Andriej Gromyko

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Andriej Andriejewicz Gromyko, ros. Андрей Андреевич Громыко biał. Андрэй Андрэевіч Грамыка Andrej Andrejewicz Hramyka (ur. 18 lipca 1909 we wsi Staryja Hramyki, Białoruś, zm. 2 lipca 1989 w Moskwie) – radziecki polityk, ekonomista.

Nikita Siergiejewicz Chruszczow (ros. Ники́та Серге́евич Хрущёв, ukr. Микита Сергійович Хрущов; ur. 17 kwietnia 1894 w Kalinówce, zm. 11 września 1971 w Moskwie) – radziecki polityk, działacz partyjny i państwowy, I sekretarz KC Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego (KPZR) w latach 1953-1964 i premier ZSRR w latach 1958-1964.Ambasador – szef misji dyplomatycznej pierwszej klasy, reprezentujący państwo wysyłające wobec władz innego państwa lub organizacji międzynarodowej.

Należał od 1931 do WKP(b), następnie do KPZR. Od 1939 pracował w korpusie dyplomatycznym ZSRR. W latach 1943–1946 był ambasadorem ZSRR w Stanach Zjednoczonych i na Kubie. W latach 1946–1949 był wiceministrem spraw zagranicznych ZSRR i jednocześnie (do 1948) jej przedstawicielem w Radzie Bezpieczeństwa ONZ. W latach 1952–1953 był ambasadorem ZSRR w Wielkiej Brytanii. Od roku 1957 aż do 1985 był długoletnim szefem dyplomacji ZSRR. Od 1973 do 1988, gdy przeszedł na polityczną emeryturę, był członkiem Biura Politycznego KPZR. Równocześnie w latach 1985–1988 był przewodniczącym Prezydium Rady Najwyższej ZSRR (formalnie głową państwa).

Język rosyjski (ros. русский язык, russkij jazyk; dawniej też: język wielkoruski) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich, posługuje się nim jako pierwszym językiem około 145 mln ludzi, ogółem (według różnych źródeł) 250-300 mln. Jest językiem urzędowym w Rosji, Kirgistanie i na Białorusi, natomiast w Kazachstanie jest językiem oficjalnym oraz jest jednym z pięciu języków oficjalnych a jednocześnie jednym z sześciu języków konferencyjnych Organizacji Narodów Zjednoczonych. Posługuje się pismem zwanym grażdanką, graficzną odmianą cyrylicy powstałą na skutek jej upraszczania.Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.

Jako członek Biura Politycznego popierał wybór Michaiła Gorbaczowa na I sekretarza KPZR, a później jako jedyny działacz KPZR „starego pokolenia” popierał aktywnie jego reformy.

Życiorys[ | edytuj kod]

Młodość[ | edytuj kod]

Urodził się 18 lipca 1909 roku w biednej pół chłopskiej, pół robotniczej rodzinie w wiosce w pobliżu Homla. Ojciec Gromyki, Andriej Matwejwicz pracował jako robotnik sezonowy w miejscowej fabryce. Matwejwicz nie był wykształconym człowiekiem, ukończył jedynie cztery klasy szkoły podstawowej jednak umiał czytać i pisać. W latach 1904–1905 walczył w wojnie rosyjsko-japońskiej. Matka Gromyki, Olga Jewgenjewna pochodziła z chłopskiej rodziny z pobliskiej miejscowości. Jewgenjewna uczęszczała do szkoły tylko przez krótki czas – po tym gdy jej ojciec zmarł musiała ona pomagać matce przy żniwach.

Aleksiej Aleksiejewicz Brusiłow (ur. 19 sierpnia/31 sierpnia 1853 w Tbilisi, zm. 17 marca 1926 w Moskwie) – rosyjski generał kawalerii, od 1919 w Armii Czerwonej.Cmentarz Nowodziewiczy (ros. Новодевичье кладбище) – moskiewski cmentarz położony przy Klasztorze Nowodziewiczym. Miejsce spoczynku wielu zasłużonych Rosjan.

