• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Antonio Rosmini-Serbati



    Podstrony: [1] 2 [3]
    Przeczytaj także...
    Gaeta (ant. Caieta) - niewielkie portowe miasto we Włoszech, na wybrzeżu morza Tyrreńskiego, w regionie Lacjum, prowincji Latina. Nazwa pochodzi najprawdopodobniej od "kaiàdas" lub "kaiètas", czyli jaskinia. Mieści się tu baza operacji morskich NATO. Na szycie Monte Orlando znajduje sie mauzoleum rzymskiego senatora, konsula i cenzora Lucjusza Munatiusa Plancusa.Teologia (gr. θεος, theos, „Bóg”, + λογος, logos, „nauka”) – dyscyplina wiedzy posługująca się metodami filozoficznymi w wyjaśnianiu świata w jego relacji do Boga. Klasycznie uznawana za dziedzinę naukową, także w Polsce znajduje się na liście dziedzin naukowych, ustalonej przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów. Stanowi metodyczne studium prawd religijnych objawionych przez Boga, w myśl maksymy (łac.) fides quaerens intellectum – wiara szukająca zrozumienia. Współcześnie zasadność uznawania pytań o Boga za naukowe jest kwestionowana. Według części autorów teologia nie spełnia współczesnych wymagań stawianych nauce, chociażby poprzez brak weryfikowalności stawianych przez nią hipotez oraz oparcie na dogmatach jako punkcie wyjściowym swoich rozważań zamiast na metodzie naukowej, czy paradygmatach naukowych. Polemikę z tymi zarzutami przedstawił m.in. papież Benedykt XVI w Wykładzie ratyzbońskim.
    Myśl[ | edytuj kod]

    Teoria poznania[ | edytuj kod]

    Rosmini propagował tezy filozoficzne kontrastujące zarówno z myślą oświeceniową, jak i filozofią opartą na doświadczeniu. Podkreślając niezbywalność praw naturalnych osoby ludzkiej, takich jak własność prywatna, wszedł w polemikę z socjalizmem i z komunizmem, postulując istnienie państwa, którego interwencja miałaby minimalny wymiar. W swojej filozofii szedł śladami koncepcji św. Augustyna i św. Tomasza, nawiązując również do Platona.

    Grzegorz XVI (łac. Gregorius XVI, właśc. Bartolomeo Alberto Cappellari EC; ur. 18 września 1765 w Belluno, zm. 1 czerwca 1846 w Rzymie) – włoski duchowny katolicki, kameduła, papież okresie od 2 lutego 1831 do 1 czerwca 1846.Alessandro Manzoni (ur. 7 marca 1785 w Mediolanie, zm. 22 maja 1873 tamże) – włoski pisarz, czołowy przedstawiciel włoskiego romantyzmu. Autor arcydzieła włoskiej powieści historycznej Narzeczeni (z dziejów Lombardii XVII w.), poetyckich tragedii historycznych, hymnów religijnych, ód. Początkowo związany z ruchem libertyńskim i oświeceniowym ateizmem, około 1810 nagle nawrócił się wraz z żoną na katolicyzm, pozostając do końca życia piewcą wiary chrześcijańskiej. Konwersja ta do dziś stanowi zagadkę dla biografów Manzoniego.

