• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Zgryz

    Przeczytaj także...
    Szczęka (łac. maxilla) albo kość szczękowa (łac. os maxillare) – kość parzysta, stanowiąca zasadniczą część składową czaszki twarzowej. Kość szczękowa składa się z trzonu (corpus) i czterech wyrostków: czołowego, jarzmowego, podniebiennego i zębodołowego.Ortodoncja – dziedzina stomatologii zajmująca się profilaktyką i leczeniem wad zgryzu oraz wad szczękowo-twarzowych u dzieci, młodzieży i dorosłych. Terapia, prowadzona przez ortodontę (lekarz specjalista w tej dziedzinie), wpływa nie tylko na właściwe stosunki międzyzębowe, lecz także na proporcje dolnego i środkowego odcinka twarzy, stąd coraz częściej ortodoncja nazywana jest ortopedią szczękową, względnie zachowawczą ortopedią szczękową.
    Tyłozgryz – wada zgryzu polegająca na dotylnym przesunięciu dolnego łuku zębowego względem górnego. Do tyłozgryzów zaliczamy także tyłożuchwie.

    Zgryz – pojęcie dynamiczne określające stosunek łuków zębowych szczęki i żuchwy w każdej pozycji żuchwy, jest indywidualny dla każdego osobnika.

    U człowieka[]

    Zgryz jest pozycją indywidualną dla każdego pacjenta, ocenianą w zwarciu centrycznym.

    Wydawnictwo Lekarskie PZWL – polskie wydawnictwo istniejące od 1945 roku, wydające literaturę fachową dla pracowników systemu opieki zdrowotnej, podręczniki szkolne i akademickie i publikacje popularnonaukowe. Do 1993 roku państwowe wydawnictwo istniało pod nazwą Państwowe Zakłady Wydawnictw Lekarskich (PZWL). W 1998 roku nastąpiła prywatyzacja, aktualnie stanowi część grupy wydawniczej PWN.Zęby trzonowe (łac. dentes molares) – rodzaj zębów występujących u ssaków, w tym człowieka – w uzębieniu stałym. Położone są najbardziej z tyłu ze wszystkich zębów jamy ustnej. Górne i dolne zęby trzonowe różnią się znacznie. Posiadają 2 lub 3 korzenie i wiele guzków. Ostatni trzonowiec, często niewystępujący i bardzo zmienny, to tzw. ząb mądrości.

    W zgryzie prawidłowym (eugnacja):

  • linia symetrii górnego łuku zębowego pokrywa się z linią symetrii dolnego łuku zębowego i linią symetrii twarzy
  • górny łuk zębowy ma kształt półelipsy, a dolny paraboli
  • zęby górnego łuku pokrywają powierzchnie przedsionkowe dolnego łuku (w zębach bocznych guzki policzkowe zębów górnych i dolnych zachodzą na siebie)
  • zęby kontaktują się z zębami sąsiednimi w łuku w miejscach stycznych (nie dotyczy to ostatnich zębów obecnych w łuku, tj. prawidłowo trzecich trzonowców)
  • zachowana jest tzw. zasada triady zębowej: każdy ząb styka się z dwoma zębami drugiego łuku (każdy oprócz dolnych siekaczy przyśrodkowych i górnych trzecich zębów trzonowych, które stykają się z jednym zębem)
  • występuje I klasa Angle'a (guzki policzkowe mezjalne górnych pierwszego i drugiego trzonowca rzutują w bruzdy międzyguzkowe policzkowe antagonistów)
  • występuje I klasa kłowa (guzek żujący górnego kła rzutuje między dolnego kła a dolnego pierwszego przedtrzonowca)
  • guzek policzkowy górnego pierwszego przedtrzonowca rzutuje między dolne przedtrzonowce, a guzek podniebienny w bruzdę dalszą dolnego pierwszego przedtrzonowca
  • guzek policzkowy górnego drugiego przedtrzonowca rzutuje między dolnego drugiego przedtrzonowca i dolnego pierwszego trzonowca, a guzek podniebienny w bruzdę dalszą dolnego drugiego przedtrzonowca
  • nagryz pionowy wynosi 3–4mm (lub 1/3 wysokości powierzchni wargowej dolnego przyśrodkowego siekacza)
  • nagryz poziomy wynosi 2–3mm.
  • Diagnostyka[]