Dorastał we wsi w pobliżu miasta Wietka gdzie większość mieszkańców było staroobrzędowcami w ramach Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego. Choć większość mieszkańców wioski Gromyki była głęboko religijna, on sam już w bardzo młodym wieku zaczął wątpić w istnienie siły nadprzyrodzonej. Do ateizmu w późniejszych latach przekonał go jego sąsiad-wolnomyśliciel, Michaił Sjeljutow. Już po rewolucji październikowej poznał on poglądy ateistyczne czytając wydawane przez rząd ulotki i broszury. W wieku 13 lat został członkiem Komsomołu i wraz z przyjaciółmi działającymi w tej młodzieżowej organizacji promował w rodzinnych stronach wartości komunistyczne i antyreligijne.

Wolontariat (łac. voluntarius - dobrowolny) – dobrowolna, bezpłatna, świadoma praca na rzecz innych lub całego społeczeństwa, wykraczająca poza związki rodzinno-koleżeńsko-przyjacielskie.Biblioteka Narodowa (BN) – polska biblioteka narodowa w Warszawie, na Ochocie, na Polu Mokotowskim, narodowa instytucja kultury założona w 1928.

Wiadomość o ataku Niemiec na Imperium Rosyjskie w sierpniu 1914 roku wpłynęła na poczucie miłości do ojczyzny Gromyki. Jego ojciec na trzy lata został wcielony do armii i walczył na froncie południowo-zachodnim pod dowództwem generała Aleksieja Brusiłowa. Do domu wrócił w przeddzień rewolucji październikowej.

Na początku 1923 roku Gromyko został wybrany na pierwszego sekretarza lokalnego Komsomołu.

Układ o nieproliferacji broni jądrowej (ang. Nuclear Non-Proliferation Treaty, NPT) – międzynarodowy traktat zabraniający państwom posiadającym technologię budowy broni jądrowej sprzedaży jej do krajów, które tej technologii nie posiadają i jednocześnie zobowiązanie państw, które jej nie posiadają do zaprzestania prób jej rozwoju. Jest także, w Artykule VI, obowiązek rozbrojenia jądrowego. Układ ten został przedłożony do ratyfikacji 1 lipca 1968. Do końca 2003 roku ratyfikowało go 189 państw – więcej niż jakikolwiek inny traktat.Staroobrzędowcy, starowierzy, starowiercy (ros. старообрядчество) – wyznanie powstałe wskutek rozłamu (cs. raskoł) w Rosyjskim Kościele Prawosławnym. Staroobrzędowcy nie uznali reformy liturgicznej patriarchy Nikona z lat 1652–1656, upodabniającej obrzędy Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego do greckich. W ich ocenie wszelkie zmiany typowo ruskich tradycji liturgicznych były herezją i wyrzeczeniem się jedynej prawdziwej wiary. Przywódcami staroobrzędowców byli protopop Awwakum Pietrow, diakon Fiodor i mnisi Monasteru Sołowieckiego.

Edukacja i działalność partyjna[ | edytuj kod]

Po ukończeniu siedmiu klas szkoły podstawowej i zawodówki za namową matki przeprowadził się do Borysowa gdzie rozpoczął naukę w szkole technicznej, a następnie studia. W 1931 roku został członkiem radzieckiej partii komunistycznej. Otrzymał małe stypendium uczniowskie i rozpoczął pracę w wolontariacie. W trakcie pobytu w Borysowie poznał swoją przyszłą żonę, Lidię Dmitriewną Grinewiczową która tak jak on wywodziła się z białoruskiej rodziny chłopskiej. Gromyko miał z nią dwoje dzieci – Anatolija i Emilię.

Konferencja poczdamska (17 lipca 1945 – 2 sierpnia 1945 w Poczdamie w pałacu Cecilienhof) – spotkanie przywódców koalicji antyhitlerowskiej, tzw. wielkiej trójki.Biblioteka Narodowa Korei – biblioteka narodowa Korei Południowej znajdująca się w Seulu. Powstała w 1945 roku. Jej zbiory liczą ponad 11 milionów woluminów (2018), w tym ponad milion zagranicznych książek.