    Zamiarem Rosminiego było stworzenie systemu filozofii chrześcijańskiej we wszystkich jej aspektach. Punktem wyjścia jego idei jest polemika z każdą formą subiektywizmu i filozofii opartej jedynie na doświadczeniu. Uznaje on je bowiem za źródło wszelkich przewrotów moralnych i politycznych. Podstawową kwestią jest dla niego znalezienie obiektywnej, a nie tylko subiektywnej i arbitralnej podstawy dla prawdy i poznania. Na temat źródeł pojęć zostały, według niego, wypracowane rozmaite teorie, które są błędne albo z powodu niedoboru (John Locke i Étienne de Condillac), albo przesady (Platon, Gottfried Leibniz i Immanuel Kant). Te pierwsze doszukują się źródła pojęć jedynie we wrażeniu, które jest jednostkowe, w odróżnieniu do pojęć, które są uniwersalne. Tym teoriom przeciwstawiają się inne, mówiące o pojęciach wrodzonych, czyli nie pochodzących z wrażeń zmysłowych. Ich błędem, według Rosminiego, jest to, że uznają, iż pojęcia wrodzone są wielorakie. Według niego zaś istnieje tylko jedno pojęcie wrodzone, podstawa wszelkiego poznania. Jest to pojęcie bytu. Każde poznanie bowiem sprawia przypisanie egzystencji temu, co jest poznawane. Jeżeli tak, to znaczy, że pojęcie bytu musi być już posiadane wcześniej, a nie nabyte na drodze doświadczenia. Pojęcie zaś to idea pewnej rzeczy, istniejąca niezależnie od jakiejkolwiek modyfikacji wywołanej przez inną rzecz. Pojęcie bytu nie może dochodzić do człowieka z wrażeń, bo one pozwalają poznać jedynie relację, jaka istnieje między rzeczami a nami, podczas gdy istnienie samo w sobie jest czymś absolutnym, a nie relatywnym. Pojęcie bytu nie może też pochodzić z poczucia własnej egzystencji, gdyż ona nie jest dostępna dzięki doświadczeniu wewnętrznemu, które dostarcza tylko doświadczenia mojego istnienia, a nie pojęcia istnienia w sensie uniwersalnym. To prowadzi do stwierdzenia, że pojęcie bytu jest uprzednie w stosunku do pojęcia "ja". Pojęcie bytu nie pochodzi więc ani z doświadczenia wewnętrznego, ani zewnętrznego, a więc jest wrodzone, czyli obecne w człowieku już od urodzenia. Ponadto jest ona warunkiem każdego sądu, czyli powiązania podmiotu z orzeczeniem, ale będąc prostym, nie potrzebuje ze swej strony podmiotu i orzeczenia, a więc nie wymaga sądu, aby mogło być pojęte.

    Komunizm (od łac. communis – wspólny, powszechny) – system społeczno-ekonomiczny, w którym nie istnieje własność prywatna środków produkcji, a całość wytworzonych dóbr jest w posiadaniu wspólnoty, której członkowie są równi.Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.

    Z takiego postawienia kwestii gnozeologicznej wynikają pewne konsekwencje, które przeciwstawiają się subiektywizmowi. Przede wszystkim, przeciwko zapoczątkowanego przez Kartezjusza faworyzowaniu "ja", Rosmini stwierdza, że poznanie siebie nie jest bardziej wiarygodne niż poznanie jakiejkolwiek innej rzeczy. Ponadto w pojęciu bytu zakorzenione są zasady tożsamości, niesprzeczności i przyczynowości. Z pojęcia bytu rodzą się też inne pojęcia, to znaczy uniwersalne nazwy rzeczy, łącząc z doświadczeniem pojęcie konkretnego bytu, który jest jego przyczyną.

    Tomizm – system filozoficzny oparty na poglądach św. Tomasza z Akwinu. Tomizm wywodzi się z filozofii średniowiecznej, a jego różne nurty są żywe aż do dnia dzisiejszego.Seminarium duchowne (z łac. szkółka roślin, od semen – nasienie, seminis – narybek, latorośl) – w Kościołach chrześcijańskich specjalny dom, w którym kandydaci do stanu duchownego odbywają intensywną formację teologiczną, moralną i naukową.

    Delle cinque piaghe della Santa Chiesa[ | edytuj kod]

    Jest to najbardziej znane dzieło Rosminiego, w którym autor z odwagą i przenikliwością wskazuje na konieczność reform w Kościele, wyprzedzając w tym w pewien sposób Sobór watykański II. Z powodu napiętnowania pewnych zjawisk obecnych w Kościele, dzieło to znalazło się w 1849 r. na indeksie i stało się źródłem polemiki nazwanej "kwestią rosminiańską".

    Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.Novara – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Piemontu, w prowincji Novara, położone w północno-zachodniej części kraju, na zachód od Mediolanu. Według danych na rok 2004 gminę zamieszkiwało 101 921 osób, a gęstość wynosiła 989,5 os./km.

    Dzieło podzielone jest na 5 rozdziałów, z których każdy odpowiada jednej ranie, porównanej do rany Chrystusa. Schemat każdego rozdziału jest taki sam: 1) optymistyczny obraz Kościoła starożytnego; 2) fakt, który zmienia ogólną sytuację; 3) rana; 4) lekarstwo.

    Pierwsza rana[ | edytuj kod]

    Podział między ludem a duchowieństwem w kulcie publicznym. W starożytności kult był środkiem do katechizowania i formacji, a lud uczestniczył w kulcie. Następnie najazdy barbarzyńskie, zanik łaciny, słabe uświadomienie ludu, tendencja kleru do tworzenia kasty stworzyły mur między ludem a duchowieństwem. Lekarstwo: nauka łaciny, wyjaśnianie ceremonii liturgicznych, używanie mszalików w językach narodowych.