    Podczas analizy zgryzu bada się położenie łuków zębowych względem trzech płaszczyzn anatomicznych:

    Zgryz głęboki - jest to wada zgryzu charakteryzująca się pogłębieniem zwarcia siekaczy, czyli zwiększonym nagryzem pionowym. Objawem jest nadmierne zachodzenie górnych siekaczy na dolne, tj. przykryciem więcej niż połowy wysokości koron siekaczy dolnych przez siekacze górne. Jest to wada należąca do grupy pionowych zaburzeń szczękowo-zgryzowych rozpatrywanych w stosunku do płaszczyzny poziomej.Zwarcie – terminem tym określamy wzajemne pozycje (statyczne i dynamiczne) żuchwy i szczęk w których zęby obu łuków zębowych kontaktują się ze sobą w jakikolwiek sposób. W bezzębiu zwarcie definiujemy jako wzajemny stosunek żuchwy i szczęk względem trzech płaszczyzn.
  • względem płaszczyzny strzałkowej
  • symetrię łuków zębowych, nachodzenie linii symetrii łuku górnego i dolnego
  • kształty łuków zębowych
  • kontakty i szpary międzyzębowe
  • prawidłowe zaguzkowanie zębów bocznych (trzonowców i przedtrzonowców): guzki policzkowe zębów górnych i dolnych powinny zachodzić na siebie
  • względem płaszczyzny czołowej
  • nagryz poziomy
  • klasy Angle'a
  • klasy kłowe
  • względem płaszczyzny horyzontalnej
  • nagryz pionowy
  • kształt i głębokość krzywej Spee
  • kontakt zębów w płaszczyźnie zwarcia.
  • Patologia[]

    Klasyfikacja wad zgryzu według Orlik-Grzybowskiej:

    Nagryz pionowy (ang. overbite) – pionowe zachodzenie zębów siecznych w zwarciu centrycznym, wartość mierzona w ortodoncji jako miara prawidłowości zgryzu u pacjenta. Prawidłowo zęby górnego łuku zębowego pokrywają częściowo powierzchnie przedsionkowe (wargowe) zębów dolnych, a brzeg sieczny siekaczy dolnych kontaktuje się z powierzchnią podniebienną siekaczy górnych na guzkach podniebiennych.Żuchwa (łac. mandibula) – nieparzysta (pojedyncza), jedyna ruchoma kość szkieletu czaszki człowieka i zwierząt – często potocznie nazywana szczęką (dolną). Jako kość pojedyncza występuje u dorosłych osobników, bowiem w okresie płodowym składa się z dwóch części – lewej i prawej – które w późniejszym okresie zrastają się w linii pośrodkowej.
  • przesunięcia względem płaszczyzny czołowej
  • tyłozgryz: rzekomy, częściowy, całkowity
  • przodozgryz: rzekomy, częściowy, całkowity
  • tyłożuchwie: morfologiczne (łac. retrogenia), czynnościowe
  • przodożuchwie: morfologiczne (łac. progenia), czynnościowe
  • przesunięcia względem płaszczyzny horyzontalnej
  • zgryz głęboki: całkowity, częściowy (nadzgryz), częściowy rzekomy
  • zgryz otwarty: częściowy przedni, częściowy boczny (lewo-, prawo- lub obustronny), całkowity
  • zgryz prosty
  • przesunięcia względem płaszczyzny pośrodkowej
  • zgryz krzyżowy (nożycowy): całkowity (lewo- lub prawostronny), częściowy boczny (lewo-, prawo- lub obustronny), częściowy przedni (lewo- lub prawostronny)
  • boczne przemieszczenie żuchwy (łac. laterogenia): czynnościowe (lewo- lub prawostronne), morfologiczne (lewo- lub prawostronne)
  • zgryz przewieszony: jednostronny (lewo- lub prawostronny), obustronny.
  • U psów[]

     Osobny artykuł: Zgryz (kynologia).