Po ukończeniu szkoły na dwa lata został powołany na stanowisko dyrektora szkoły średniej w rosyjskim Dzierżynsku gdzie jednocześnie rozpoczął pracę nauczyciela. Przedstawiciel Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Białorusi zaproponował mu zrobienie pracy podyplomowej w Mińsku. Gromyko zgodził się i pojechał do Mińska gdzie odbył rozmowę z rektorem tamtejszej uczelni. Rektor zaproponował mu studia podyplomowe w dziedzinie ekonomii co związane było z długoletnim stażem Gromyki w pracy socjalnej i edukacji. W trakcie studiów podyplomowych kariera naukowa Gromyki uległa znacznemu przyśpieszeniu. W 1934 roku wraz z rodziną przeniósł się do Moskwy. W 1936 roku został wykładowcą na Akademii Nauk ZSRR. Zakresem jego pracy była gospodarka Stanów Zjednoczonych. Gromyko opublikował kilka książek na ten temat. W 1939 roku Komisja KC partii zaoferowała mu pracę w korpusie dyplomatycznym. W trakcie pracy zyskał uznanie polityków takich jak Gieorgij Malenkow i Wiaczesław Mołotow co otworzyło mu kolejne szczeble kariery.

Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.Układ o zakazie prób broni nuklearnej w atmosferze, w przestrzeni kosmicznej i pod wodą (ang. Treaty Banning Nuclear Weapon Tests in the Atmosphere, in Outer Space and Under Water w skrócie Limited Test Ban Treaty (LTBT), ros. Договор о запрещении испытаний ядерного оружия в атмосфере, космическом пространстве и под водой) - podpisany 5 sierpnia 1963 w Moskwie, między USA, Wielką Brytanią i ZSRR. Członkowie założyciele zostali depozytariuszami. Wszedł w życie 10 października 1963 z chwilą ratyfikacji i zdeponowania przez członków założycieli.

Praca ambasadora i II wojna światowa[ | edytuj kod]

Gromyko na konferencji jałtańskiej

Wiosną 1939 roku zaczął pracować dla Ludowego Komisariatu Spraw Zagranicznych w Moskwie gdzie został szefem Departamentu Ameryk. Ze względu na swoją pozycję Gromyko spotkał się z ambasadorem Stanów Zjednoczonych w ZSRR, Lawrence Steinhardtem. Gromyko uważał, że Steinhard był „zupełnie niezainteresowany tworzeniem dobrych relacji między USA i ZSRR” a jego poprzednik na stanowisku Joseph Davies bardziej sprzyjał poprawie relacji między krajami. Po pół roku pracy Gromyko został zaproszony przez Józefa Stalina na spotkanie. Stalin w trakcie rozmowy poinformował dyplomatę o jego awansie i wysłaniu go do radzieckiej ambasady w Stanach Zjednoczonych. Gromyko miał na celu pogłębienie stosunków z USA celem zmniejszenia zagrożenia ze strony faszyzmu. W trakcie rozmowy Stalin zadziwił Gromykę doradzając mu odwiedzenie amerykańskich kościołów i wysłuchaniu wygłaszanych w barwnym języku kazań co według dyktatora miało być powszechną metodą radzieckich dyplomatów mającą na celu poprawy angielskiego akcentu. Gromyko jako ateista nie zastosował się do tej rady i nigdy nie odwiedził amerykańskiego kościoła.

Rewolucja październikowa w Rosji (według terminologii sowieckiej Wielka Socjalistyczna Rewolucja Październikowa) – określenie, stosowane na:Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

Gromyko, który nigdy nie był za granicą, w międzyczasie odwiedził Włochy, które stały się tym samym pierwszym krajem kapitalistycznym, na którym dyplomata postawił stopę. Zamieszkał w Nowym Jorku. Jak sam twierdził widok zubożałych robotniczych dzielnic miasta jeszcze bardziej utwierdził go w niechęci do kapitalizmu. Już w trakcie pierwszych dni pracy spotkał się z najwyższej rangi urzędnikami amerykańskiej administracji rządowej. W trakcie pracy spotkał się z wybitnymi osobistościami takimi jak aktorka Marilyn Monroe, brytyjski ekonomista John Maynard Keynes i aktor Charlie Chaplin.

Paweł VI (łac. Paulus VI, właśc. Giovanni Battista Enrico Antonio Maria Montini; ur. 26 września 1897 w Concesio, zm. 6 sierpnia 1978 w Castel Gandolfo) – arcybiskup Mediolanu (1954-1963), papież i 4. Suweren Państwa Miasto Watykan w okresie od 21 czerwca 1963 do 6 sierpnia 1978, sługa Boży Kościoła katolickiego.Eduard Szewardnadze (gruz. ედუარდ შევარდნაძე, ros. Эдуа́рд Шевардна́дзе; ur. 25 stycznia 1928 w Gurii) – gruziński polityk, minister spraw zagranicznych ZSRR za rządów Michała Gorbaczowa (1985-1990), prezydent Gruzji od 1995 do 23 listopada 2003, gdy ustąpił po nieudanej próbie sfałszowania wyniku wyborów.

