• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Ziemia halicka

    Przeczytaj także...
    Ruś Halicko-Wołyńska lub Ruś Halicko-Włodzimierska (ukr. Галицько-Волинське князівство, łac. Regnum Galiciae et Lodomeriae) – jednostka polityczna (dzielnica) powstała w wyniku rozpadu Rusi Kijowskiej z głównymi ośrodkami w Haliczu i Włodzimierzu Wołyńskim. Inne miasta wchodzące w skład księstwa: Chełm, Przemyśl, Zwenigród, Bełz, Jarosław i Lwów.Statuty Kazimierza Wielkiego – zbiory praw wydane przez Kazimierza III Wielkiego, króla Polski. Jedyna kodyfikacja prawa sądowego o znacznym zakresie w Polsce za panowania dynastii piastowskiej.
    Kołomyja (ukr. Коломия) – miasto na zachodniej Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim, nad Prutem, siedziba rejonu kołomyjskiego. W 2001 roku liczyło ok. 62 tys. mieszkańców. Ośrodek przemysłu maszynowego, metalowego, lekkiego, spożywczego, drzewno-papierniczego. Miasto jest centrum huculskiej sztuki ludowej, znajduje się tu m.in. muzeum etnograficzne i muzeum pisanek.
    Herb ziemi halickiej

    Ziemia halicka – jednostka administracyjna Królestwa Polskiego, od inkorporacji przez Kazimierza Wielkiego (1349), województwo ruskie w okresie Rzeczypospolitej (1434 - 1772). Stolicą ziemi halickiej był Halicz. Sejmiki ziemskie odbywały się od roku 1564 w Haliczu, wcześniej w Sądowej Wiszni. System prawny miast w oparciu o prawo magdeburskie, prawo cywilne od XV oparte o statut wiślicki, prowincja sądowa małopolska.

    Jezupol (ukr. Єзупіль) - miasteczko (osiedle typu miejskiego) na zachodniej Ukrainie. Jezupol znajduje się w obwodzie iwanofrankiwskim, w rejonie tyśmienickim, w międzyrzeczu rzek Dniestr i Bystrzyca. W II Rzeczypospolitej miejscowość była siedzibą gminy wiejskiej Jezupol w powiecie stanisławowskim województwa stanisławowskiego. Miasteczko liczy sobie ok. 870 gospodarstw (3 tys. mieszkańców).Trybunał Skarbowy Koronny – najwyższa izba obrachunkowa Korony I Rzeczypospolitej, mająca uprawnienia sądu skarbowego. Pełniła też funkcję współczesnej Prokuratorii Generalnej.

    Podział administracyjny[]

    Powiaty

  • powiat halicki, stolica Halicz, starostwo grodowe, sejmik ziemski od roku 1564
  • powiat trembowelski, siedziba Trembowla do 1569, starostwo grodowe
  • powiat kołomyjski, siedziba Kołomyja
  • Starosta halicki zwoływał popis całej szlachty ziemi halickiej pod Haliczem. Powiaty obierały 6 deputatów na Trybunał Koronny i Trybunał Skarbowy Radomski na sejmiku deputackim i gospodarczym.

    Deputat – w okresie demokracji szlacheckiej obieralny przedstawiciel szlachty i duchowieństwa do władz ustawodawczych i sądowniczych. Na początku kariery dyplomatycznej był to przeważnie laik bez wykształcenia prawniczego, obierany przez sejmiki deputackie do Trybunału Koronnego piotrkowskiego i lubelskiego oraz od 1677 do Trybunału Skarbowego w Radomiu. Deputaci spośród samych siebie wybierali marszałka, i podzieleni byli na dwie izby sądzące równocześnie i zajmujące się różnymi sprawami Państwa. Do spraw duchownych powoływanych było 6 deputatów z duchowieństwa, których wybierały kapituły, następnych sześciu deputatów świeckich tworzyło razem z duchowieństwem sąd mieszany, który obierał prezydenta. Kadencja deputatów trwała od jednego do dwóch lat, po upływie trwania kadencji wybór mógł nastąpić ponownie dopiero po kilku latach.Sołotwina (ukr. Солотвин) - osiedle typu miejskiego w południowo-zachodniej części Ukrainy, rozmieszczone 15 km na południe od Bohorodczan nad rzeką Bystrzycą Sołotwińską przedproża pasma Gorganów (obwód iwanofrankowski).

    Starostwa niegrodowe

  • kołomyjskie, siedziba Kołomyja
  • buczniewskie, siedziba Buczniów
  • tłumackie, Tłumacz
  • rohatyńskie, siedziba Rohatyn
  • kałuskie, siedziba Kałusz
  • jabłonowskie, siedziba Jabłonów
  • śniatyńskie, siedziba Śniatyn
  • sołotwińskie, Sołotwina
  • krasnopolskie, siedziba Krasnopol
  • mogilnickie, siedziba Mogilno
  • Według lustracji królewskie sporządzonej w roku 1677 znajdowało się w całej ziemi halickiej 38 miast i 565 wsi.

