philosophers. Cambridge University Press. str. 10, 110. ​ISBN 0-521-27455-9​.
    19. Filolaos z Tarentu
    20. Claude Mossé(ang.) (1984) La Grece archaique d'Homere a Eschyle. Edition du Seuil. str. 235
    21. Arystoteles, Fizyka. Γ5, 204b 23sq.<DK 12 A 16.>
    22. Diogenes Laertios,<DK 11 A1.>
    23. William Keith Chambers Guthrie (2000). A History of Greek Philosophy. Cambridge University Press. str. 83. ​ISBN 0-521-29420-7​.
    24. Patricia Curd, The Legacy of Parmenides: Eleatic Monism and Later Presocratic Thought, Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1998, s. 77, ISBN 0-691-01182-6, OCLC 36713043.
    25. Pseudo-Plutarch, Strom. 2, fr.179 Sandbach <DK 12 A 10.>
    26. Aecjusz V 19,4 <DK 12 A 30.>
    27. Hippolit, Haer. I 6,6 <DK 12 A 11.>
    28. Symplicjusz in Phys. str. 24, 13sq.<DK12a9,B1> Anaksymander z Miletu, syn Praksjadesa i uczeń oraz następca Talesa, rzekł, że początkiem i zasadą rzeczy (bytów) jest apeiron i jest on pierwszym, który użył tego słowa na nazwanie początku (arche). Mówi on, że początkiem nie jest ani woda, ani żaden inny tak zwany żywioł ale coś całkowicie odmiennej natury, coś bezgranicznego. Z tego tworzą się nieba i światy istniejące pomiędzy nimi. Z czego rzeczy (byty) mają swój początek, w tym też ma miejsce ich zniszczenie, jak to jest zarządzone. Dzieje się tak, dlatego że pełnią one sobie wzajem sprawiedliwość i kompensują sobie wzajemnie swoją niesprawiedliwość, zgodnie z zarządzeniem czasu, jak mówi Anaksymander używając poetyckiego języka. Oczywiście zauważając wzajemne zmiany zachodzące pomiędzy czterema żywiołami, nie żąda by uczynić z któregoś z nich zasadę ale z czegoś całkowicie odmiennego. Mówi on, że początek dzieje się bez żadnego rozkładu ale samym swoim ruchem tworzy przeciwieństwa.
    29. C. M. Bowra (1957) The Greek experience. Cleveland and New York. str. 167-168
    30. C. M. Bowra (1957) The Greek experience. World publishing company. Cleveland and New York. str. 87
    31. L. H. Jeffery (1976) The archaic Greece. The Greek city states 700-500 BC. Ernest Benn Ltd. London & Tonbridge. str. 42
    32. Homer: Odyseja. 17.487
    33. C. M. Bowra The Greek experience. World publishing company. Cleveland and New York. str. 90
    34. Aecjusz I 3,3<Ps.Plutarch; DK 12 A14.>
    35. Arystoteles, Fizyka 203b 18-20 <DK 12 A 15.>
    36. F. Nietsche (1962) Philosophy in the tragic age of the Greeks.. Washington DC: Regnery, Gateway.
    37. Simonyi, Károly (07-04-2012). "A Cultural History of Physics". Chapter 5.5.10 Back to the Apeiron?. googlebooks. Dostęp za: 03-05-2-18.
    38. Bertrand Russell (1946) History of Western Philosophy NY. Simon and Schuster
    39. C. M. Bowra (1957) The Greek experience. World publishing company. Cleveland and N. York. str. 168
    40. O. Gigon (1968) Der Umsprung der Griechische Philosophie. Von Hesiod bis Parmenides. Bale Stutgart, Schwabe & Co. str. 81-82
    41. C. Castoriadis (2004) Ce qui fait la Grece 1. D'Homere a Heracklite. Seminaires 1982-1983. La creation humain II. Edition du Seuil. str. 198
    42. M. O. Sullivan (1985) The four seasons of Greek philosophy. Efstathiadis group. Athens. str. 28-31 (wydanie angielskie)
    43. C. M. Bowra (1957) The Greek experience. World publishing company. Cleveland and New York. str. 63, 89
    44. C. Castoriadis (2004) Ce qui fait la grece 1. D'Homere a Heraclite. Seminaires 1982-1983. La creation Humain II. Editions du Seuil. str. 268