W 1943 i 1944 roku był delegatem na konferencjach w Teheranie, Dumbarton Oaks, Jałcie i Poczdamie. W 1943 roku na konferencji teherańskiej Kuba nawiązała stosunki dyplomatyczne z ZSRR, a Gromyko został ambasadorem w Hawanie. Po wyjeździe Mołotowa stał na czele delegacji radzieckiej na konferencji w San Francisco. Po zwycięstwie ZSRR w II wojnie światowej wziął udział w obchodach w Moskwie.

Traktat ABM (ABM Treaty, Anti-Ballistic Missile Treaty) traktat między Stanami Zjednoczonymi a Związkiem Radzieckim o nieograniczonym czasowo ograniczeniu rozwoju, testowania i rozmieszczania systemów antybalistycznych (ABM – ‘’Antiballistic Missile’’). Jak wynika z art. I traktatu, jego celem było „ograniczenie systemów antybalistycznych każdej ze stron traktatu (ZSRR i USA) i zapobieżenie rozmieszczeniu przez którakolwiek ze stron systemów ABM na jego terytorium”. Jakkolwiek układ dopuszczał pewne ograniczone rozmieszczenie systemów antybalistycznych, jednakże zapobiegał utworzeniu systemów narodowych, w efekcie czego zapewniał nieskrępowaną możliwość balistycznego ataku jądrowego przez każdą ze stron. Traktat ograniczał możliwość rozmieszczenia systemów antybalistycznych jedynie do określonej w nim liczby rakietowych systemów lądowych oraz umieszczonych na Ziemi systemów radarowych.2 lipca jest 183. (w latach przestępnych 184.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 182 dni. Jest to środkowy dzień roku zwyczajnego. O godzinie 12.00 tego dnia mija połowa roku.

Na czele radzieckiej polityki zagranicznej[ | edytuj kod]

W ONZ[ | edytuj kod]

Konferencja radziecko-amerykańska z roku 1967

W kwietniu 1946 roku otrzymał funkcję stałego przedstawiciela Związku Radzieckiego w Organizacji Narodów Zjednoczonych. Choć ZSRR oficjalnie poparł wybór Trygve Lie na stanowisko sekretarza generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych to Gromyko prywatnie uważał że Lie był aktywnym zwolennikiem ekspansywnych zachowań Stanów Zjednoczonych i że źle wykonywał pełnioną funkcję. Także następca Lie, Dag Hammarskjöld prowadził według Gromyki politykę antyradziecką. U Thant w rozmowie z Gromyką oznajmił mu, że prawie niemożliwe jest przedstawienie przez ZSRR obiektywnej opinii, gdyż większość członków Sekretariatu Organizacji Narodów Zjednoczonych było amerykańskiego pochodzenia lub zwolennikami polityki proamerykańskiej, w rezultacie Gromyko często używał prawa weta. Z tego względu przywarł do niego przydomek Mister Niet (pan „nie”) – w ciągu pierwszych 10 lat istnienia ONZ, ZSRR użył prawa weta 79 razy. 14 maja 1947 roku zaproponował podział Palestyny na państwo żydowskie Izrael i arabskie państwo Palestyna.

Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu. Kościół katolicki jest jednym z trzech głównych nurtów chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.Komunistyczna Partia Białorusi, do 1952 roku Komunistyczna Partia (bolszewików) Białorusi – komunistyczna partia istniejąca na Białorusi, która wyłoniła się w grudniu 1918 roku z RKP(b).

Ambasador w Wielkiej Brytanii[ | edytuj kod]

W czerwcu 1952 roku został mianowany ambasadorem w Wielkiej Brytanii. Po przybyciu na wyspy spotkał się z Winstonem Churchillem którego poznał w trakcie wojny światowej. Politycy nie rozmawiali o polityce, lecz wspominali czasy wojenne. Gromyko spotkał się w tym celu z Churchillem jeszcze raz w 1953 roku. Ze stanowiska ambasadora został odwołany gdy przyznano mu funkcję ministra spraw zagranicznych.