    Zobacz też[]

  • zwarcie
  • ortodoncja
  • Bibliografia[]

  • Irena Karłowska: Zarys współczesnej ortodoncji. Podręcznik dla studentów i lekarzy dentystów.. Wyd. 3. Warszawa: PZWL, 2008. ISBN 978-83-200-3687-9.
  • Florentyna Łabiszewska-Jaruzelska: Ortodoncja: zasady i praktyka. Warszawa: PZWL, 1977.
  • Zęby (łac. dens – ząb, l.mn. dentes) – złożone, twarde twory anatomiczne w jamie ustnej. Stanowią element układu trawienia i służą do rozdrabniania pożywienia.Ząb przedtrzonowy, przedtrzonowiec (dens praemolaris) – rodzaj zęba występującego u większości ssaków (zarówno w uzębieniu mlecznym, jak i stałym, z wyjątkiem przedtrzonowca pierwszego, który jest niewymienny), w tym człowieka (tylko w uzębieniu stałym, wśród zębów mlecznych nie występują przedtrzonowce). Przedtrzonowce są położone między kłem a zębami trzonowymi. Kształtem są zbliżone do trzonowców. Zdrowy dorosły człowiek posiada osiem zębów przedtrzonowych. U niektórych gatunków ssaków przedtrzonowce nie występują (owca, koza, bydło domowe).



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Siekacz (łac. dens incisivus, l. mn. dentes incisivi) – jeden z zębów charakterystycznych dla uzębienia heterodontycznego. Jest zębem jednokorzeniowym o koronie jedno-, dwu- lub trójguzkowej. Siekacze znajdują się w przednim odcinku szczęki lub na kości siekaczowej bądź żuchwy. Służą do chwytania i odcinania kawałków pożywienia. Mają kształt stożkowaty lub dłutowaty. U niektórych zwierząt (gryzonie, słoniowate i świniowate) rosną przez całe życie (tzw. zęby hypselodontyczne). U przeżuwaczy siekacze górne nie występują. Ciosy słoni są zmodyfikowanymi siekaczami.
    Przodozgryz – jako odstępstwo od zgryzu prawidłowego może dotyczyć zarówno samych zębów jak i całych szczęk. Ważne jest ustalenie, czy szczęka i żuchwa są normalnie rozwinięte, czy też występują odstępstwa od normy (np. połączenie makrogenii – zbyt dużej żuchwy z mikrognacją – niedorozwiniętą szczęką górną). Prawie we wszystkich przypadkach przodozgryz wymaga leczenia, gdyż zaburza funkcje gryzienia i życia, może przyczynić się do wystąpienia chorób przyzębia i zaburzeń czynności stawu skroniowo-żuchwowego, a także dlatego, że od osiągnięcia pewnego wieku można go korygować już tylko chirurgicznie.
    Zgryz – położenie żuchwy w stosunku do szczęki. W zależności od tego położenia oraz ustawienia zębów względem siebie zgryz u psów możemy podzielić na następujące typy:
    Nagryz poziomy (ang. overjet) – poziome zachodzenie zębów siecznych w zwarciu centrycznym, wartość mierzona w ortodoncji jako miara prawidłowości zgryzu u pacjenta. Prawidłowo zęby górnego łuku zębowego pokrywają częściowo powierzchnie przedsionkowe (wargowe) zębów dolnych, a brzeg sieczny siekaczy dolnych kontaktuje się z powierzchnią podniebienną siekaczy górnych na guzkach podniebiennych.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.023 sek.