    Halicz (ukr. Галич, łac. Halicia gr. Halia Ὑλαίη) – miasto rejonowe w obwodzie iwanofrankiwskim Ukrainy, nad Dniestrem.Trembowla (ukr. Теребовля) – miasto rejonowe na zachodniej Ukrainie w obwodzie tarnopolskim, nad rzeką Gniezna, dopływem rzeki Seret. Według spisu powszechnego z 2001: 13,661 mieszkańców. Do 17 września 1939 miasto powiatowe w województwie tarnopolskim w Polsce.

    Miejscowości[]

  • Bolechów
  • Bołszowce
  • Borek
  • Brzeżany
  • Buczacz
  • Bukaczowce
  • Bursztyn
  • Chodorów
  • Dolina
  • Halicz
  • Jezupol
  • Kałusz
  • Kosów
  • Kozowa
  • Kuropatniki
  • Kuty
  • Lipówka
  • Meducha
  • Monasterzyska
  • Nieźwiska
  • Niżniów
  • Ottynia
  • Pobereże
  • Podhajce
  • Podilia
  • Pomorzany
  • Rohatyn
  • Słoboda
  • Stanisławów
  • Trembowla
  • Uście
  • Wojniłów
  • Zwenigród
  • Żelibory
  • Bibliografia[]

  • Lustracja województwa ruskiego, podolskiego i bełskiego, 1564-1565 Warszawa, (I) 2001, ss. 289. ISBN 83-7181-193-4
  • Lustracje dóbr królewskich XVI-XVIII wieku. Lustracja województwa ruskiego 1661—1665. Część III ziemie halicka i chełmska. Polska Akademia Nauk - Instytut Historii. 1976
  • Lustracje województw ruskiego, podolskiego i bełskiego 1564 - 1565, wyd. K. Chłapowski, H. Żytkowicz, cz. 1, Warszawa - Łódź 1992

  • Sądowa Wisznia (ukr. Судова Вишня) – miasto w rejonie mościskim w obwodzie lwowskim na Ukrainie, na Płaskowyżu Tarnogrodzkim.Bolechów (ukr. Болехів) – miasto na Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim, do 1945 w Polsce, w województwie stanisławowskim, w powiecie dolińskim, siedziba gminy Bolechów.

    Zobacz też[]

  • archidiecezja halicka
  • Księstwo Halickie 1054-1340
  • metropolia halicka
  • Pokucie
  • Ruś Halicko-Wołyńska



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Termin słoboda wywodzi się z okresowego zwolnienia z obciążeń związanych z osadzeniem nowego rolnika na gospodarstwie, analogiczny jest do terminu wola. Stąd termin ten dał początek tak wielu nazwom geograficznym. Korzystający ze słobody to słobodnik. [1]
    Rzeczpospolita, od XVII wieku częściej znana jako Rzeczpospolita Polska (lit. Respublika lub Žečpospolita, biał. Рэч Паспалітая, ukr. Річ Посполита, ros. Речь Посполитая, rus. Рѣчь Посполита, łac. Res Publica, współczesne znaczenie: republika) oraz Rzeczpospolita Obojga Narodów – państwo federacyjne złożone z Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego istniejące w latach 1569–1795 na mocy unii lubelskiej (kres federacji w 1791 roku przyniosła Konstytucja 3 maja, ustanawiając państwo unitarne – Rzeczpospolitą Polską). Korona i Litwa stanowiły dla szlachty jedną całość, pomimo dzielących je różnic regionalnych, sprzecznych interesów i odrębności ustrojowych.
    Podilla (ukr. Поділля; hist. Sarnki Dolne) – wieś na Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim, w rejonie halickim. W 2001 roku liczyła 350 mieszkańców.
    Brzeżany (ukr. Бережани) – miasto na Ukrainie, w obwodzie tarnopolskim, siedziba rejonu brzeżańskiego, do 1945 w Polsce, w województwie tarnopolskim, siedziba powiatu brzeżańskiego.
    Pobereże (ukr. Побережжя) - wieś na Ukrainie w rejonie tyśmienickim obwodu iwanofrankowskiego, założona w 1593 r. W II Rzeczypospolitej miejscowość należała do gminy wiejskiej Jezupol w powiecie stanisławowskim województwa stanisławowskiego. Wieś liczy 1938 mieszkańców.
    Otynia (ukr. Отинія), dawniej Ottynia – osiedle typu miejskiego na Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim, w rejonie kołomyjskim, do 1945 w Polsce, w województwie stanisławowskim, w powiecie tłumackim, siedziba gminy Otynia.
    Trybunał Królestwa Polskiego, Trybunał Główny Koronny (łac. Iudicium Ordinarium Generale Tribunalis Regni) – najwyższy sąd apelacyjny Korony Królestwa Polskiego I Rzeczypospolitej dla spraw prawa ziemskiego normującego stosunki między szlachtą.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.025 sek.