Nagroda Leninowska (ros. Ленинская премия) – jedno z najwyższych radzieckich odznaczeń państwowych za osiągnięcia w nauce, technice, literaturze, sztuce, architekturze oraz dziennikarstwie i publicystyce.Ateizm – odrzucenie teizmu lub pogląd bądź doktryna głosząca, że bogowie nie istnieją. W najszerszym znaczeniu jest to brak wiary w istnienie boga, bóstw i sił nadprzyrodzonych, jako sprzecznych z rozumem i nienaukowych, oraz negujący potrzebę religii.

Minister spraw zagranicznych[ | edytuj kod]

Gromyko i Jimmy Carter w 1978 roku

Pierwszy okres pracy jako minister spraw zagranicznych zintensyfikował wokół problemów Międzynarodowego Departamentu Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego kierowanego przez Borisa Ponomariowa. Ponomariow starał się rozszerzyć wpływy Departamentu na radziecką politykę zagraniczną, co Gromyko próbował zatrzymać.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.Marilyn Monroe, właśc. Norma Jeane Mortenson, Norma Jeane Baker (ur. 1 czerwca 1926 w Los Angeles, zm. 5 sierpnia 1962 tamże) – amerykańska modelka i aktorka filmowa, gwiazda filmowa, legenda światowego kina lat 50. i 60. XX w.

Jako polityk strzegł statusu supermocarstwa ZSRR. W 1958 roku Mao Zedong próbował szukać zwolenników pośród radzieckiego przywództwa dla planowanej przez siebie wojny z Republiką Chińską (Tajwanem). W trakcie rozmowy z Mao Gromyko przeraził się możliwością wywołania wojny przez Mao i zapewnił chińskiego przywódcę, że wniosek o wsparcie ChRL nie dostanie zgody kierownictwa radzieckiego. Kiedy radzieckie kierownictwo dowiedziało się o tej rozmowie, odpowiedziało na agresywną politykę ChRL zakończeniem radziecko-chińskiego programu nuklearnego i projektów wsparcia industrializacji w Chinach. Kilka lat później podczas kryzysu kubańskiego na zlecenie Nikity Chruszczowa spotkał się z Johnem F. Kennedym i skrytykował amerykańskie groźby wobec Kuby. Gromyko w wywiadzie z 1988 roku opisał Kennedy’ego jako przestraszonego i plączącego się w argumentach polityka. Podczas swoich dwudziestu ośmiu lat jako minister spraw zagranicznych Gromyko popierał politykę rozbrojenia, stwierdzając w swoich wspomnieniach, że „rozbrojenie jest ideałem socjalizmu”.

Order Słońca Peru lub Order Słońca (hiszp. Orden El Sol del Perú, ang. Order of the Sun) – najwyższe peruwiańskie odznaczenie cywilne i wojskowe przyznawane za zasługi na rzecz Peru. Jest to najstarszy order w Ameryce Południowej.Gen. armii Jurij Władimirowicz Andropow (ros. Юрий Владимирович Андропов; ur. 15 czerwca 1914, zm. 9 lutego 1984 w Moskwie) – radziecki działacz partyjny i państwowy. Sekretarz Generalny KPZR w latach 1982–1984, szef KGB (1967–1982), ambasador ZSRR na Węgrzech.
Białoruski znaczek pocztowy z podobizną Andrieja Gromyki z 2009

5 sierpnia 1963 roku podpisał częściowy zakaz prób jądrowych. Zakaz był efektem trwających od roku 1958 rozmów. W 1965 roku udało mu się wraz z Aleksiejem Kosyginem wypracować traktat pokojowy (deklaracja z Taszkentu) między Indiami a Pakistanem kończący wojnę indyjsko-pakistańską z tego samego roku. Innymi sukcesami Gromyki były układ o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej (1968), Anti-Ballistic Missile Treaty, Strategic Arms Limitation Treaty i Agreement on the Prevention of Nuclear War (1973).

Boris Nikołajewicz Ponomariow (ros. Бори́с Никола́евич Пономарёв, ur. 17 stycznia 1905 w Zarajsku, zm. 21 grudnia 1995 w Moskwie) - radziecki polityk, członek KC KPZR (1956-1989), sekretarz KC KPZR (1961-1986), Bohater Pracy Socjalistycznej (1975).Bohater Pracy Socjalistycznej (ros. Герой Социалистического Труда) to tytuł przyznawany w latach 1938-1991 przez Radę Najwyższą ZSRR za szczególne zasługi dla Państwa Radzieckiego. Wraz z tytułem przyznawano Order Lenina, Medal Sierp i Młot oraz dyplom Prezydium Rady Najwyższej ZSRR. Pierwszy tytuł ten uzyskał Józef Stalin w 1939 roku.