    Étienne Bonnot de Condillac (ur. 30 września 1715 r. w Grenoble, zm. 3 sierpnia 1780 r. w Beaugency) – filozof i duchowny francuski epoki oświecenia, młodszy brat Gabriela Mably.Pius VII (łac. Pius VII, właśc. Giorgio Luigi Barnaba Chiaramonti OSB; ur. 14 sierpnia 1742 w Cesenie, zm. 20 sierpnia 1823 w Rzymie) – papież w okresie od 14 marca 1800 do 20 lipca 1823, sługa Boży Kościoła katolickiego.

    Druga rana[ | edytuj kod]

    Niedostateczne wykształcenie kleru. Dawniej księża byli kształceni przez biskupów, teraz są seminaria z "małymi książkami" i "małymi mistrzami". Jest to ostra krytyka scholastyki i katechizmów. Lekarstwo: konieczność powiązania nauki i pobożności.

    Trzecia rana[ | edytuj kod]

    Niezgoda między biskupami. Jest tu ostra krytyka biskupów. Rosmini zarzuca im: zajmowanie się polityką, co jest obce posłudze kapłańskiej, ambicje, serwilizm w stosunku do władzy świeckiej, troskę o obronę za wszelką cenę dóbr kościelnych. Lekarstwo: odstąpienie od obrony dóbr doczesnych, wyrzeczenie się bogactw, wprowadzenie pensji państwowej.

    Beatyfikacja (łac. beatificare „wyróżniać”) – akt kościelny wydawany przez Kościół katolicki, uznający osobę zmarłą za błogosławioną, zezwalający na publiczny kult, ale o charakterze lokalnym (np. w diecezji). Akt taki wydaje się po pozytywnym rozpatrzeniu procesu beatyfikacyjnego. We wczesnym średniowieczu beatyfikacji dokonywano spontanicznie, później wymagana była zgoda Synodu Biskupów i Stolicy Apostolskiej. Od roku 1515 (Dekret Leona X aprobujący kult Konrada z Piacenzy) beatyfikację może zatwierdzić tylko papież. Jan Paweł II (łac. Ioannes Paulus PP. II), właśc. Karol Józef Wojtyła (ur. 18 maja 1920 w Wadowicach, zm. 2 kwietnia 2005 w Watykanie) – polski biskup rzymskokatolicki, biskup pomocniczy krakowski, a następnie arcybiskup metropolita krakowski, kardynał, zastępca przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski (1969-1978), 264. papież i 6. Suweren Państwa Miasto Watykan (16 października 1978 – 2 kwietnia 2005), kawaler Orderu Orła Białego, błogosławiony Kościoła katolickiego.

    Czwarta rana[ | edytuj kod]

    Mianowanie biskupów przez władzę świecką. Rosmini analizuje ten problem od strony historycznej i krytykuje współczesne mu konkordaty, w których Stolica Apostolska przyznała to władzy świeckiej. Lekarstwo: niezbyt jasno proponuje powrót do wybierania biskupów przez wiernych.

    Piąta rana[ | edytuj kod]

    Służebność wobec doczesnych dóbr Kościoła. Rosmini opowiada się za koniecznością dobrowolnych ofiar na rzecz Kościoła zamiast serwitutów nakazanych przez władzę kościelną przy poparciu państwa. Proponuje rezygnację z przywilejów i ujawnianie bilansów.

    Aurelio Saffi (ur. 13 sierpnia 1819 w Forli - zm. 10 kwietnia 1890) - polityk włoski, rewolucjonista i powstaniec, ważna postać włoskiego ruchu radykalno-republikańskiego, uczestnik walk w obronie Republiki Rzymskiej i powstania mediolańskiego w 1853.International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.

