• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Zapatera

    Przeczytaj także...
    Stożek wulkaniczny – wulkan, wzniesienie o stożkowatym kształcie, utworzone z lawy lub materiałów piroklastycznych, wydobywających się z wylotu komina wulkanicznego w czasie erupcji centralnej. W wyniku kolejnych erupcji kształt i wielkość stożka mogą ulegać zmianom, w wierzchołkowej partii może utworzyć się krater lub kaldera.Zatoka – część zbiornika wodnego (oceanu, morza, jeziora) wcinająca się w ląd, ograniczona często od wód otwartych przylądkami lub małymi wyspami, przy czym rozmiary i kształt tego akwenu nie mają większego znaczenia.
    Jeleń – zwyczajowa nazwa kilku rodzajów zwierząt z rodziny jeleniowatych. Mianem tym określa się gatunki należące do rodzajów: Cervus, Blastocerus, Ozotoceros, Odocoileus i inne. W Polsce mianem tym określa się jelenia szlachetnego.

    Zapatera – wyspa o powierzchni 52 km² utworzona przez nieaktywny wulkan tarczowy o tej samej nazwie. Wyspa znajduje się w południowo-wschodniej części Nikaragui, w północnej części jeziora Nikaragua i jest częścią departamentu Granada. Od 1983 jest jednym z 78 parków narodowych Nikaragui. Według spisu z 2005 wyspę zamieszkiwało 566 mieszkańców.

    Nikaragua (Nicaragua, Republika Nikaragui – República de Nicaragua) – państwo w Ameryce Środkowej, położone między Hondurasem na północy, a Kostaryką na południu. Na zachodzie na długości 320 km oblewają ją wody Oceanu Spokojnego, a na wschodzie na długości 480 km – wody Morza Karaibskiego.Jaguar amerykański, jaguar (Panthera onca) – gatunek ssaka z rodziny kotowatych, zaliczany do wielkich kotów i jedyny przedstawiciel rodzaju Panthera spotykany w Amerykach. Trzeci co do wielkości przedstawiciel swej rodziny po tygrysie i lwie, największy zaś na półkuli zachodniej. Jego zasięg występowania rozciąga się od południowego zachodu USA i Meksyku przez Amerykę Środkową na południe do Paragwaju i północnej Argentyny.

    Obecni mieszkańcy to mała społeczność zajmująca się głównie rolnictwem, rybołówstwem i hodowlą bydła zamieszkująca zazwyczaj brzegi wyspy.

    Fauna i flora[ | edytuj kod]

    Mimo działalności człowieka na wyspie utrzymuje się gęsty las tropikalny, który jest domem dla takich zwierząt jak jelenie, dzikie koty (w tym jaguary i oceloty) czy pancerniki. Wśród ptaków można spotkać sokoły, Psarocolius, tukany, papugi.

    Wulkan tarczowy – typ wulkanu o szerokim i spłaszczonym stożku o kącie nachylenia nie większym niż 8°. Jego cechą charakterystyczną jest brak gwałtownych erupcji, z jego wnętrza wydobywa się rzadka i bardzo gorąca lawa zasadowa. Ten typ wulkanu można skontrastować ze stratowulkanem.Tukany (Ramphastidae) – rodzina ptaków z rzędu dzięciołowych (Piciformes). Obejmuje gatunki leśne, zamieszkujące Amerykę od południowego Meksyku po Paragwaj i północną Argentynę.

    Geografia[ | edytuj kod]

    Wyspa jest drugą po Ometepe co do wielkości wyspą na jeziorze Nikaragua i jest oddalona od niej o 30 km. Wyspa przypomina rozmiarami prostokąt o nieregularnej linii brzegowej (pełna zatoczek i półwyspów) i wymiarach 7 na 10 km. Zapatera w północno-wschodniej części oddalona jest od lądu o około 1 km. W porze suchej z uwagi, iż część tego jeziora jest płytka głębokość wody w okolicach wysp wynosi około 1 m.

    Meksyk (Meksykańskie Stany Zjednoczone, hiszp. México, Estados Unidos Mexicanos, Méjico, nah. Mēxihco) – kraj w Ameryce Północnej. Sąsiaduje ze Stanami Zjednoczonymi (na północy), z Oceanem Spokojnym (na zachodzie i południu), Zatoką Meksykańską i Morzem Karaibskim (na wschodzie) oraz z Gwatemalą i Belize (na południu i południowym wschodzie).Pancerniki (Dasypodidae) – rodzina ssaków łożyskowych zaliczanych do rzędu szczerbaków. Obejmuje 8 rodzajów i 20 gatunków.