W 1966 roku zaangażował się w dialog z papieżem Pawłem VI który przyczynił się do większej otwartości władzy na Kościół katolicki w Europie Wschodniej. W 1973 roku wszedł do Politbiura, gdzie uzyskał decydujący wpływ na politykę zagraniczną państwa. Wraz ze stagnacją gospodarczą okresu rządów Jurija Andropowa i Konstantina Czernienki rola Gromyki jako ministra spraw zagranicznych w radzieckiej polityce zmalała, a on sam prezentował bardziej nieprzejednane stanowisko aniżeli jego przełożeni.

International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Biblioteka Narodowa Izraela (hebr. הספרייה הלאומית; dawniej: Żydowska Biblioteka Narodowa i Uniwersytecka, hebr. בית הספרים הלאומי והאוניברסיטאי) – izraelska biblioteka narodowa w Jerozolimie.

W połowie lat 80. w wewnątrzpartyjnej batalii wsparł reformistę Michaiła Gorbaczowa, dzięki czemu ten został przewodniczącym Prezydium Najwyższej Rady, a więc głową państwa. Eduard Szewardnadze zastąpił go na stanowisku ministra spraw zagranicznych.

Jako głowa państwa i dalsza działalność[ | edytuj kod]

Rosyjski znaczek pocztowy z podobizną Andrieja Gromyki z 2009

W czasach rządów Gorbaczowa Gromyko sprawował funkcję przewodniczącego Prezydium Rady Najwyższej ZSRR, co było raczej symboliczne. W efekcie jego rzeczywiste wpływy się zmniejszyły. Gromyko, pomimo że wcześniej prezentował twardogłowe stanowisko, popierał proces pieriestrojki, głasnosti i liberalizacji systemowej, licząc, że ZSRR stanie się bardziej demokratycznym państwem.

Europa Wschodnia to region znajdujący się na wschód od Europy Środkowej, graniczący z Azją. Region ten jest różnie definiowany.Ta strona przedstawia ministrów odpowiedzialnych za prowadzenie polityki zagranicznej w Państwie Moskiewskim, Imperium Rosyjskim, ZSRR i Federacji Rosyjskiej.

Podczas konferencji partyjnej w lipcu 1988 roku Władimir Melnikow wezwał Gromykę do rezygnacji. Melnikow obwiniał Breżniewa za stagnacje gospodarczą i polityczną, a Gromyko jako prominentny członek przywództwa Breżniewa był, według niego, osobą, która doprowadziła ZSRR do tego stanu rzeczy. Gromyko, pomimo obrony ze strony wielu członków KPZR, postanowił zrezygnować z polityki na dobre. 1 października 1988 roku w towarzystwie Gorbaczowa, Jegora Ligaczowa i Nikołaja Ryżkowa ogłosił swoją rezygnację przed Radą Najwyższą. Po rezygnacji Gromyki oficjalnym przywódcą Związku Radzieckiego został Gorbaczow. Po przejściu na emeryturę zaczął pracować nad swoimi wspomnieniami. Zmarł 2 lipca 1989 roku. Jego osoba została upamiętniona minutą ciszy na Zjeździe Deputowanych Ludowych ZSRR. Swoje kondolencje rodzinie Andrieja Gromyki przekazał amerykański prezydent George H.W. Bush. Rząd chciał, aby zwłoki Gromyki trafiły na cmentarz przy Murze Kremlowskim, jednak rodzina nie zgodziła się na pochówek na Kremlu. W rezultacie ciało polityka trafiło na cmentarz Nowodziewiczy.