    Dzieła[ | edytuj kod]

  • Il giorno di solitudine (1814-16)
  • Delle divisioni logiche (1816)
  • Esame della ragione (1816)
  • Metafisica giovanile (1817-22)
  • Delle lodi di S. Filippo Neri (1818)
  • Del modo di catechizzare gl' idioti di Santo Aurelio Agostino, vescovo d'Ipona (1819)
  • Statuti per la "Società degli Amici (1819)
  • Appunti per una storia dell'umanità (1820...)
  • Tavole di Teologia (1821...)
  • Della Educazione Cristiana (1820-21)
  • Storia dell'Amore cavata dalle divine Scritture (1821)
  • Lettera sopra il cristiano insegnamento (1821)
  • Sistema delle cognizioni umane, o Contemplazione del Piano generale delle scienze (1821)
  • De Sibyllis lucubratiuncula (1822) (praca dyplomowa)
  • Saggio sulla felicità, detto poi Sulla speranza contro alcune idee di Ugo Foscolo (1822)
  • Saggi di scienza politica (1822)
  • Panegirico alla santa e gloriosa memoria di Pio VII (1823)
  • De divi Thomae Aquinatis studio apud recentiores theologos instaurando (1823)
  • Costituzioni degli Accademici Agiati di Rovereto (1823)
  • Esame delle opinioni di Melchiorre Gioia in favore della moda (1824)
  • Volgarizzamento della vita di S. Gerolamo (1824)
  • La carta di scusa. Dialogo (1825)
  • Sulla divina Provvidenza nel governo dei beni e dei mali temporali (1825)
  • Saggio sull'unità dell'educazione (1825)
  • Sull'idillio e la nuova letteratura (1825)
  • Sulla classificazione dei sistemi filosofici e sulle disposizioni necessarie a ritrovare il vero, lettera a Luigi Bonelli (1825)
  • Galateo dei letterati (1827)
  • Sulla definizione di ricchezza (1827)
  • Breve esposizione della filosofia di Melchiorre Gioia (1827)
  • Sui confini dell'umana ragione nei giudizi intorno alla Divina Provvidenza (1827)
  • Il principio di ragion sufficiente applicato alla divina Provvidenza (1827)
  • Opuscoli filosofici I (1827)
  • Opuscoli filosofici II (1828)
  • Constitutiones Societatis a Charitate nuncupatae (1828)
  • Descrizione dell'Istituto della Carità (1829)
  • Frammenti di una storia dell'empietà (1828-29)
  • Massime di perfezione cristiana (1826-30)
  • Nuovo Saggio sull'Origine delle Idee (1828-30)
  • Principi della scienza morale (1830-31)
  • Come si possano condurre gli studi filosofici (1831)
  • Antropologia in servizio della scienza morale (1831-32)
  • Antropologia soprannaturale (1832-36)
  • Discorsi parrocchiali e Istruzioni catechistiche (1834-35)
  • Il rinnovamento della filosofia in Italia proposto da C. T. Mamiani della Rovere ed esaminato da Antonio Rosmini Serbati (1836)
  • Storia comparativa e critica dei sistemi intorno al principio della morale (1836)
  • Regole dell'Istituto della Carità (1837)
  • Sulla filosofia di Victor Cousin o sull'eclettismo francese (1837)
  • Catechismo disposto secondo l'ordine delle idee (1838)
  • La società e il suo fine (1837)
  • La sommaria ragione per la quale stanno o rovinano le umane società (1837)
  • Conferenze sui doveri ecclesiastici (1838-1847 ?)
  • Del principio supremo della Metodica e di alcune sue applicazioni in servigio dell'umana educazione (1839-40)
  • Trattato della coscienza morale (1839)
  • Manuale dell'Esercitatore (1839)
  • Annotazioni ai "Principi di filosofia per gli iniziati alle matematiche" dell'ab. Valperga Caluso (1840)
  • Filosofia del Diritto (1840-41)
  • Della naturale Costituzione della società civile (1841)
  • Sulla definizione della legge morale (1841)
  • Sulla teoria dell'essere ideale (1841)
  • Dottrina del peccato originale. Risposta al finto Eusebio Cristiano (1841)
  • Nozioni di peccato e di colpa illustrate (1841-42)
  • Il razionalismo che tenta insinuarsi nelle scuole teologiche additato (1841-42)
  • Diario filosofico di Adolfo (1843 ?)
  • Psicologia (1843-1846)
  • Saggio sulla Statistica (1844 ?)
  • Sistema filosofico (1844)
  • Difficultà che l'ab. Gioberti muove alla filosofia dell'ab. Rosmini ridotte a Sillogismo con le loro risposte (1845)
  • Compendio di Etica e breve storia di essa (1845-1846)
  • Teodicea (1845)
  • Vincenzo Gioberti e il Panteismo (opublikowane anonimowo) (1846-1853)
  • Teosofia (1846-1854)
  • Ontologia (1846-1854)
  • L'idea (1846-1854)
  • La dialettica (1846-1854)
  • Il reale (1846-1854)
  • Saggio storico critico sulle categorie (1846-1854)
  • Aristotele esposto ed esaminato (1846-1854)
  • Del divino nella natura (1846-1854)
  • Saggio sul Comunismo e Socialismo (1847)
  • La Costituzione civile secondo la giustizia sociale; Sull'unità d'Italia (1848)
  • Il Cantico di Maria Vergine dichiarato (1848)
  • Progetto di Costituzione per lo Stato Romano (1848)
  • Delle Cinque Piaghe della Santa Chiesa (1832-48)
  • Lettere sulle elezioni vescovili a clero e popolo (1848-1849)
  • Voto sulla definizione del Dogma dell'Immacolata Concezione della B.V. Maria (1849)
  • Operette Spirituali; Massime di perfezione; Catechismo secondo l'ordine delle idee; Discorsi; Maniera di assistere alla S. Messa; Salmi tradotti con annotazioni cavate dai SS. Padri; Cantico di Maria Vergine (1849)
  • Introduzione al Vangelo secondo S. Giovanni commentata (1849)
  • Risposta ad Agostino Theiner contro lo scritto di lui "Lettere storico-critiche intorno alle Cinque Piaghe della Santa Chiesa" (1849-50)
  • Della Missione a Roma (1850-51)
  • La Carità (1851)
  • Discorso sugli Studi dell'Autore (1850)
  • Preliminare alle opere ideologiche (1851)
  • Logica (1850-51)
  • Scritti sul matrimonio (1847-1853)
  • Del linguaggio teologico (1854)
  • Epistolario (prawie 10 000 listów w 13 tomach) (1813-1855)
  • Carlo Armellini (ur. 1777 – zm. 1863) – włoski polityk, działacz niepodległościowy i prawnik, członek triumwiratu rządzącego krótkotrwałą Republiką Rzymską w 1849 roku, razem z Giuseppe Mazzinim i Aurelio Saffim.Biblioteka Narodowa Izraela (hebr. הספרייה הלאומית; dawniej: Żydowska Biblioteka Narodowa i Uniwersytecka, hebr. בית הספרים הלאומי והאוניברסיטאי) – izraelska biblioteka narodowa w Jerozolimie.