    45. <DK B1.>
    46. Platon, Fileb 16c.
    Nous (gr. νοῦς) – słowo pochodzące z greki, w dosłownym znaczeniu duch, rozsądek, intelekt, rozum, w znaczeniu przenośnym: Friedrich Wilhelm Nietzsche (ur. 15 października 1844 w Röcken w okolicach Naumburg (Saale), zm. 25 sierpnia 1900 w Weimarze) – filozof, filolog klasyczny, prozaik i poeta. Kategorią centralną filozofii Nietzschego jest filozofia życia, ujmowanie rzeczywistości, a więc także człowieka, jako życia. Prowadzi to do zanegowania istnienia ukrytego sensu i układu świata - esencji, rzeczywistość staje się wobec tego chaosem. Konsekwencję tego stanowi radykalna krytyka chrześcijaństwa oraz współczesnej autorowi zachodniej kultury, jako opartych na tym złudzeniu. Istotny jest także szacunek wobec wartości obecnych w antycznej kulturze greckiej, wraz z postulatem powrotu do niej.


    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Władysław Tatarkiewicz (ur. 3 kwietnia 1886 w Warszawie, zm. 4 kwietnia 1980 tamże) – filozof i historyk filozofii, estetyk i etyk, historyk sztuki, członek Polskiej Akademii Umiejętności i Polskiej Akademii Nauk.
    Bóg lub bóstwo – istota nadprzyrodzona, której istnienie postuluje większość religii. Zajmuje się nim teologia i filozofia, gdzie jest ono uważane za zagadnienie metafizyczno-egzystencjalne. Ze względu na duże zróżnicowanie rozumienia tego pojęcia, trudno jest o jego jednoznaczną definicję (co dodatkowo utrudniają założenia teologiczne związane z tym zagadnieniem, pochodzące z poszczególnych religii). Jako najbardziej różniące się od siebie, należy wyodrębnić definicje używane przez religie politeistyczne i monoteistyczne, deizm, panteizm oraz panenteizm.
    Mechanika kwantowa (teoria kwantów) – teoria praw ruchu obiektów świata mikroskopowego. Poszerza zakres mechaniki na odległości czasoprzestrzenne i energie, dla których przewidywania mechaniki klasycznej nie sprawdzały się. Opisuje przede wszystkim obiekty o bardzo małych masach i rozmiarach - np. atom, cząstki elementarne itp. Jej granicą dla średnich rozmiarów lub średnich energii czy pędów jest mechanika klasyczna.
    Filozofia przedsokratejska – okres w filozofii starożytnej przed wystąpieniem Sokratesa, obejmujący filozofów przyrody i często ujmowanych w osobną kategorię sofistów.
    Ferekydes z Syros – grecki myśliciel żyjący w VI wieku p.n.e., pochodził z wyspy Siros, uznawany jest za pierwszego prozaika. Autor dzieła zatytułowanego Pentemychos (Pięciokąt), znanego również jako Heptamychos (Siedmiokąt), przedstawiającego mito-filozoficzny opis stworzenia świata, z którego zachował się tylko początkowy fragment oraz wzmianki u późniejszych autorów.
    Stanford Encyclopedia of Philosophy (SEP) jest ogólnie dostępną encyklopedią internetową filozofii opracowaną przez Stanford University. Każde hasło jest opracowane przez eksperta z danej dziedziny. Są wśród nich profesorzy z 65 ośrodków akademickich z całego świata. Autorzy zgodzili się na publikację on-line, ale zachowali prawa autorskie do poszczególnych artykułów. SEP ma 1260 haseł (stan na 20 stycznia 2011). Mimo, że jest to encyklopedia internetowa, zachowano standardy typowe dla tradycyjnych akademickich opracowań, aby zapewnić jakość publikacji (autorzy-specjaliści, recenzje wewnętrzne).
    Fizyka (gr. Φυσικὴ ἀκρόασις, łac. Physica lub Physicae Auscultationes, co znaczy wykłady o naturze) – utwór autorstwa Arystotelesa dotyczących najbardziej ogólnych (filozoficznych) zasad naturalnych. Głównym celem pracy jest nie tylko opis zmiany i ruchu, lecz także odkrycie ich zasad i przyczyn.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.047 sek.