Akty Nawigacyjne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Akty Nawigacyjne (ang. Navigation Acts) – XVII-wieczne angielskie ustawy dotyczące handlu i prawa morskiego. Wprowadzały protekcjonistyczny i merkantylistyczny system handlowy, którego celem miała być ochrona Anglii i jej kolonii przed konkurencją innych państw kolonialnych. Parlament angielski uchwalił pięć Aktów Nawigacyjnych: w latach 1651, 1660, 1663, 1673 i 1696. Ustawy te niekorzystnie wpłynęły na gospodarkę Niderlandów, co doprowadziło do wojen angielsko-holenderskich i uzyskania przez Anglię pozycji wiodącej potęgi handlowej.

Henryk VIII (ur. 28 czerwca 1491 w Greenwich, zm. 28 stycznia 1547 w Londynie) – król Anglii (od 21 kwietnia 1509 do końca życia), lord Irlandii (1494–1542), król Irlandii (1542–1547), drugi monarcha z dynastii Tudorów (po swoim ojcu, Henryku VII). Doprowadził w latach 20. i 30. XVI wieku do rozłamu z Kościołem rzymskokatolickim oraz ustanowienia niezależnego Kościoła anglikańskiego; za jego panowania dokonano kasaty klasztorów. Zasłynął 6 małżeństwami oraz ścinaniem głów niektórych swoich małżonek.Kolonia (z łac. colonia „osada rolnicza”) – posiadłość państwa, nazywanego krajem macierzystym bądź metropolią, znajdująca się poza jego granicami i podlegająca bezpośredniej zależności politycznej i gospodarczej. Pierwsze kolonie zakładano już w starożytności w rejonie morza Śródziemnego, w okresie tak zwanej wielkiej kolonizacji greckiej. Najwięcej kolonii powstało w efekcie wielkich odkryć geograficznych. Do XIX wieku obie Ameryki, Azja, Afryka i Australia zostały spenetrowane przez europejskich osadników. Polityka promująca zajmowanie terytoriów zamorskich przez państwa wysoko rozwinięte określona została mianem kolonializmu.

W XVIII wieku ustawy te były modyfikowane i rozszerzane, co miało duży wpływ na nastrój niezadowolenia w amerykańskich koloniach Wielkiej Brytanii i na wybuch rewolucji, która doprowadziła do powstania Stanów Zjednoczonych. Akty Nawigacyjne pozostawały w mocy do 1849 roku, kiedy zniesiono je pod wpływem prądów wolnorynkowych.

Martwe prawo – przepis prawa, który jest powszechnie łamany, a aparat państwowy nie wszczyna żadnych kroków, żeby doprowadzić do jego egzekwowania.Liberalizm gospodarczy, liberalizm ekonomiczny, laissez faire, leseferyzm, system poglądów ekonomicznych i oparty na jego zasadach typ polityki gospodarczej, których fundamentem jest całkowita neutralność państwa i innych organizacji gospodarczych i politycznych wobec przebiegu procesów gospodarczych.

Geneza[ | edytuj kod]

Gdy uchwalano pierwszy Akt Nawigacyjny w 1651 roku, idea wprowadzenia restrykcji dla statków nieangielskich nie była nowa. Dekret w tej sprawie wydał już Ryszard II w 1381 roku, zakazując wwozu i wywozu towarów zagranicznym statkom. Jednak już w następnym roku król musiał istotnie złagodzić to prawo, ponieważ flota angielska była zbyt mała, aby obsługiwać cały handel Anglii. Niektórzy władcy angielscy w XV i XVI wieku wydawali podobne prawa. Henryk VIII ustanowił zasadę, że statki uprawnione do udziału w angielskim handlu muszą być zbudowane w Anglii i mieć załogę złożoną w większości z Anglików. Przepisy te zostały potwierdzone i rozszerzone przez Elżbietę I. Jednak ze względu na brak odpowiednich środków nadzoru i ogólną słabość państwa we wczesnej epoce nowożytnej zakazy dotyczące handlu nie były w pełni egzekwowane, a niekiedy wręcz pozostawały martwym prawem.

Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Ryszard II (ur. 6 stycznia 1367 w Bordeaux, zm. 14 lutego 1400 w Pontefract), młodszy syn Edwarda Czarnego Księcia, księcia Walii, syna króla Edwarda III, i Joanny z Kentu. Król Anglii od 22 czerwca 1377 do 29 września 1399. Urodził się w czasach, gdy jego ojciec był księciem Akwitanii. Po rychłej śmierci starszego brata Edwarda, który zmarł w wieku 6 lat, i śmierci ojca w 1376 r. został księciem Walii i następcą angielskiego tronu. 22 czerwca 1377 r. po śmierci dziadka Edwarda III został kolejnym królem Anglii. Miał wtedy 10 lat.