    Podstrony: [1] 2 [3]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Tomasz z Akwinu, Akwinata, łac. Thoma de Aquino (ur. ok. 1225, zm. 7 marca 1274) – filozof scholastyczny, teolog, członek zakonu dominikanów. Był jednym z najwybitniejszych myślicieli w dziejach chrześcijaństwa. Święty Kościoła katolickiego; jeden z doktorów Kościoła, który nauczając przekazywał owoce swej kontemplacji (łac. contemplata aliis tradere).
    Dictionary of National Biography (DNB) – słownik biograficzny stanowiący standardowy punkt odniesienia w dziedzinie biografii znanych postaci brytyjskiej historii, publikowany od 1885. W 1996 Uniwersytet Londyński opublikował wolumin korekcji zebranych na podstawie Biuletynu Instytutu Badań Historycznych. Zaktualizowany Oxford Dictionary of National Biography (ODNB) został opublikowany 23 września 2004 jako 60-tomowe wydawnictwo i publikacja on-line.
    Immanuel Kant (ur. 22 kwietnia 1724 w Królewcu, zm. 12 lutego 1804 tamże) – niemiecki filozof oświeceniowy, profesor logiki i metafizyki na Uniwersytecie Królewieckim.
    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Pius IX (łac. Pius IX, właśc. Giovanni Maria Mastai Ferretti; ur. 13 maja 1792 w Senigallia, zm. 7 lutego 1878 w Watykanie) − papież w okresie od 16 czerwca 1846 do 7 lutego 1878, błogosławiony Kościoła katolickiego.
    John Locke (ur. 29 sierpnia 1632 w Wrington, zm. 28 października 1704 w Oates) – angielski filozof, lekarz, polityk i ekonomista. Twórca klasycznej postaci empiryzmu oraz podstaw teoretycznych rządów demokratycznych. W ekonomii stworzył teorię wartości pieniądza, która stała się początkiem kierunku ekonomicznego zwanego monetaryzmem.
    Neogwelfizm (wł. neoguelfismo. Neo- od gr. νέος, néos - nowy; -gwelfizm od wł. guelfismo - gwelifizm) – nazwa oznaczająca ruchy nawiązujące do ideologii gwelfów, działające w wiekach XIX i XX.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.96 sek.