    Zapatera pokryta jest gęstą roślinnością oraz licznymi wzniesieniami z czego najwyższe nosi nazwę Cerro Grande(wyłączając stożek wulkanu). Rozwój roślinności na wyspie, w ostatnich latach spadł z powodu wycinania lasów i pastwisk. Wyspa zawiera gorące źródła, strumienie, a po jej północnej stronie znajduje się laguna o średnicy około 600 m. Wokół wyspy znajduje się ponad 10 małych wysepek w tym El Muerto, Jesús Grandes, El Platano i El Armado stanowiąc razem archipelag Zapatera.

    Nikaragua (hiszp. Lago de Nicaragua, indiańskie Cocibolca) - jezioro w południowej Nikaragui, największe jezioro w Ameryce Środkowej. Położone jest w rowie tektonicznym, ciągnącym się równolegle do wybrzeża pacyficznego, od którego dzieli go odległość zaledwie 20 km. Bardziej na północ w tym samym rowie położone jest jezioro Managua.Psarocolius – rodzaj ptaków z rodziny kacyków (Icteridae), obejmujący gatunki występujące w Ameryce Środkowej i Południowej.

    Nieaktywny wulkan zlokalizowany na wyspie wznosi się na 639 m n.p.m. i tworzy w centralnej części wyspy kalderę o średnicy 2 km.

    Znaczenie archeologiczne[ | edytuj kod]

    Zapatera i wyspy satelitarne kryją ogromne ilości pozostałości po obecności ludzi z okresu prekolumbijskiego, dzięki badaniom znaleziono wiele posągów, petroglifów, ceramiki i wiele innych artefaktów z tego okresu. Pierwsze odkrycia petroglifów oraz 15 posągów miały miejsce w 1849, natomiast pierwsze wykopaliska były prowadzone przez szwedzką przyrodnik Carl Bovallius w 1883, która odkryła na wyspie 25 posągów. Do dziś na wyspie są trzy stanowiska archeologiczne Zonzapate, Jiquilito i Las Canas.

    Archeologia (z gr. ἀρχαῖος archaīos – dawny, stary i -λογία -logiā – mowa, nauka) – nauka, której celem jest odtwarzanie społeczno-kulturowej przeszłości człowieka na podstawie znajdujących się w ziemi, na ziemi lub w wodzie źródeł archeologicznych, czyli materialnych pozostałości działań ludzkich.Wykopaliska archeologiczne – to jedna z najważniejszych terenowych metod badawczych archeologii, polegająca na systematycznym i pieczołowicie dokumentowanym fizycznym rozbiorze stanowiska archeologicznego na poszczególne jednostki stratygraficzne, w kolejności od najmłodszej do najstarszej.

    Znalezione na wyspie posągi (w sumie ponad 30) przestawiają postacie będące połączeniem człowieka i zwierzęcia, prawdopodobnie przedstawiają bogów lub osoby ważne dla lokalnego społeczeństwa. Wykonane są z czarnego bazaltu i mają od 1,1 do 2,25 m wysokości przy maksymalnie 60 cm średnicy. Posągi wykonane były przez członków plemion Chorotega i Nahualt, którzy przybyli tutaj z Meksyku (tam również można znaleźć podobne rzeźby), rzeźby powstały prawdopodobnie w okresie około 800-1350 roku n.e.. Większość posągów została wywieziona z wyspy, sporą ich kolekcję można zobaczyć w Cultural Center 'Convento de San Francisco’ w Granadzie.

    Petroglify – wyryte w skale rysunki, na ogół prehistoryczne dzieła ludzi z ery neolitycznej. Są one ważną formą przedliterackich symboli, używanych od około 10. tysiąclecia p.n.e. do czasów współczesnych, mających różnorodne formy zależnie od czasu i miejsca powstania. Słowo petroglif pochodzi z greki, w której πέτρος petros oznacza skała, a γλύφειν glyphein to wyryć (ich złożenie zostało zaadaptowane pierwotnie w języku francuskim, jako pétroglyphe).Granada – miasto w Nikaragui, położone na północno-zachodnim wybrzeżu jeziora Nikaragua, u stóp wulkanu Mombacho. Ośrodek administracyjny departamentu Granada. Ludność: 116 tys. mieszkańców (2005).