W czasach Jakuba I wydane zostały dwa kolejne prawa wymierzone w zagranicznych kupców. Pierwsze, wprowadzone w 1615 roku, wprowadzało monopol statków angielskich na import do Anglii towarów pochodzących z portów nad Morzem Śródziemnym. W 1622 roku natomiast przyjęto podobne prawo dotyczące portów Morza Bałtyckiego. Restrykcje te były motywowane chęcią uderzenia w handlową potęgę Niderlandów, kraju stanowiącego największą konkurencję dla kupców angielskich.

Protekcjonizm – polityka ochrony produkcji i handlu krajowego przed konkurencją zagraniczną, głównie za pomocą ceł nakładanych na przywożone towary oraz koncesji i zakazów.III wojna angielsko-holenderska (niderl. Derde Engelse oorlog) 1672-1674, stanowiła część ogólnoeuropejskich zmagań w ramach wojny Francji z koalicją (1672-1679).

Współzawodnictwo z Republiką Zjednoczonych Prowincji było również głównym powodem uchwalenia Aktów Nawigacyjnych. Dokumenty te w dużej mierze powtarzały zasady ze starszych aktów prawnych, tym razem jednak Anglia dysponowała większą niż wcześniej flotą, a więc też większymi możliwościami wprowadzenia ustaw w życie.

Jakub I Stuart (ur. 19 czerwca 1566 w Edynburgu, zm. 27 marca 1625 w Theobalds House) – król Szkocji (jako Jakub VI) w latach 1567-1625 i król Anglii w latach 1603-1625. Syn Henryka Stuarta, lorda Darnleya, i Marii I Stuart, królowej Szkocji, córki króla Jakuba V Stuarta. Pierwszy król Anglii z dynastii Stuartów. Jego panowanie było początkiem unii personalnej Anglii ze Szkocją.Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych, inaczej zwana rewolucją amerykańską – konflikt zbrojny pomiędzy Królestwem Wielkiej Brytanii a jego trzynastoma koloniami w Ameryce Północnej w latach 1775-1783.


Podstrony: 1 [2] [3]




Warto wiedzieć że... beta

Bandera (z hiszp. Bandera) – przynależność państwowa statku (np. statek bandery estońskiej), w węższym znaczeniu podstawowa flaga podnoszona na jednostce pływającej, określająca tę przynależność. Bandera ma najczęściej kształt prostokąta, jej kolorystka, wzór oraz proporcje wymiarów określone są w ustawodawstwie danego państwa.
Parlament Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej jest najwyższym prawodawczym organem w Zjednoczonym Królestwie oraz brytyjskich terytoriach zamorskich. Na jego czele stoi monarcha brytyjski, obecnie królowa Elżbieta II.
Wielka Encyklopedia Rosyjska (ros. Большая российская энциклопедия, БРЭ) – jedna z największych encyklopedii uniwersalnych w języku rosyjskim, wydana w 36 tomach w latach 2004–2017. Wydana przez spółkę wydawniczą o tej samej nazwie, pod auspicjami Rosyjskiej Akademii Nauk, na mocy dekretu prezydenckiego Władimira Putina nr 1156 z 2002 roku
Anglia (ang. England, język staroangielski Englaland) – w przeszłości samodzielne królestwo, obecnie największa i najludniejsza część składowa Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. Anglię zamieszkuje 83% całkowitej populacji państwa. Region zajmuje dwie trzecie wyspy Wielkiej Brytanii i posiada granice lądowe z Walią na zachodzie i Szkocją na północy. Wyspa oblewana jest przez Morze Północne, Morze Irlandzkie, Ocean Atlantycki i kanał La Manche. Stolicą Anglii jest Londyn.
Republika Zjednoczonych Prowincji (rzadziej: Republika Siedmiu Zjednoczonych Prowincji Niderlandzkich, niderl. - De Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden) – republika założona przez 7 protestanckich prowincji północnych Niderlandów (Holandia, Zelandia, Utrecht, Groningen, Geldria, Overijssel, Fryzja), które po zawarciu unii utrechckiej zdetronizowały w 1581 króla Hiszpanii Filipa II.
Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.
Karol II (ur. 29 maja 1630 w St. James’s Palace, Londyn, zm. 6 lutego 1685 w Whitehall, Londyn) – król Anglii i Szkocji w latach 1649–1685 (de iure) lub 1660-1685 (de facto), syn Karola I Stuarta, króla Anglii i Szkocji i Henrietty Marii, córki Henryka IV Burbona, króla Francji.

Reklama