Konstantin Ustinowicz Czernienko, ros. Константин Устинович Черненко (ur. 24 września 1911 w Jeniejsku, zm. 10 marca 1985 w Moskwie) – radziecki działacz partyjny i państwowy, wieloletni członek naczelnych władz KPZR oraz, przez nieco ponad rok (1984-1985) faktyczny lider i tytularna głowa państwa Związku Radzieckiego. Był najkrócej rządzącym sowieckim liderem (Jurij Andropow i Georgij Malenkow, jego sąsiedzi na dole listy długości sprawowania w tym kraju władzy, rządzili nieco dłużej). Był też najstarszym w momencie obejmowania steru rządów. Czernienko uznawany był za członka partyjnego betonu, czyli breżniewowskiego skrzydła partii, które z niechęcią odnosiło się do wszelkich prób zreformowania ZSRR. Przyjmuje się, że jego niezdolność do sprawowania rządów doprowadziła do postępowania rozkładu państwa i przyspieszyła rozpad ZSRR.Trygve Halvdan Lie (ur. 16 lipca 1896 w Oslo, zm. 30 grudnia 1968 w Geilo) – norweski polityk, sekretarz generalny ONZ w latach 1946-1952.


Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
Jimmy Carter, właściwie James Earl Carter, junior (ur. 1 października 1924 w Plains) – amerykański polityk, działacz Partii Demokratycznej, 39. Prezydent USA w latach 1977 do 1981, a także międzynarodowy działacz humanitarny i na rzecz praw człowieka, laureat Pokojowej Nagrody Nobla w 2002, baptysta, Człowiek Roku 1976 według magazynu „Time” oraz autor wielu książek.
John Maynard Keynes, 1. baron Keynes (ur. 5 czerwca 1883 w Cambridge, zm. 21 kwietnia 1946 w Firle, Wielka Brytania) – angielski ekonomista, twórca teorii interwencjonizmu państwowego w dziedzinie ekonomii i finansów państwowych. Był synem logika i ekonomisty Johna Neville’a Keynesa (1852-1949) i Ady Florence Keynes z domu Brown (1861-1958) brytyjskiej pisarki.
Organizacja Narodów Zjednoczonych (ang. United Nations, UN, fr. Organisation des Nations Unies, hiszp. Organización de las Naciones Unidas, ros. Организация Объединенных Наций Organizacyja Objedinionnych Nacyj, arab. الأمم المتحدة al-Umam al-Muttahida, chiń. 联合国 Liánhéguó), ONZ – uniwersalna (z wyjątkiem narodów niereprezentowanych) organizacja międzynarodowa, z siedzibą w Nowym Jorku, powstała 24 października 1945 r. w wyniku wejścia w życie Karty Narodów Zjednoczonych. ONZ jest następczynią Ligi Narodów.
Cmentarz przy Murze Kremlowskim – cmentarz pamiątkowy na Placu Czerwonym w Moskwie, położony przy Murze (a także w nim, spełniającym rolę kolumbarium). Jest miejscem spoczynku dla wybitnych osób, działaczy (głównie politycznych i wojskowych), naukowców Państwa Radzieckiego. W latach 1920-30 byli tam także chowani komuniści innych narodowości, m.in. John Reed, Sen Katajama, Clara Zetkin).
Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego (KPZR, ros. Коммунистическая партия Советского Союза – КПСС) – ostatnia nazwa założonej w 1903 partii komunistycznej, rządzącej w RFSRR i ZSRR od 1917 do 1991 (1903-1912 SDPRR, Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza Rosji, frakcja bolszewików; 1912-1918 SDPRR(b), Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza Rosji (bolszewików); 1918-1925 RPK(b), Rosyjska Partia Komunistyczna (bolszewików); 1925-1952 WKP(b), Wszechzwiązkowa Partia Komunistyczna (bolszewików)). Formalnie centralną instancją partii był Komitet Centralny (KC), największą zaś realną władzę posiadało jego Biuro Polityczne i Sekretariat Komitetu Centralnego na czele z sekretarzem generalnym. Generalny sekretarz KC był przywódcą całej partii. Sekretariatowi KC podlegały wydziały Komitetu Centralnego, oparte na zasadzie funkcjonalnej i pełniące funkcje ministerstw. W okresie istnienia ZSRR partia miała też swoje republikańskie sekcje (komunistyczne partie republik związkowych ZSRR) z wyjątkiem (do 1990) Rosji. Kontrolowała też większość innych partii komunistycznych na świecie, zarówno formalnie poprzez organizacje międzynarodowe (np. Komintern, Kominform), jak i nieformalnie w wyniku faktycznego zwierzchnictwa ZSRR nad częścią z państw oraz sponsorowania i utrzymywania kontaktów w pozostałych przez Wydział Zagraniczny Komitetu Centralnego i radziecki wywiad (INO NKWD i GRU).
WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.

Reklama