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Global Volcanism Program | Zapatera. volcano.si.edu. [dostęp 2015-07-04].
    2. Zapatera Island. vianica.com. [dostęp 2015-07-04].
    3. http://www.inide.gob.ni/censos2005/CifrasMun/GranadTPDF/Granada.pdf [dostęp 2015-07-04]
    4. Isla Zapatera, Lago de Nicaragua. www.manfut.org. [dostęp 2015-07-04].
    5. ŚwiatPodróży.pl :: Podróże 2003 - Nikaragua : NI 4; Jezioro Nicaragua. www.swiatpodrozy.pl. [dostęp 2015-07-04].
    Laguna (z włoskiego) – część morza odcięta od niego przez lido, rafę barierową lub atol. Laguny są zazwyczaj płytkie, toteż na obszarach o dużych różnicach między przypływem i odpływem dna ich są odsłaniane podczas odpływu. Okresowo suche dno laguny nosi nazwę wattu. Z biegiem czasu laguny są stopniowo zamulane, przeobrażają się w bagniska i torfowiska.Archipelag (z stgr. Ἀρχιπέλαγος Archipelagos - nazwa prowincji bizantyjskiej obejmującej główne wyspy Morza Egejskiego) - grupa wysp położonych blisko siebie, najczęściej o wspólnej genezie i podobnej budowie geologicznej. Ze względu na ułożenie wysp można wyróżnić roje wysp - archipelagi składające się z bezładnie rozmieszczonych niedużych wysp oraz łańcuchy wysp, w których wyspy rozmieszczone są rzędem obok siebie.




    Warto wiedzieć że... beta

    Półwysep – część lądowej powierzchni Ziemi wysunięta w stronę zbiornika wodnego (np. morza lub jeziora), otoczona z trzech stron wodą. Miejsce, w którym półwysep łączy się z główną częścią lądu nazywane jest jego nasadą, a miejsce najdalej wysunięte w wodę to przylądek. Wąski, ale niezbyt duży półwysep nazywany jest cyplem.
    Granada – jeden z 15 departamentów Nikaragui, położony w południowej części kraju, na zachodnim wybrzeżu jeziora Nikaragua. Do departamentu należy również położona na jeziorze wyspa Zapatera. Ośrodkiem administracyjnym jest miasto Granada (71,8 tys. mieszk.), w którym zamieszkuje blisko połowa mieszkańców departamentu.
    Wilgotny las równikowy, las strefy równikowej, puszcza tropikalna, las deszczowy, las tropikalny, las higromegatermiczny (zwany także dżunglą choć termin ten ma w niektórych ujęciach też węższe znaczenie) – wiecznie zielona formacja leśna strefy międzyzwrotnikowej. Występuje na ubogich glebach laterytowych, w klimacie przez cały rok jednostajnie gorącym i wilgotnym. Na skutek szybkiego rozkładu materii organicznej roślinność jest gęsta i bujna. Lasy te cechuje brak sezonowej rytmiki w życiu roślin, ogromne bogactwo gatunkowe drzew (na 1 hektarze lasu tropikalnego występuje ok. 200 gatunków drzew, podczas gdy w lesie strefy umiarkowanej dziesięciokrotnie mniej), wielowarstwowy układ drzewostanu oraz obfitość lian i epifitów. Drzewa mają proste, wysokie (do 80 m) pnie, dość pospolite jest zjawisko kauliflorii (kwiaty wyrastają bezpośrednio z pnia). Wnętrze lasu jest bardzo cieniste, wskutek czego słabo wykształca się warstwa krzewów i runa.
    Sokoły (Falconinae) – podrodzina ptaków z rodziny sokołowatych (Falconidae). Obejmuje gatunki drapieżne, zamieszkujące cały świat.
    Artefakt – wytwór ręki ludzkiej, każdy przedmiot wykonany lub zmodyfikowany przez człowieka, a następnie odkryty w wyniku badań archeologicznych.
    Papugi afrykańskie, papugi, papugi właściwe (Psittacinae) – podrodzina ptaków z rodziny papugowatych. Papugi to również alternatywna nazwa naukowa dla całej rodziny papugowatych. W znaczeniu potocznym papugami nazywane są wszystkie ptaki zaliczane do rzędu papugowych, czyli oprócz papugowatych, również rodziny kakadu i nestorów.
    Ometepe - wyspa pochodzenia wulkanicznego w Nikaragui na jeziorze Nikaragua. Wyspa o powierzchni około 275 km², zamieszkana przez około 10 tysięcy ludzi. Na wyspie znajduje się czynny wulkan Concepción (1610 m n.p.m.) i niższy od niego, ale również czynny Maderas (1326 m).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.801 sek.