Adversus Haereses

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Św. Ireneusz z Adversus Hæreses w rękach, rycina z XVII wieku w zbiorach holenderskiego muzeum narodowego
Fragmenty tekstu pochodzące z ok. 200 r. w zbiorach Biblioteki Uniwersytetu w Cambridge
Rękopis łaciński z drugiej połowy XII wieku w zbiorach Biblioteki Brytyjskiej

Adversus Haereses (pol. Przeciwko Herezjom, tytuł właściwy: Zdemaskowanie i odparcie fałszywej wiedzy, stgr. Ἔλεγχος καὶ ἀνατροπὴ τῆς ψευδωνύμου γνώσεως, trb. Elenchos kai anatrope tes pseudonymou gnoses) – traktat apologetyczny Ireneusza z Lyonu napisany ok. 180 r. Pierwsza obszerna katolicka polemika z gnostycyzmem.

Nowy Testament (gr. Ἡ Καινὴ Διαθήκη, on Kainē Diathēkē) – druga, po Starym Testamencie, część Biblii chrześcijańskiej, powstała na przestrzeni 51-96 r. n.e.; stanowi zbiór 27 ksiąg, przedstawiających wydarzenia z życia Jezusa i wczesnego Kościoła oraz pouczenia skierowane do wspólnot chrześcijańskich, tradycyjnie datowanych na drugą połowę I wieku; niektórzy bibliści datują część ksiąg również na pierwszą połowę II wieku; główne źródło chrześcijańskiej doktryny i etyki.Empedokles z Akragas (gr. Ἐμπεδοκλῆς ὁ Ἀκραγαντῖνος Empedokles ho Akragantinos, ur. ok. 494, zm. ok. 434 p.n.e.) – starożytny poeta, filozof, uzdrowiciel, cudotwórca. Twórca koncepcji czterech żywiołów.

Geneza[ | edytuj kod]

Pośrednią przyczyną powstania dzieła miało być spotkanie, do jakiego doszło w Rzymie między Ireneuszem a jego przyjacielem, który tak jak on był w przeszłości uczniem Polikarpa, a który, jak zauważył Ireneusz, pozostawał pod wpływami herezji walentynian. To między innymi to wydarzenie miało zaowocować w przyszłości decyzją o napisaniu traktatu, opisującego wielonurtowy gnostycyzm w celu jego pogrążenia.

Preegzystencja Chrystusa (gr. προϋπαρξη) – w teologii chrześcijańskiej pogląd, że Jezus istniał przed poczęciem w łonie Maryi.Marcjonici (marcjonizm) – bliska gnostycyzmowi grupa religijna założona około 145 roku przez Marcjona z Synopy. Szczyt ich działalności przypadał na II wiek i III wiek, choć kilka gmin przetrwało do VI wieku. Ich pismami religijnymi były Ewangelia Marcjona: okrojona Ewangelia Łukasza, z której Marcjon usunął wszelkie elementy i perykopy mogące sugerować związek Jezusa z Bogiem Starego Testamentu (jak np. genealogię Jezusa od króla Dawida), oraz listy świętego Pawła. Była to pierwsza kompilacja pism chrześcijańskich, pierwszy kanon. W wyniku sporów z Marcjonem Kościół zaczął formować swój własny kanon.

Do powstania traktatu dochodzi przy upowszechnianiu się gnostycyzmu w pobliżu Lugdunum (współcześnie Lyon we Francji), którego Ireneusz był wówczas biskupem. Ireneusz zaczynając pisać swój traktat, podjął się tym samym ujawnienia wielu wierzeń gnostyckich, będących dotychczas przedmiotem tajemnicy. Czyni to pisząc do przyjaciela pragnącego poznać nauki gnostyckie oraz argumenty przeciwko nim, po tym jak biskup sam przestudiował pisemne przekazy uczniów Walentyna oraz zgłębił ich doktrynę.

Epifaniusz z Salaminy, Epiphanius, Epiphaneios, cs. Swiatitiel Jepifanij, jepiskop Kiprskij) (ur. ok. 315 w Besanduk w Palestynie, zm. 403 w Salaminie) – pisarz wczesnochrześcijański, biskup na Cyprze, palestyński święty Kościoła katolickiego i prawosławnego.Politeizm (z stgr. πολύς polys - "liczny" + θεός theos - "bóg"; wielobóstwo) – wiara w istnienie wielu bogów (np. przedchrześcijańska religia Słowian, religia starożytnej Grecji, starożytnego Egiptu, wierzenia Azteków, shintō, neopogaństwo). Według islamu, politeizm (szirk) jest ciężkim grzechem; w podobnym tonie wypowiada się również Biblia.


Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

Apologetyka – dział piśmiennictwa poświęcony obronie wiary danego wyznania. Znana jest najbardziej chrześcijańska literatura apologetyczna, która rozwijała się w II-V w.. Istniała jednak także apologetyka żydowska, dowodząca, że Jezus Chrystus nie był wypełnieniem proroctw mesjańskich Biblii hebrajskiej.
<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
Gnostycyzm (z stgr. γνωστικός gnostikos „dotyczący wiedzy, służący poznaniu”) – doktryny i ruchy religijne powstałe w I i II w. na wschodzie cesarstwa rzymskiego, gł. w Syrii i Egipcie, dualistyczne i łączące elementy chrześcijaństwa z grecko-egipskim hermetyzmem. Zrodziły się one w kościołach lokalnych, związanych częściowo z tradycjami judeochrystianizmu, poszukujących własnej drogi i dążących do uniezależnienia się od większych metropolii. Około VI wieku ruchy gnostyckie zostały wchłonięte przez szerzący się manicheizm.
Enkratyści lub enkratyci (z gr. enkratitai, "wstrzemięźliwi") – członkowie różnych sekt gnostyckich z połowy II wieku. Założycielem jednej z nich, jak podaje Euzebiusza był Tacjan Syryjczyk, uczeń świętego Justyna, męczennika. Innym przedstawicielem gnostyckiego enkratyzmu był Saturnin, który odrzucał małżeństwo i jedzenie mięsa.
Istnieją spory co do liczby papieży i antypapieży w historii. Wymienia się od 36 do 43 antypapieży. W roku 1942 kardynał Giovanni Mercati, prefekt Archiwów Watykanu, stworzył listę papieży, która od tamtej pory została oficjalnie uznana przez Kościół katolicki. Zamieszczona poniżej lista jest zgodna z listą Mercatiego.
Język ormiański lub armeński (Հայերեն) – język należący do rodziny języków indoeuropejskich z grupy satem, stanowi jednak w niej samodzielną gałąź. Obecnie używany jest w Republice Armenii i Republice Górskiego Karabachu (De iure: Azerbejdżan), gdzie jest językiem urzędowym, a także w Gruzji, Iranie, Syrii, Rosji w Libanie i 24 innych państwach przez około 6 milionów ludzi.
Sukcesja apostolska – w katolicyzmie, prawosławiu, starokatolicyzmie, anglikanizmie i niektórych kościołach protestanckich tradycji luterańskiej: legitymizacja władzy biskupiej poprzez przekazywanie jej w hierarchii kościelnej od apostołów.

Reklama